Thực hành đọc hiểu

Tượng đài vĩ đại nhất
UÔNG NGỌC DẬU

Mời các em xem video sau và suy nghĩ của mình sau
khi xem xong video.

Hai Bà Trưng khởi nghĩa đánh quân Hán. Tranh
dân gian.

Xe tăng quân giải phóng chiếm dinh Độc Lập trưa ngày
30/4/1975.

Chiến thắng Điện Biên Phủ 1954

Bác Hồ và các chiến sĩ

Thực hành đọc hiểu

Tượng đài vĩ đại nhất
UÔNG NGỌC DẬU

I. ĐỌC VÀ TÌM HIỂU CHUNG

- Chia nhóm cặp đôi
- Thảo luận phiếu học tập số 1
- Thời gian chuẩn bị 3 phút

Sơ đồ tư duy

I. ĐỌC VÀ TÌM HIỂU CHUNG
1. Tác giả

Nhà báo Uông Ngọc Dậu

a. Tiểu sử
- Nhà báo Uông Ngọc Dậu (1957), quê ở Thanh Hóa
b. Sự nghiệp
- Vốn là nhà giáo, cuộc đời đã chọn ông trở thành một nhà báo.
- Nhiều năm làm trưởng đại diện cơ quan Đài tiếng nói Việt Nam
tại Tây Nguyên, Uông Ngọc Dậu gắn bó và am hiểu Tây Nguyên
như một người được sinh ra từ đó.
- Chuyển ra Hà Nội, ông phụ trách Hệ phát thanh dân tộc. Tiếp tục
mở ra biên độ mới, không phải chỉ là Tây Nguyên, mà là các vùng
đồng bào dân tộc thiểu số trong khắp cả nước.

2. Tác phẩm
a) Đọc và tóm tắt
- Đọc
- Tóm tắt

Tượng đài mẹ Thứ

b) Tìm hiểu chung
- Xuất xứ
- Trích Bình luận 6 giờ, NXB Hội Nhà
văn, Hà Nội, 27/07/2017
- Thể loại: văn bản nghị luận
- Phương thức biểu đạt: nghị luận

- Bố cục (3 phần)
+ Phần 1 (từ đầu đến “truyền từ đời này sang đời khác”): Giới thiệu
vấn đề - giới thiệu trên khắp đất nước ta nơi đâu cũng có những câu
chuyện về những con người hi sinh vì đất nước
+ Phần 2 (tiếp theo đến “bình minh”): Giải quyết vấn đề - dẫn
chứng về sự hi sinh đó (địa danh, con người).
+ Phần 3 (còn lại): Kết thúc vấn đề - Tình cảm của tác giả với tượng
đài vĩ đại nhất

Thực hành đọc hiểu

Tượng đài vĩ đại nhất
UÔNG NGỌC DẬU

II. ĐỌC VÀ TÌM HIỂU CHI TIẾT VĂN BẢN
1. Ý nghĩa nhan đề và sự ra đời của văn bản.

Tượng đài vĩ đại nhất theo nghĩa bóng muốn nói tới sự hi sinh của các vị
anh hùng để dành độc lập cho dân tộc. Sự hi sinh đó được thế hệ trẻ ghi
nhớ, tự hào và biết ơn.
- Ngày 27/7: là ngày thương binh liệt sĩ. Văn bản như một lời tri ân của tác
giả tới các vị anh hùng đã ngã xuống hi sinh cho tổ quốc.
- Ngày 27/7/2017 kỉ niệm 70 năm thành lập ngày thương binh liệt sĩ.
 Nhan đề gợi mở nội dung của văn bản: tri ân đến các vị anh hùng hi
sinh vì nghĩa lớn.

Thực hành đọc hiểu

Tượng đài vĩ đại nhất

2. Tìm hiểu nội dung văn bản
- Thảo luận theo kĩ thuật các
mảnh ghép.
- Chia lớp thành 4 nhóm
- Vòng 1 : nhóm chuyên gia,
thời gian 10 phút.
- Vòng 2: nhóm mảnh ghép,
thời gian 10 phút.

UÔNG NGỌC DẬU

Thực hành đọc hiểu

Tượng đài vĩ đại nhất

2. Tìm hiểu nội dung văn bản

UÔNG NGỌC DẬU

a. Phần giới thiệu vấn đề
- Tác giả đưa đến ý kiến rất tự nhiện nhẹ nhàng.
+ Ở trên đất nước Việt Nam ở vùng quê nào cũng có những câu chuyện về sự
hi sinh.
+ Con người Việt Nam đều sẵn sàng hi sinh vì nghĩa lớn.
+ Sự hi sinh vì nghĩa lớn đã trở thành huyền thoại và được truyền từ đời này
sang đời khác.
- Tác giả lập luận rất chặt chẽ khoa học, từ cụ thể đi ra đến khái quát. Khẳng
định con người Việt Nam anh dũng, sẵn sàng hi sinh vì nghĩa lớn.
- Cách giới thiệu vấn đề rõ ràng dễ hiểu.

b. Phần giải quyết vấn đề.
- Đoạn 2:
*Những tấm gương về sự hi sinh.
* Địa danh in đậm dấu ấn của sự hi sinh bảo vệ chủ quyền.
*Hi sinh không chỉ vì nghĩa lớn mà người Việt Nam còn chịu biết bao đau
thương mất mát do chiến tranh gây ra sự hi sinh đó là vô bờ bến.
- Đoạn 3: Cách hi sinh của con người Việt Nam rất đáng tự hào

b. Phần giải quyết vấn đề.
- Đoạn 2:
*Những tấm gương về sự hi sinh.
+ Trên dải đất hình chữ S này, mỗi ngọn núi, mỗi dòng
sông, mỗi tấc đất đều thành sự tích, đề in hình bóng
những anh hùng liệt sĩ xả thân vì dân tộc.
+ Xương máu anh hùng liệt sĩ hòa vào sông núi, vào đất
đai, cây cỏ.
+ Tên tuổi các anh hùng liệt sĩ… hình sông thế núi.
→ Hình hài Tổ quốc… được bồi đắp từ mồ hôi, xương
máu, trí tuệ của hàng triệu người con ưu tú….
- Lập luận theo kiểu tổng phân hợp ca ngợi sự hi sinh
của các vị anh hùng.

b. Phần giải quyết vấn đề.

Con đường Trường Sơn

- Đoạn 2:
* Địa danh in đậm dấu ấn của sự hi sinh bảo vệ chủ
quyền.
- Trên mọi nẻo đường đất nước từ Tây Bắc, Việt
Bắc … Tây Nguyên… con đường Trường Sơn …
con đường trên Biển Đông và cả con đường trên
không,….
→ Dẫn chứng khái quát: nhắc lại những địa danh
tiêu biểu trong các cuộc kháng chiến; khẳng định
chủ quyền từ miền núi đến miền biển, từ đất liền
đến vùng biển vùng trời. Nêu cao ý thức bảo vệ
chủ quyền đất nước.

b. Phần giải quyết vấn đề.
- Đoạn 2:
*Hi sinh không chỉ vì nghĩa lớn mà người Việt Nam còn
chịu biết bao đau thương mất mát do chiến tranh gây ra sự hi
sinh đó là vô bờ bến.
Tác giả đã kể ra hậu quả của chiến tranh để lại “…đã có
hàng triệu người con hi sinh, hàng triệu người mang thương
tật … hàng triệu thân phận, hàng triệu hoàn cảnh, hàng triệu
tâm tư. ”
→ Tác giả đã sử dụng biện pháp liệt kê, lặp để có thể thể
hiện những hi sinh vô bờ bến của người dân Việt Nam trên
con đường bảo vệ nền độc lập dân tộc. Mất mát và thương
đau nhưng người Việt Nam anh dũng đương đầu với kẻ thù
xâm lược hướng tới ước mơ độc lập tự do, dân chủ hòa bình.

b. Phần giải quyết vấn đề.
Đoạn 3. Cách hi sinh của con người Việt Nam rất đáng tự hào
+ Biết bao nhà yêu nước cách mạng ra pháp
trường, biết đầu rơi, máu chảy vẫn lạc quan
tin vào ngày mai chiến thắng.

b. Phần giải quyết vấn đề.
Đoạn 3. Cách hi sinh của con người Việt Nam rất đáng tự hào

Nhà tù Côn Đảo

+ Hàng vạn chiến sĩ cách mạng bị địch bắt bớ tù đày, tra tấn bằng đủ thứ
cực hình vẫn một dạ trung kiên.

b. Phần giải quyết vấn đề.
Đoạn 3. Cách hi sinh của con người Việt Nam rất đáng tự hào

Dương Văn Bé – chiến sĩ ôm bom ba càng diệt xe
tăng

Tượng đài 10 cô gái ngã ba Đồng Lộc

+ Những chiến sĩ ôm bom ba càng, bom xăng xông lên ngăn xe tăng địch.
+ Những thanh niên xung phong biến mình thành cọc tiêu bên bom nổ chậm,
dẫn đường cho đoàn xe ra trận, biết mình có thể hi sinh vẫn không chùn bước…

b. Phần giải quyết vấn đề.
Đoạn 3. Cách hi sinh của con người Việt Nam rất đáng tự hào

Hòn Vọng Phu

+ Cái chết – sự hi sinh trở thành vũ khí vô hình,
+ Luôn lạc quan hướng về tương lai “Hòn Vọng Phu
suốt dọc chiều dài đất Việt cũng luôn quay về hướng
đông, nơi có Mặt Trời lên mỗi sáng, bình mình. ”
→ Tác giả đã liệt kê ra hàng loạt những hành động
việc làm tiêu biểu sẵn sàng hi sinh về nghĩa lớn.
Trong lịch sử của dân tộc còn nhiều lắm những hành
động việc làm vĩ đại mà không thể kể ra hết nhưng
tất cả để thể hiện con người Việt Nam kiên cường
bất khuất.

Thực hành đọc hiểu

Tượng đài vĩ đại nhất

UÔNG NGỌC DẬU

c. Kết thúc vấn đề
- Tác giả đã gửi đến thông điệp “Tượng đài vĩ đại nhất
là hình hài Tổ quốc, có máu xương, mồ hôi công sức,
trí tuệ của lớp lớp anh hùng, liệt sĩ, qua bao thăng trầm
vẫn nguyên vẹn, tròn đầy; là dân tộc với cuộc sống hòa
bình, độc lập, tự do, ngày một ấm no, hạnh phúc!”
- Không có tượng đài nào có thể tạc hết sự hi sinh của
con người Việt Nam.
- Kết thúc vấn đề là sự tri ân tới các vị anh hùng đã hi
sinh vì đất nước và là niềm tự hào về lịch sử vẻ vang
của dân tộc.

III. TỔNG KẾT
1. Nghệ thuật
- Sử dụng nghệ thuật lặp, liệt kê…
để đưa ra các dẫn chứng thuyết
phục.
- Dẫn chứng rõ ràng, chân thật.
- Lập luận chặt chẽ, các đoạn liên
kết với nhau.
- Văn bản mạch lạc hướng đến
mục đích chung nói đến sự tri ân
các anh hùng.

2. Nội dung
- Văn bản thể hiện những suy nghĩ về sự
hi sinh cao cả của biết bao nhiêu đồng
chí, đồng bào để có được đất nước hôm
nay.
- Tự hào về những trang lịch sử vẻ vang
của dân tộc.
* Văn nghị luận: ý kiến nêu lên phải rõ
ràng. Dẫn chứng lí lẽ hợp lí, thuyết phục.
Lập luận chặt chẽ, liên kết. Văn bản phải
mạch lạc rõ ràng. Bố cục rõ ràng, đầy đủ.

Thực hành đọc hiểu

Tượng đài vĩ đại nhất

UÔNG NGỌC DẬU

III. Luyện tập
- Hoạt động cá nhân.
- Câu hỏi: Em hãy vẽ sơ đồ tư duy thể hiện bài học hôm nay
- Thời gian: 12 phút

Sơ đồ tư duy

Vận dụng
? Viết một đoạn văn (khoảng 6-8 dòng) giải thích vì sao thế hệ trẻ cần phát
huy truyền thống “Uống nước nhớ nguồn”

Chúc các em có tiết học
thú vị và bổ ích