công nghệ 12
CHƯƠNG 2
MỘT SỐ MẠCH ĐIỆN TỬ CƠ BẢN
CHƯƠNG 2
Bài 7
khái niệm về mạch điện tử
mạch chỉnh lưu - nguồn một chiều
I. KHÁI NIỆM, PHÂN LOẠI MẠCH ĐIỆN TỬ
1. Khái niệm:
Thế nào là mạch điện tử ?
I- KHÁI NIỆM, PHÂN LOẠI MẠCH ĐIỆN TỬ
2- phân loại
Phân loại
mạch điện tử

Theo chức năng
và nhiệm vụ

Theo phương
thức gia công,
xử lí tín hiệu

Mạch
khuếch
đại

Mạch
tạo
sóng
hình
sin

Mạch
tạo
xung

Mạch
nguồn
chỉnh lưu,
mạch
lọc và
mạch ổ áp


Mạch
điện
tử
tương
tự

Mạch
điện
tử
số
iI. Mạch chỉnh lưu và nguồn một chiều
1. Mạch chỉnh lưu
- Nguồn điện một chiều cung cấp cho các thiết bị điện tử.
- Nguồn điện một chiều bao gồm: Pin, ác quy, hay chỉnh lưu điện xoay chiều thành điện một chiều.
- Mạch chỉnh lưu dùng các điôt tiếp mặt để biến đổi điện xoay chiều thành điện một chiều.
II. MẠCH CHỈNH LƯU VÀ NGUỒN MỘT CHIỀU
:
1.Mạch chỉnh lưu
a. Mạch chỉnh lưu nữa chu kì
U1
U2
U0
u2
U0
Đ
t
t

2
3
4
O
O
I
Rtải
- Ở chu kỳ dương, điôt phân cực
thuận,dòng điện I điôt Đ  Rtải
cực âm cuộn thứ cấp.
Ở chu kỳ âm ,điôt bị phân cực ngược
do đó không có dòng qua tải.
a. Mạch chỉnh lưu nửa chu kì
* Nhận xét về mạch điện
 2  3 4 5 6 7 8
Ưu điểm:
Mạch điện rất đơn giản, chỉ dùng một điốt
Nhược điểm:
- Hiệu suất sử dụng biến áp nguồn thấp.
- Dạng sóng ra có độ gợn sóng lớn.
- Việc lọc để san bằng độ gợn khó.
- Hiệu quả kém
ít dùng trong thực tế.
b. Mạch chỉnh lưu hai nửa chu kì:
Mạch chỉnh lưu 2 điôt:
U21
U22
u21
u22
U0
U0
Đ1
Đ2
Rtải
I
O
O
O

2
3
4
t
t
t
Ở nửa chu kì dương, dòng I Đ1
Rtải cực âm nửa cuộn thứ cấp 1.
- Ở nửa chu kì âm, dòng I Đ2
Rtải cực âm nửa cuộn thứ cấp 2.
Cả 2 điôt Đ1,Đ2 luân phiên chỉnh lưu theo từng nửa chu kì.
* Nhận xét về mạch điện
Ưu điểm:
- Mạch điện tương đối đơn giản
Chỉ dùng hai điốt
- Dạng sóng ra có độ gợn sóng nhỏ.
Nhược điểm:
- Biến áp nguồn có cấu tạo phức tạp, có hai cuộn dây ra giống nhau.
- Điốt chịu điện áp ngược cao.
ít dùng trong thực tế.
Mạch chỉnh lưu cầu (dùng 4 điôt) :
u2A
u2B
U0
Đ2
Đ4
Đ3
Đ1
Rtải
I
O

2
3
4
t
O
O
t
t
U0
Ở nửa chu kỳ dương, dòng điện I  Đ1 R tải  Đ3  cực âm của cuộn thứ cấp.
- Ở nửa chu kỳ âm, dòng điện I  Đ2 R tải  Đ4  cực am của cuộn thứ cấp.
* Nhận xét về mạch điện
Ưu điểm:
- Hiệu suất cao
- Dạng sóng ra có độ gợn sóng nhỏ.
Nhược điểm:
Mạch điện tương đối phức tạp.
Phải dùng 4 điốt
Thường được dùng trong thực tế.
* Kí hiệu mạch chỉnh lưu cầu
* Kí hiệu Điốt kép
II. MẠCH CHỈNH LƯU VÀ NGUỒN MỘT CHIỀU
2. Nguồn 1 chiều:
Biến áp nguồn
Mạch
lọc nguồn
Mạch
bảo vệ
Tải tiêu thụ
Mạch
chỉnh lưu
Mạch
ổn áp
a. Sơ đồ khối chức năng nguồn 1 chiều:
b. Mạch nguồn điện một chiều thực tế
 2  3 4 5 6 7 8
+ 12 V
14 V
L
C1
C2
C
U1
U2
U3
U4
Khối 1: Biến áp nguồn.
Khối 2: Mạch chỉnh lưu.
Khối 3: Mạch lọc nguồn.
Khối 4: Mạch ổn áp.
BIẾN ÁP NGUỒN
MẠCH CHỈNH LƯU
MẠCH LỌC NGUỒN
MẠCH ỔN ĐỊNH ĐIỆN ÁP MỘT CHIỀU
Củng cố kiến thức
Câu 1. Trong các mạch chỉnh lưu sau loại nào hiện nay được dùng nhiều nhất. Tại Sao ?.
A. Mạch chỉnh lưu nửa chu kì.
B. Mạch chỉnh lưu hình tia.
C. Mạch chỉnh lưu hình cầu.
C. Mạch chỉnh lưu hình cầu.
Câu 2. Mạch lọc có tác dụng gì ?.
A. San bằng độ gợn sóng.
B. Giữ cho điện áp một chiều ra trên tải bằng phẳng.
C. Làm tăng giá trị điện áp một chiều.
D. Tất cả các đáp án trên.
D. Tất cả các đáp án trên.
Củng cố kiến thức