Bài 11: Một số phạm trù cơ bản của đạo đức học
Team 3
Bài 11
1. Nghĩa vụ
2. Lương tâm
3. Nhân phẩm và danh dự
4. Hạnh phúc
Vậy
lương
tâm
là
gì?
1. Khái niệm:
Người có đạo đức
Xem xét, đánh giá hành vi
Tự điều chỉnh hành vi
Chuẩn mực đạo đức
Người có lương tâm
Người xung quanh
Bản thân
Phù hợp
Lương Tâm là năng lực tự đánh giá và điều chỉnh hành vi đạo đức của bản thân trong mối quan hệ với người khác và xã hội.
Ví dụ: Nhặt được của rơi trả lại cho người đánh mất; giúp đỡ người có hoàn cảnh khó khăn…
Lương tâm thấy thanh thản.
Ví dụ: Nói dối cha mẹ; nhìn thấy người khó khăn thờ ở vô cảm...
Lương tâm thấy cắn rứt

Lương tâm thấy thanh thản hay cắn rứt là như thế nào?

1. Khái niệm:
+ Trạng thái thanh thản của lương tâm: khi con người thực hiện những hành vi phù hợp với các quy tắc, chuẩn mực đạo đức của xã hội, thì cá nhân cảm thấy hài lòng, thỏa mãn với chính mình
Ví dụ: Thấy nhà của anh A rất nghèo, con thì đang bị bệnh nặng, không đủ tiền để chữa trị, anh B liền cho anh A một số tiền và đi vận động nhân dân trong xóm ấp góp tiền để giúp đỡ gia đình anh A. Anh B cảm thấy rất vui vẻ vì mình đã làm một việc nhân đạo, có ích cho người khác.
2. Các trạng thái của lương tâm:
2. Các trạng thái của lương tâm:
+ Trạng thái cắn rứt lương tâm: khi cá nhân có các hành vi sai lầm, vi phạm các chuẩn mực đạo đức và cảm thấy ăn năn, hối hận.
Ví dụ: Một sự kiện an ninh trật tự ở Long An (2008), người em trai cãi nhau với anh ruột, trong lúc ẩu đả, người em đã vô ý dùng dao đâm anh ruột của mình rồi bỏ chạy. Khi hay tin anh chết vì nhát dao oan nghiệt của mình, giọt nước mắt của đứa em trai đã tuôn dài trên má vì hối hận.
2. Các trạng thái của lương tâm:
- Lương tâm dù tồn tại ở trạng thái nào cũng có ý nghĩa tích cực đối với cá nhân:
+ Trạng thái thanh thản của lương tâm giúp con người tự tin hơn vào bản thân và phát huy được tính tích cực trong hành vi của mình.
+ Trạng thái cắn rứt lương tâm giúp cá nhân điều chỉnh hành vi của mình cho phù hợp với yêu cầu của xã hội.
- Một cá nhân thường làm điều ác nhưng lại không biết ăn năn, hối hận hay xấu hổ (là người vô liêm sỉ), không cắn rứt lương tâm thì bị coi là kẻ vô lương tâm, vô đạo đức. Ví dụ những kẻ chuyên cướp của giết người, buôn bán ma tuý, buôn người… đáng bị lên án.
3. Làm thế nào để thành người có lương tâm:
- Thường xuyên rèn luyện tư tưởng đạo đức theo quan điểm tiến bộ, cách mạng và tự giác thực hiện các hành vi đạo đức hàng ngày để biến ý thức đạo đức thành thói quen đạo đức.
- Tự nguyện thực hiện đầy đủ các nghĩa vụ của bản thân.
- Bồi dưỡng tình cảm trong sáng, đẹp đẽ, cao thượng trong quan hệ giữa người với người.
3. Làm thế nào để thành người có lương tâm:
*Đối với học sinh:
+ Tự giác thực hiện nghĩa vụ học sinh
+ Có ý thức đạo đức, kỉ luật
+ Có lối sống lành mạnh
+ Biết quan tâm giúp đỡ người khác.