BÀI 2. THỰC HÀNH MẠCH CHỈNH LƯU KHÔNG ĐIỀU KHIỂN
Mục tiêu:
- Kiến thức: Trang bị kiến thức về sơ đồ nguyên lý, hoạt động của mạch chỉnh lưu một
pha cả chu kỳ, mạch chỉnh lưu ba pha hình cầu không điều khiển.
- Kỹ năng:
+ Xác định được hư hỏng và thay thế khắc phục các linh kiện hư hỏng để mạch
chỉnh lưu một pha không điều khiển làm việc đảm bảo yêu cầu kỹ thuật.
+ Lắp ráp, đấu nối được mạch chỉnh lưu một pha không điều khiển
- Năng lực tự chủ và trách nhiệm: Chủ động vận dụng kiến thức lý thuyết để lắp ráp, vận hành
mạch chỉnh lưu một pha không điều khiển đảm bảo an toàn cho người và thiết bị, vị trí thực
hành
khoa
học, hợp lý.
Nội dung:
2.1. Kiến thức lý thuyết
2.2.1. Thực hành mạch chỉnh lưu một pha hình cầu không điều khiển
- Sơ đồ nguyên lý

Trong nửa chu kỳ đầu, điện áp nguồn U dương nên dòng điện Id chạy qua D1, R, D2
và về nguồn. ở nữa chu kỳ sau, điện áp nguồn âm nên dòng điện Id chạy qua D3, R, D4
và về nguồn. Như vậy, trong cả hai chu kỳ của điện áp nguồn luôn luôn tồn tại điện áp
chỉnh lưu.
Giá trị trung bình của điện áp chỉnh lưu:

Dòng điện trung bình qua tải:

2.2.2. Thực hành mạch chỉnh lưu ba pha hình cầu không điều khiển
- Sơ đồ nguyên lý:

Qui luật dẫn điện của các linh kiện: Đối với các linh kiện thuộc nhóm trên: linh kiện
nào mắc vào nguồn có giá trị tức thời của điện áp lớn nhất thì linh kiện đó dẫn, các linh
kiện còn lại không dẫn. Đối với các linh kiện thuộc nhóm dưới: linh kiện nào mắc vào
nguồn có giá trị tức thời của điện áp bé nhất thì linh kiện đó dẫn, các linh kiện còn lại
không dẫn.
Dòng tải liên tục, trị trung bình của áp chỉnh lưu:

Với U là giá trị hiệu dụng của điện áp pha. Trị trung bình dòng điện qua tải ở trạng
thái xác lập:
2.2. Trình tự thực hiện
2.2.1. Công tác chuẩn bị
TT

Tên vật tư, thiết bị

Đơn vị

Số lượng

1

Đi ốt

Cái

10

2

Bóng đèn sợi đốt 20W

Cái

2

3

Dây điện 1x1mm

m

1,5

4

Panel lắp ráp

Cái

1

5

To vít 4 cạnh

Cái

1

6

Bút điiện

Cái

1

Ghi chú

Chuẩn bị cho một
sinh viên

7

Đồng hồ vạn năng

Cái

1

8

Osilocope

Cái

1

2.2.2. Trình tự thực hiện
TT

Dụng cụ,
vật tư, thiết bị

Nội dung
công việc

1

Đấu nối
mạch

2
3

Linh kiện điện tử
công suất, panel
mạch, tô vít

Phương pháp thao tác

Yêu cầu kỹ
thuật

- Cắm linh kiện vào
panel
- Nối các chân linh kiện
theo sơ đồ

Đấu nối được
mạch theo đúng
sơ đồ

Đo, kiểm tra Đồng hồ vạn năng;
panel mạch

- Đo tiếp xúc các chân
linh kiện với dây dẫn

Các chân linh
kiên tiếp xúc tốt

Cấp điện
vận hành

- Cấp điệncho mạch,
dùng osilocope đo xung
ra

Điện áp ra là một
chiều, ổn định

Panel, đồng hồ vạn
năng, osilocope, bút
điện

2.2.3. Các sai phạm thường gặp, nguyên nhân, cách phòng tránh
TT

Sai phạm
thường gặp

Nguyên nhân

Cách phòng tránh

1

Đấu nối sai

Chưa hiểu hoạt động Đọc lại nguyên lý hoạt động
của linh kiện
của các linh kiện

2

Mạch không hoạt
động

- Đấu nối sai chân linh - Xác định lại chân linh kiện,
kiện
đấu nối lại

2.2.4. Luyện tập
Người học về vị trí thực hành, thực hiện kiểm tra linh kiệntheo trình tự thực hiện.
PHIẾU ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ THỰC HÀNH
I. Thông tin chung
1. Tên bài thực hành: Thực hành mạch chỉnh lưu không điều khiển
2. Kỹ năng luyện tập: Đấu nối, cấp điện vận hành mạch chỉnh lưu không điều khiển
3. Người thực hiện (HSSV):………………………………Lớp: …………………
4. Người đánh giá: ………………………………………………………………….
II. Nôi dung đánh giá
TT

Tiêu
chuẩn

Tiêu chí

Bằng chứng

Kết quả đánh giá

Đạt
1

Kỹ
thuật

Không
đạt

- Đấu nối mạch
- Cấp điện vận hành, đo
điện áp rab
- An toàn cho người

2

3

An
toàn

Thời
gian

- An toàn cho thiết bị
(một trong 2 tiêu chí
của tiêu chuẩn này
không đạt thì không
được đánh giá)
- Đúng giờ quy định
- Sớm hơn giờ quy định
- Muộn hơn giờ quy
định
(quá 03 phút thì không
được đánh giá)

Đánh giá chung:
Đạt:
Không đạt:

(tất cả các tiêu chuẩn phải đạt)
Quảng Ninh, Ngày……tháng …… năm 20…
Người đánh giá