NHIỆT LIỆT CHÀO MỪNG QUÝ THẦY CÔ VỀ THĂM LỚP DỰ GIỜ TẠI LỚP 12A2
KIỂM TRA BÀI CŨ
1. Mạch điện tử điều khiển là gì?
2. Công dụng cơ bản của mạch điện tử điều khiển là gì?
1. Mạch điện tử điều khiển là
Những mạch điện tử thực hiện được chức năng điều khiển gọi là mạch điện tử điểu khiển.
Tín hiệu vào ------------> MĐTĐK -------------> ĐTĐK
2. Công dụng mạch điều khiển
Điều khiển các thiết bị điện dân dụng
2. Công dụng mạch điều khiển
Điều khiển trò chơi giải trí
2. Công dụng mạch điều khiển
Tự động hóa máy móc, thiết bị
2. Công dụng mạch điều khiển
Di?u khi?n tín hi?u
MẠCH ĐIỀU KHIỂN TÍN HIỆU
Ti?t 14 - b�i 14
Giáo viên Nguyễn Thị Thu – Giảng dạy tại lớp 12A2
Trường: THPT Nguyễn Duy Thì
TIẾT 14. MẠCH ĐIỀU KHIỂN TÍN HIỆU
I- KHÁI NIỆM VỀ MẠCH ĐIỀU KHIỂN TÍN HIỆU
Tín hiệu giao thông : Thông báo cho người tham gia giao thông
Tín hiệu báo quá áp: thông báo về tình trạng của điện áp
Bảng hiệu quảng cáo: thu hút sự chú ý của khách hàng, ...
Đèn báo nguồn, giàn đèn nhấp nháy của giàn âm thanh: Thông báo đã có nguồn, mức độ âm lượng của các mức tần số âm thanh,...
Để thực hiện được chức năng thông báo thì tín hiệu cần có sự thay đổi trạng thái.
Các thay đổi đó phải nhờ mạch điện tử điều khiển chúng
Để thực hiện được chức năng thông báo thì tín hiệu cần có sự thay đổi gì?
- Tín hiêu là những thông tin thông báo về một hoạt động hay một chế độ làm việc nào đó.
TIẾT 14. MẠCH ĐIỀU KHIỂN TÍN HIỆU
I- KHÁI NIỆM VỀ MẠCH ĐIỀU KHIỂN TÍN HIỆU
- Những tín hiệu mà chúng ta thường gặp hiện nay trong đời sống cần có sự thay đổi trạng thái. Những sự thay đổi trạng thái như vậy cần tuân theo một quy luật, trình tự hay một điều kiện nào đó. Ví dụ như thay đổi tắt sáng của đèn giao thông, tiếng còi báo động khi gặp sự cố cháy, hàng chữ chạy của các bảng quảng cáo....Điều khiển sự thay đổi trạng thái của các tín hiệu bằng một mạch nào đó ta gọi là mạch điều khiển tín hiệu.
Vậy tín hiệu là gì?
Vậy mạch điều khiển tín hiệu là gì?
- Khái niệm mạch điện tử: Là những mạch điện tử thực hiện chức năng điều khiển tín hiệu.
II. CÔNG DỤNG CỦA MẠCH ĐIỀU KHIỂN TÍN HIỆU
TIẾT 14. MẠCH ĐIỀU KHIỂN TÍN HIỆU
I- KHÁI NIỆM VỀ MẠCH ĐIỀU KHIỂN TÍN HIỆU
Thông báo quá áp, quá nhiệt độ, cháy nổ...
Đèn xanh, đèn đỏ tín hiệu giao thông...
Bảng quảng cáo, biển hiệu...
Tín hiệu thông báo nguồn, âm lượng của âm thanh...
- Thông báo về tình trạng thiết bị khi gặp sự cố
- Thông báo những thông tin cần thiết cho con người thực hiện theo lệnh
- Làm các thiết bị trang trí bằng bảng điện tử
- Thông báo về tình trạng hoạt động của máy móc
TIẾT 14. MẠCH ĐIỀU KHIỂN TÍN HIỆU
III. NGUYÊN LÝ CHUNG VỀ MẠCH ĐIỀU KHIỂN TÍN HIỆU
ĐTĐK
MẠCH ĐIỀU KHIỂN TÍN HIỆU
Nhận lệnh
Xử lí
Khuếch đại
Chấp hành
Nhận lệnh
Xử lí
Khuếch đại
Chấp hành
Có nhiệm vụ nhận tín hiệu từ các cảm biến rồi chuyển đến khối xử lí.
Có nhiệm vụ nhận tín hiệu từ khối nhận lệnh, xử lí tín hiệu này rồi chuyển cho khối khuếch đại.
Có nhiệm vụ nhận tín hiệu từ khối xử lí, khuếch đại tín hiệu này rồi chuyển cho khối chấp hành.
Có nhiệm vụ nhận tín hiệu đã khuếch đại và phát hiệu lệnh báo hiệu bằng: chuông, đèn, câu lệnh... 
ĐH
BA
Đ1
C
VR
R1
Đ0
R2
T1
T2
R3
K
Chuông
K2
K1
220 V
15 V
Nhận lệnh
Xử lý
Khuếch đại
Chấp hành
Đ2
- BA: Bi?n ỏp
- Đ1, C: Mạch chỉnh lưu
- VR, R1: chỉnh ngưỡng tác động
- Đ0, R2 : ổn áp và đặt ngưỡng cho T1 và T2
- R3 : định thiên cho T2
- Đ2 : Bảo vệ T1 và T2
- T1, T2 : tranzito điều khiển rơle
- K, K1, K2 : cuộn dây rơle, tiếp điểm thường đóng và thường mở
CT
Sơ đồ mạch báo hiệu và bảo vệ quá điện áp
220V
~
Nguyên lí làm việc
15v
~
K2
K1
230v
18v
6v
- Bình thường , UV = 220V ? cuộn dây rơle K không hút , K2 đóng điện cho tải (d�n v� chuơng khơng ho?t d?ng )
- Khi UV ? quá cao ? UVR ? ? UĐ0 ? (UĐ0 > Uđt của điôt ổn áp Đ0) Đ0 cho i chạy qua . T1 và T2 nhận tín hiệu i Đ0 , khuếch đại i này cấp cho cuộn dây rơ le K, rơ le tác động mở K2 , cắt điện tải và đóng K1 cho đèn hiệu sáng, chuông kêu báo hiệu điện áp quá cao.
Nguyên lí làm việc của mạch
- Bình thường , UV = 220V ? cuộn dây rơle K không hút , K2 đóng điện cho tải (d�n v� chuơng khơng ho?t d?ng )
- Khi UV ? quá cao ? UVR ? ? UĐ0 ? (UĐ0 > Uđt của điôt ổn áp Đ0) Đ0 cho i chạy qua . T1 và T2 nhận tín hiệu i Đ0 , khuếch đại i này cấp cho cuộn dây rơ le K, rơ le tác động mở K2 , cắt điện tải và đóng K1 cho đèn hiệu sáng, chuông kêu báo hiệu điện áp quá cao.
Nguyên lí làm việc của mạch
Khi cần giảm ngưỡng điện áp bảo vệ xuống thì con chạy của biến trở VR cần nâng lên hay hạ xuống ? Vì sao ?
Câu 1: chọn câu sai
Mạch khuếch đại, mạch chỉnh lưu, mạch tạo xung, mạch chiếu sáng dân dụng, mạch điều khiển tín hiệu đều là mạch điện tử.
Mạch điều khiển tín hiệu gồm có các khối khuếch đại, nhận lệnh, chấp hành lệnh điều khiển và xử lí tín hiệu
Trong mạch điều khiển tín hiệu, để nhận lệnh điều khiển cần phải có các cảm biến (ví dụ cảm biến về nhiệt độ, điện áp, ...)
Mạch điều khiển tín hiệu là mạch điều khiển sự thay đổi trạng thái của các tín hiệu.
Câu 2 : chọn câu sai
Trong mạch báo hiệu và bảo vệ điện áp
A.Tác dụng của Đ1 là chỉnh lưu, cấp dòng một chiều nuôi mạch điều khiển
B. Tác dụng của tụ C là lọc nguồn sau chỉnh lưu
C. K2 là tiếp điểm thường mở, K1 là tiếp điểm thường đóng
D. Con chạy của VR càng cao (càng xa R1) thì ngưỡng bảo vệ điện áp càng cao.
mạch nháy đuổi
(trang 61 SGK)
R1
RB
RE
C1
T1
+12V
T1 ? Tn: C828, R1 = Rb = 33 k,
C1= 100 ?F, C2 ? Cn = 47?F, Re = 560
Bài tập về nhà
1, Vẽ sơ đồ khối và giải thích nguyên lý chung của mạch điều khiển tín hiệu
2, Đọc trước bài 15.
3, Tìm hiểu mạch nháy đuổi
Trân trọng cảm ơn quý thầy cô và các em học sinh.