Tiết 21 – Bài 19
MÁY THU THANH
Nguyễn Quốc Thắng – Trường THPT Tuần Giáo
I. KHÁI NIỆM VỀ MÁY THU THANH
- Máy thu thanh là một thiết bị điện tử hoàn chỉnh dùng để thu nhận sóng mang thông tin, phục hồi lại tín hiệu thông tin ban đầu, khuếch đại và đưa ra loa.
MÁY THU THANH
I. KHÁI NIỆM VỀ MÁY THU THANH
1. Khái niệm
2. Phân loại
- Máy điều biên (AM)
- Máy điều tần (FM)
I. KHÁI NIỆM VỀ MÁY THU THANH
Một số loại máy thu thanh
MÁY THU THANH
I. KHÁI NIỆM VỀ MÁY THU THANH
1. Sơ đồ khối máy thu thanh
MÁY THU THANH
I. KHÁI NIỆM VỀ MÁY THU THANH
II. SƠ ĐỒ KHỐI VÀ NGUYÊN LÍ LÀM VIỆC CỦA MÁY THU
1. Sơ đồ khối
II. SƠ ĐỒ KHỐI VÀ NGUYÊN LÍ LÀM VIỆC CỦA MÁY THU THANH
2. Nguyên lí làm việc
MÁY THU THANH
I. KHÁI NIỆM VỀ MÁY THU THANH
II. SƠ ĐỒ KHỐI VÀ NGUYÊN LÍ LÀM VIỆC CỦA MÁY THU THANH
1. Sơ đồ khối
2. Nguyên lí làm việc
- Chọn sóng:
Có nhiệm vụ điều chỉnh cộng hưởng, để lựa chọn sóng cần thu.
- Khối khuếch đại cao tần:
khuếch đại tín hiệu cao tần để tăng độ nhạy.
- Dao động ngoại sai:
Tạo ra sóng cao tần (fd) trong máy với quy luật là luôn cao hơn sóng định thu (ft) một trị số không đổi 465 kHz (hoặc 455 kHz)
- Trộn sóng:
Trộn sóng thu của đài phát thanh (ft) với sóng cao tần trong máy fd cho ra tần số trung tần fd – ft = 465 kHz
- Khuếch đại trung tần:
Khuếch đại tín hiệu trung tần
2. Nguyên lí làm việc
- Khối nguồn:
MÁY THU THANH
I. KHÁI NIỆM VỀ MÁY THU THANH
II. SƠ ĐỒ KHỐI VÀ NGUYÊN LÍ LÀM VIỆC CỦA MÁY THU
1. Sơ đồ khối
2. Nguyên lí làm việc
- Khối tách sóng:
có nhiệm vụ tách, lọc tín hiệu ậm tần ra khỏi sóng mang trung tần 465 kHz, để đưa tới khối khuếch đại âm tần.
- Khuếch đại âm tần:
khuếch đại tín hiệu âm tần lấy từ đầu ra của tầng tách sóng phát ra loa.
Cung cấp điện cho máy thu
III. NGUYÊN LÝ HOẠT ĐỘNG CỦA KHỐI TÁCH SÓNG TRONG MÁY THU THANH AM
MÁY THU THANH
I. KHÁI NIỆM VỀ MÁY THU THANH
II. SƠ ĐỒ KHỐI VÀ NGUYÊN LÍ LÀM VIỆC CỦA MÁY THU
1. Sơ đồ khối
2. Nguyên lí làm việc
III. NGUYÊN LÍ LÀM VIỆC CỦA KHỐI TÁCH SÓNG
- Sơ đồ
III. NGUYÊN LÝ HOẠT ĐỘNG CỦA KHỐI TÁCH SÓNG TRONG MÁY THU THANH AM
t
Sóng sau điốt
Sóng tới KĐ âm tần
U
MÁY THU THANH
I. KHÁI NIỆM VỀ MÁY THU THANH
II. SƠ ĐỒ KHỐI VÀ NGUYÊN LÍ LÀM VIỆC CỦA MÁY THU
1. Sơ đồ khối
2. Nguyên lí làm việc
III. NGUYÊN LÍ LÀM VIỆC CỦA KHỐI TÁCH SÓNG
III. NGUYÊN LÝ HOẠT ĐỘNG CỦA KHỐI TÁCH SÓNG TRONG MÁY THU THANH AM
Điốt Đ cho dòng điện đi qua theo một chiều nên sóng vào là sóng xoay chiều, còn sóng ra là sóng một chiều. Tụ lọc sẽ lọc thành phần có tần số cao và giữ lại đường bao có tần số thấp là âm tần.
MÁY THU THANH
I. KHÁI NIỆM VỀ MÁY THU THANH
II. SƠ ĐỒ KHỐI VÀ NGUYÊN LÍ LÀM VIỆC CỦA MÁY THU
1. Sơ đồ khối
2. Nguyên lí làm việc
III. NGUYÊN LÍ LÀM VIỆC CỦA KHỐI TÁCH SÓNG
- Nguyên lí làm việc
Tín hiệu âm tần
Tín hiệu cao tần

Mạch điều chế AM
Sóng mang
Tín hiệu âm tần
Tín hiệu cao tần

Mạch điều chế FM
Tín hiệu sóng mang
Ưu và nhược điểm của phát thanh trên sóng AM 
- Ưu điểm: của sóng AM là có thể truyền đi xa tới hàng nghìn km
 
- Nhược điểm: của sóng AM là dễ bị can nhiễu, dải tần âm thanh bị cắt xén do đặc điểm của mạch tách sóng điều biên, do đó chất lượng âm thanh bị hạn chế.
Ưu và nhược điểm của sóng FM
- Ưu điểm: tần số, dải tần âm thanh sau khi tách sóng điều tần có chất lượng rất tốt, cho âm thanh trung thực và có thể truyền âm thanh Stereo, sóng FM ít bị can nhiễu hơn só với sóng AM.

- Nhược điểm: cự ly truyền sóng ngắn, chỉ truyền được cự ly từ vài chục đến vài trăm km, do đó sóng FM thường được sử dụng làm sóng phát thanh trên các địa phương