Ba
bố, cha, thầy,…

Mẹ

Con

1. Đọc 2 đoạn văn sau và trả lời câu hỏi.

a. Những từ in đậm trong đoạn văn nào có nghĩa giống nhau?
b. Những từ in đậm trong đoạn văn nào có nghĩa gần giống nhau? Nêu
nét nghĩa khác nhau giữa chúng.

khuân

Nhấc

tha

Ban mai

vác

Sáng sớm

1. Đọc 2 đoạn văn sau và trả lời câu hỏi.

a. Những từ in đậm trong đoạn văn nào có nghĩa giống nhau?
b. Những từ in đậm trong đoạn văn nào có nghĩa gần giống nhau? Nêu
nét nghĩa khác nhau giữa chúng.

Những từ in đậm : ban
mai, sáng sớm trong đoạn
văn thứ hai có nghĩa giống
nhau.

Những từ in đậm : khuân,
tha, vác, nhấc trong đoạn
văn thứ nhất có nghĩa gần
giống nhau.

2 từ này đều nói về thời
điểm bắt đầu buổi sáng,
khi mặt trời sắp nhô lên
khỏi đường chân trời

– Nét nghĩa khác
nhau giữa chúng là:
cách thức tác động và
làm cho vật thay đổi vị
trí.

Ví dụ: bố, ba, cha,…
Có nghĩa giống nhau

Ví dụ: ăn, xơi, chén,…
Có nghĩa gần giống nhau

TỪ ĐỒNG NGHĨA

2. Tìm trong mỗi nhóm từ dưới đây
những từ có nghĩa giống nhau.

a. chăm chỉ, cần cù, sắt đá, siêng năng, chịu khó
b. non sông, đất nước, núi non, giang sơn, quốc gia
c. yên bình, tĩnh lặng, thanh bình, bình tĩnh, yên tĩnh

Câu

a
b
c

Những từ có nghĩa
giống nhau

Từ không cùng nhóm

Chăm chỉ, cần cù,
siêng năng, chịu khó

Sắt đá

Non sông, đất nước,
giang sơn, quốc gia

Núi non

Yên bình, tĩnh lặng,
thanh bình, yên tĩnh

Bình tĩnh

Khi viết hoặc nói, cần lựa chọn từ phù hợp nhất
với ý nghĩa được thể hiện.

Ví dụ: bố, ba, cha,…
Có nghĩa giống nhau

Ví dụ: ăn, xơi, chén,…
Có nghĩa gần giống nhau

TỪ ĐỒNG NGHĨA

3. Những thành ngữ nào dưới đây chứa
các từ đồng nghĩa? Đó là những từ nào?
a. Chân yếu tay mềm

b. Thức khuya dậy sớm

c. Đầu voi đuôi chuột

d. Một nắng hai sương

e. Ngăn sông cấm chợ

g. Thay hình đổi dạng

a. Chân yếu tay mềm: tả người phụ nữ mảnh mai, yếu ớt.

b. Thức khuya dậy sớm: Chỉ những người làm việc cần mẫn,
chăm chỉ.
c. Đầu voi đuôi chuột: Ý nói sự việc lúc đầu có vẻ to tát, quy mô
nhưng về sau lại không có gì.
d. Một nắng hai sương: Làm lụng vất vả, dãi dầu.
e. Ngăn sống cấm chợ: Ngăn cấm cản trở quyết liệt nhằm cắt
đứt mối giao lưu thông thương.
g. Thay hình đổi dạng: ý nói về việc thay đổi cuộc sống, hình
dạng mới trở nên tốt đẹp hơn hoặc xấu đi.

Vòng 1: Khi hiệu lệnh cho phép thực hiện nhiệm
vụ, lần lượt từng HS của mỗi nhóm lên nhấc 1 thẻ
từ lên đọc và xếp vào cột phù hợp (có chứa từ
đồng nghĩa / không chứa từ đồng nghĩa). Các đội
có nhiều đáp án đúng nhất và nhanh hơn, được
vào vòng 2.
Vòng 2: Khi hiệu lệnh bắt đầu, đội thi cần chỉ rõ
(gạch chân / viết) những cặp từ đồng nghĩa có
trong các thành ngữ đã chọn. Đội thắng cuộc là đội
nêu đáp án đúng nhất.

TT

e
g

Thành ngữ chứa
từ đồng nghĩa

Từ đồng nghĩa

Ngăn sông cấm chợ

Có 1 cặp từ đồng
nghĩa: ngăn, cấm.

Thay hình đổi dạng

Có 2 cặp từ đồng
nghĩa: thay – đổi;
hình – dạng.

4. Chọn từ thích hợp trong mỗi nhóm từ
đồng nghĩa để hoàn thiện đoạn văn.
Tháng Ba, tháng Tư, Tây Trường Sơn (1) (khai mạc/ bắt đầu) mùa
mưa. Mưa tới đâu, cỏ lá (2) (tốt tươi/ tươi tắn) tới đó. Phía trước bầy
voi luôn luôn là những vùng đất (3) (no nê/ no đủ), nơi chúng có thể
sống những ngày sung sướng bù lại thời gian (4) (đói khát/ đói rách) của
mùa thu. Vì thế, bầy voi cứ theo sau những cơn mưa mà đi. Đó là lu ật
lệ của rừng.
(Theo Vũ Hùng)

Câu

Đáp án

Giải thích

1

Tháng Ba, tháng Tư, Tây
Trường Sơn bắt đầu mùa
mưa.
Mưa tới đâu, cỏ lá tốt
tươi tới đó.

Không chọn khai mạc vì khai mạc chỉ dùng
trong trường hợp bắt đầu/mở đầu một buổi
biểu diễn hay một buổi lễ.
Chọn tốt tươi vì từ này diễn tả được đặc điểm
của cây cối xanh tốt do được phát triển trong
điều kiện thuận lợi. Không chọn tươi tắn vì từ
này còn có nét nghĩa “ánh lên niềm vui” thường
dùng để tả người .
Câu văn nói về một vùng đất, từ no đủ phù hợp
để nói về đời sống vật chất của một nơi sinh
sống. Không chọn no nê vì từ này chỉ nói về cảm
giác ăn một bữa no.
Chọn đói khát vì từ này diễn tả sự thiếu ăn, khổ
cực. Không chọn đói rách vì từ này diễn tả cảnh
sống khổ cực của con người (ăn đói, mặc rách).

2

3

Phía trước bầy voi luôn
luôn là những vùng đất no
đủ, nơi chúng có thể sống
những ngày sung sướng bù
lại thời gian đói khát của
mùa thu. 

4. Chọn từ thích hợp trong mỗi nhóm từ
đồng nghĩa để hoàn thiện đoạn văn.
Tháng Ba, tháng Tư, Tây Trường Sơn (1) bắt đầu mùa mưa. Mưa tới
đâu, cỏ lá (2) tốt tươi tới đó. Phía trước bầy voi luôn luôn là những vùng
đất (3)  no đủ , nơi chúng có thể sống những ngày sung sướng bù lại
thời gian (4) đói khát của mùa thu. Vì thế, bầy voi cứ theo sau những
cơn mưa mà đi. Đó là luật lệ của rừng.
(Theo Vũ Hùng)

Tìm từ đồng nghĩa với mỗi từ
in đậm trong bài ca dao dưới
đây:

Lên rừng bắt tép kho cà
Xuống sông hái quả thanh trà về ăn
Lên rừng bắt con cá măng
Xuống sông đánh hổ, đánh trăn mang về...
(Ca dao)

trái

Từ đồng nghĩa với quả

Hùm
Cọp

Ông ba
mươi

Từ đồng nghĩa với hổ

đem

Từ đồng nghĩa với mang

Để thu hoạch bông
hoa, các bạn hãy trả
lời đúng các câu hỏi
tìm hiểu bài nhé!

3

1

2

1. Tìm các từ có nghĩa giống nhau trong những câu thơ sau:
Giêng, Hai rét cứa như dao,
Nghe tiếng chào mào chống gậy ra trông
Nom Đoài rồi lại ngắm Đông
Bề lo sương táp, bề phòng chim ăn.

trông - nom

2. Tìm các từ có nghĩa giống nhau trong những đoạn văn sau:

Đất nước ta sạch bóng quân thù. Hai Bà Trưng trở
thành hai vị anh hùng đầu tiên được lưu danh
trong lịch sử nước nhà.

Đất nước – nước nhà

3. Tìm các từ có nghĩa giống nhau trong những câu thơ sau:
Con tàu như mũi tên
Đang lao về phía trước
Em muốn con tàu này
Đưa em đi khắp nước
Ơi Tổ quốc! Tổ quốc!

nước – Tổ quốc

Cảm ơn các bạn đã
giúp mình thu
hoạch bông hoa!