Tồn tại xã hội và ý thức xã hội

Nhóm SKY



Ths. Hà Huyền Hoài Vân


A. Nội dung
Khái niệm
1.1 Tồn tại xã hội
Tồn tại xã hội là khái niệm dùng để chỉ phương diện sinh hoạt vật chất của xã hội
Khái niệm tồn tại xã hội bao quát lĩnh vực hoạt động vật chất, nó vạch rõ vật chất cùng với những điều kiện vật chất khác tạo nên hoàn cảnh xã hội


1.2 Yếu tố cơ bản của tồn tại xã hội
Phương thức sản xuất

Điều kiện tự nhiên

Điều kiện dân cư

* Các yếu tố này tác động lẫn nhau tạo điều kiện sinh tồn và phát triển của xã hội
* Phương thức sản xuất là quan trọng nhất



2. Ý thức xã hội
Khái niệm ý thức xã hội dùng để chỉ toàn bộ phương diện sinh hoạt tinh thần của xa hội, nẩy sinh từ tồn tại xã hội phản ánh tồn tại xã hội trong những giai đoạn khác nhau
Ý thức xã hội là sự phản ánh tồn tại xã hội trong những giai đoạn phát triển khác nhau bao gồm: tập quán, tư tưởng, lý luận.

2.1.Kết nối của ý thức xã hội
Ý thức thông thường và ý thức lý luận
Tâm lý xã hội và hệ thống tư tưởng
Ý thức xã hội và ý thức con người
Tính giai cấp của YTXH
Tính nhân loại của YTXH
B. Biện chứng giữa tồn tại xã hội và ý thức xã hội
1. Vai trò quyết định của TTXH đối với YTXH
- Thứ 1: TTXH là nguồn gốc khác quan, cơ sở khác quan của sự hình thành, ra đời của YTXH.
Thứ 2: TTXH quyết định nội dung,tính chất, đặc điểm của YTXH nói chung, của các hình thái YTXH nói riêng.
Thứ 3: TTXH thay đổi sớm hay muộn sẽ kéo theo sự thay đổi của YTXH.
Thứ 4: trong xã hội có giai cấp thì YTXH cũng mang tính giai cấp

2. Tính độc lập tương đối của YTXH
Thứ 1: YTXH thường lạc hậu so với TTXH
Thứ 2: YTXH có thể vượt trước TTXH
Thứ 3:YTXH có tính kế thừa trong sự phát triển của nó
Thứ 4: Sự tác động qua lại giữa các hình thái YTXH
Thứ 5: YTXH có khả năng tác động trở lại TTXH
3. Ý nghĩa phương pháp luận
TTXH và YTXH là 2 mặt thống nhất biện chứng trong xã hội
Nâng cao chất lượng giáo dục lý luận chủ nghĩa MÁC-LÊNIN, tư tưởng Hồ Chí Minh
Tiến hành đồng bộ công tác giáo dục định hướng xã hội chủ nghĩa, trong xây dựng văn hóa xã hội chủ nghĩa.
Kế thừa và đổi mới trong việc phát huy các giá trị truyền thống dân tộc trong xây dựng đất nước
C. Mối quan hệ giữa TTXH và YTXH
YTXH thường lạc hậu hơn so với TTXH
Tính tổ chức của tư tưởng tiến bộ khoa học
Tính kế thừa trong sự phát triển của YTXH
Sự tác động qua lại giữa các hình thái YTXH trong sự phát triển của chúng.
Sự tác động trở lại của YTXH đối với TTXH
Mối quan hệ giữa TTXH và YTXH là mối quan hệ biện chứng, YTXH là do TTXH, do điều kiện sinh hoạt vật chất xã hội sinh ra nhưng nó có tính độc lập tương đối nếu chỉ thấy TTXH quyết định YTXH một cách đơn giản, mấy móc sẽ rơi vào chủ nghĩa duy vật tầm thường, còn nếu tuyệt đối hóa vai trò của YTXH sẽ rơi và chủ nghĩa duy tâm.
trò chơi


Câu 1: trong các yếu tố cơ bản của TTXH
Yếu tố nào là quan trọng nhất

A. Phương thức sản xuất vật chất
B. Điều kiện tự nhiên
C. Điều kiện dân cư
D. Cả 3 yếu tố







Câu 2: Hãy cho biết “ biện chứng giữa TTXH và YTXH”bao gồm những yếu tố nào

A. Vai trò quyết định của tồn tại xã hội
đối với YTXH
B. Tính độc lập tương đối của YTXH
C. Ý nghĩa Phương pháp luận
D. Cả 3 yếu tố trên
Câu 3: YTXH là gì ?

A. là khái niệm dùng để chỉ đời sống vật chất và những
điều kiện sinh hoạt vật chất của xã hội
B. là sự phản ánh TTXH trong những gian đoạn phát
triển khác nhau bao gồm tính chất, tập quán, truyền
thống tư tưởng lý luận
C. Là phương diện sinh hoạt tinh thần của xã hội nẩy
sinh từ TTXH và phản ánh TTXH trong những giai
đoạn phát triển nhất định.
D. Cả 3 câu trên đều sai


Câu 4: Hãy cho biết mối quan hệ giữa
TTXH và YTXH

A. Mối quan hệ tương tác
B. mối quan hệ kế thừa
C. Mối quan hệ biện chứng
D. Mối quan hệ khách quan