Chương 2
MỘT SỐ MẠCH ĐIỆN TỬ CƠ BẢN
10/12/2012
GV: Nguyễn Thanh Phương
1
MẠCH ĐIỆN TỬ - CHỈNH LƯU
NGUỒN MỘT CHIỀU
Mạch điện tử là mạch điện mắc phối hợp giữa các linh kiện điện tử với các bộ phận nguồn,dây dẫn để thực hiện một chức năng nào đó trong kỹ thuật điện tử.
I.Khái niệm,phân loại
mạch điện tử
10/12/2012
GV: Nguyễn Thanh Phương
2
1.Khái niệm
220V
MẠCH ĐIỆN TỬ - CHỈNH LƯU
NGUỒN MỘT CHIỀU
I.Khái niệm,phân loại
mạch điện tử
10/12/2012
GV: Nguyễn Thanh Phương
3
MẠCH ĐIỆN TỬ - CHỈNH LƯU
NGUỒN MỘT CHIỀU
I.Khái niệm,phân loại
mạch điện tử
10/12/2012
GV: Nguyễn Thanh Phương
4
2.Phân loại
Phân loại mạch điện tử
Theo chức năng và nhiệm vụ
Mạch nguồn chỉnh lưu,mạch lọc và mạch ổn áp
Mạch tạo xung
Mạch tạo sóng hình sin
Mạch khuếch đại
Theo phương thức gia công ,xử lí tín tín hiệu
Mạch điện tử tương tự
Mạch điện tử số
MẠCH ĐIỆN TỬ - CHỈNH LƯU
NGUỒN MỘT CHIỀU
II. MẠCH CHỈNH LƯU VÀ NGUỒN MỘT CHIỀU
10/12/2012
GV: Nguyễn Thanh Phương
5
1.Mạch chỉnh lưu
a. Mạch chỉnh lưu nửa chu kỳ:
U1
U2
U0
Đ
I
Rtải
1
2
u2
U0
t
t

2
3
4
O
O
Ở nửa chu kỳ dương, điôt phân cực thuận, dòng điện 1điôtĐRtải 2.
Ở nửa chu kỳ âm, điôt bị phân cực ngược do đó không có dòng qua tải.
MẠCH ĐIỆN TỬ - CHỈNH LƯU
NGUỒN MỘT CHIỀU
10/12/2012
GV: Nguyễn Thanh Phương
6
I
Nhận xét:
Mạch đơn giản.
Hiệu suất sử dụng biến áp nguồn thấp.
Dạng sóng ra có độ gợn lớn nên việc lọc san bằng độ gợn khó khăn
 hiệu quả kém, thực tế ít sử dụng.
II. MẠCH CHỈNH LƯU VÀ NGUỒN MỘT CHIỀU
a. Mạch chỉnh lưu nửa chu kỳ:
MẠCH ĐIỆN TỬ - CHỈNH LƯU
NGUỒN MỘT CHIỀU
II. MẠCH CHỈNH LƯU VÀ NGUỒN MỘT CHIỀU
10/12/2012
GV: Nguyễn Thanh Phương
7
Nhược điểm:
- Hiệu suất sử dụng biến áp nguồn thấp.
- Dạng sóng ra có độ gợn sóng lớn.
- Việc lọc để san bằng độ gợn khó.
Hiệu quả kém
Ưu điểm:
Mạch điện rất đơn giản, chỉ dùng một điốt
 2  3 4 5 6 7 8
a. Mạch chỉnh lưu nửa chu kỳ:
MẠCH ĐIỆN TỬ - CHỈNH LƯU
NGUỒN MỘT CHIỀU
10/12/2012
GV: Nguyễn Thanh Phương
8
b. Mạch chỉnh lưu hai nửa chu kì:
U21
U22
Đ1
Đ2
Rtải
I
1
2
3
u21
u22
U0
O
O
O

2
3
4
t
t
t
II. MẠCH CHỈNH LƯU VÀ NGUỒN MỘT CHIỀU
MẠCH ĐIỆN TỬ - CHỈNH LƯU
NGUỒN MỘT CHIỀU
10/12/2012
GV: Nguyễn Thanh Phương
9
Ở nửa chu kì dương, dòng 1 Đ1Rtải 2.
Ở nửa chu kì âm, dòng 3 Đ2Rtải 2.
Cả 2 điôt Đ1,Đ2 luân phiên chỉnh lưu theo từng nửa chu kì.
II. MẠCH CHỈNH LƯU VÀ NGUỒN MỘT CHIỀU
U21
U22
Đ1
Đ2
Rtải
I
1
2
3
MẠCH ĐIỆN TỬ - CHỈNH LƯU
NGUỒN MỘT CHIỀU
10/12/2012
GV: Nguyễn Thanh Phương
10
* Nhận xét về mạch điện
Ưu điểm:
-Mạch điện tương đối đơn giản
Chỉ dùng 2 điốt
Dạng sóng ra có độ gợn sóng nhỏ.
Di?n ỏp m?t chi?u U_ l?y ra cú d? súng nh?,t?n s? g?n súng 100Hz d? l?c , hi?u qu? l?c t?t
Nhược điểm:
- Biến áp nguồn có cấu tạo phức tạp, có hai cuộn dây ra giống nhau.
Điốt chịu điện áp ngược cao g?p dụi biờn d? l�m vi?c ,b?ng (u2a+u2b. Do dú m?ch di?n n�y khụng dựng nhi?u nhu m?ch ch?nh luu c?u
ít dùng trong thực tế.
II. MẠCH CHỈNH LƯU VÀ NGUỒN MỘT CHIỀU
MẠCH ĐIỆN TỬ - CHỈNH LƯU
NGUỒN MỘT CHIỀU
10/12/2012
GV: Nguyễn Thanh Phương
11
c) Mạch chỉnh lưu cầu (dùng 4 điôt) :
u2
Đ2
Đ4
Đ3
Đ1
Rtải
I
U0
1
2
u2
U0
O

2
3
4
t
O
t
II. MẠCH CHỈNH LƯU VÀ NGUỒN MỘT CHIỀU
MẠCH ĐIỆN TỬ - CHỈNH LƯU
NGUỒN MỘT CHIỀU
10/12/2012
GV: Nguyễn Thanh Phương
12
+Ở nửa chu kỳ dương, dòng điện I  Đ1 R tải  Đ3  cực âm của cuộn thứ cấp.
+ Ở nửa chu kỳ âm, dòng điện I  Đ2 R tải  Đ4  cực âm của cuộn thứ cấp.
Nhận xét:
Mạch dùng bốn điốt.
Biến áp nguồn không yêu cầu đặc biệt.
Điốt không phải chịu điện áp ngược cao.
Dạng sóng ra U0 có độ gợn nhỏ nên dễ lọc
 hiệu quả tốt, thực tế dùng phổ biến.
II. MẠCH CHỈNH LƯU VÀ NGUỒN MỘT CHIỀU
MẠCH ĐIỆN TỬ - CHỈNH LƯU
NGUỒN MỘT CHIỀU
10/12/2012
GV: Nguyễn Thanh Phương
13
-
+
II. MẠCH CHỈNH LƯU VÀ NGUỒN MỘT CHIỀU
MẠCH ĐIỆN TỬ - CHỈNH LƯU
NGUỒN MỘT CHIỀU
10/12/2012
GV: Nguyễn Thanh Phương
14
2. Nguồn 1 chiều:
a. Sơ đồ khối chức năng nguồn 1 chiều:
Biến áp nguồn
Mạch
lọc nguồn
Mạch
bảo vệ
Tải tiêu thụ
Mạch
chỉnh lưu
Mạch
ổn áp
II. MẠCH CHỈNH LƯU VÀ NGUỒN MỘT CHIỀU
MẠCH ĐIỆN TỬ - CHỈNH LƯU
NGUỒN MỘT CHIỀU
10/12/2012
GV: Nguyễn Thanh Phương
15
b. Mạch nguồn điện một chiều thực tế
+ 12 V
14 V
L
C1
C2
C
U1
 2  3 4 5 6 7 8
U2
U3
U4
Khối 1: Biến áp nguồn.
Khối 2: Mạch chỉnh lưu.
Khối 3: Mạch lọc nguồn.
Khối 4: Mạch ổn áp.
II. MẠCH CHỈNH LƯU VÀ NGUỒN MỘT CHIỀU
GÓC SUY NGẪM
10/12/2012
GV: Nguyễn Thanh Phương
16