TIẾNG VIỆT LỚP 4

Bài 12A. Những con người
giàu nghị lực (tiết 2)

Thứ Hai, ngày 21 tháng 11 năm 2022
Tiếng Việt

Bài 12A. Những con người
giàu nghị lực (tiết 2)
Hướng dẫn học trang 125

MỤC TIÊU
Mở rộng vốn từ: Ý chí – Nghị lực.

Ý chí
Khả năng tự xác định mục
đích cho hành động với ý
muốn bền bỉ quyết tâm đạt
được mục đích đó.

lựcthần làm
SứcNghị
mạnh tinh
cho con người kiên quyết
trong hành động, không lùi
bước trước mọi khó khăn.

B. HOẠT ĐỘNG THỰC HÀNH

1. Xếp các từ có tiếng “chí”vào hai nhóm:
a. “Chí” có nghĩa là “rất, hết sức” (biểu thị mức độ cao
nhất). Mẫu: ý phải.
b. “Chí có nghĩa là “ý muốn bền bỉ theo đuổi một mục đích
tốt đẹp”. Mẫu: ý chí.

Từ
chí phải
ý chí
chí công
chí hướng
chí khí
chí lí

Nghĩa của từ
Hết sức đúng với lẽ phải.
Khả năng tự xác định mục đích cho hành động với ý muốn
bền bỉ quyết tâm đạt được mục đích đó.
Hết sức công bằng.
Ý muốn bền bỉ quyết đạt tới một mục tiêu tốt đẹp trong
cuộc sống.
Ý muốn bền bỉ, mạnh mẽ, quyết khắc phục mọi trở ngại,
thực hiện mục đích cao đẹp của cuộc sống.
Hết sức có lí, hết sức đúng.

chí tình

Có tình cảm hết sức chân thành và sâu sắc.

chí thân

Hết sức thân thiết.

quyết chí

Rất có chí và quyết tâm làm bằng được.

B. HOẠT ĐỘNG THỰC HÀNH

1. Xếp các từ có tiếng chí vào hai nhóm:
a. Chí có nghĩa là rất, hết sức (biểu thị mức độ cao nhất):
chí phải, chí lí, chí thân, chí tình, chí công.
b. Chí có nghĩa là ý muốn bền bỉ theo đuổi một mục đích tốt đẹp:
ý chí, chí khí, chí hướng, quyết chí.

2. Dòng nào dưới đây nêu đúng nghĩa của từ nghị lực?
a) Làm việc liên tục, bền bỉ.
b) Sức mạnh tinh thần làm cho con người kiên quyết
b
trong hành động, không lùi bước trước mọi khó khăn.
c) Chắc chắn, bền vững, khó phá vỡ.
d) Có tình cảm rất chân tình, sâu sắc.

3. Em chọn từ nào trong ngoặc đơn (nghị lực, quyết tâm, nản
chí, quyết chí, kiên nhẫn, nguyện vọng) để điền vào chỗ trống?
nghị lực .Bị liệt
Nguyễn Ngọc Ký là một thiếu niên giàu ……......
nản chí .Ở nhà, em tự tập
cả hai tay, em buồn nhưng không ……….
quyết tâm của em làm cônghị
viết bằng chân. ……….…
giáo
lựccảm động,
nhận em vào học. Trong quá trình học tập, cũng có lúc Ký
kiên nhẫn nhưng được cô giáo và các bạn luôn tận
thiếu …………..,
quyết chí học hành. Cuối cùng, Ký
tình giúp đỡ, em càng …………
đã vượt qua mọi khó khăn. Tốt nghiệp một trường đại học
nguyện vọng trở thành
danh tiếng, Nguyễn Ngọc Ký đạt …………...
thầy giáo và được tặng danh hiệu cao quý Nhà giáo Ưu tú.

Nhà giáo ưu tú,
nhà văn Nguyễn Ngọc
Ký. Năm lên 4 tuổi,
một cơn sốt cao khiến
cho đôi bàn tay của
thầy bị bại liệt.

Em Vi Văn Đại trong giờ học trên lớp. 

Suốt 6 năm liền, búp bê
Thu Hương là HS giỏi
được thầy cô, bạn bè
yêu mến
Năm nay, Hương lên 15 tuổi, sắp tới lên lớp 7 nhưng chiều
cao của chị chỉ 43cm phần chân bị teo vì bại liệt nặng 15 kg. Hai
chân Hương bại liệt, co quắp nên chị không đứng lên được.
Hàng ngày, mọi việc đi lại, đến trường và sinh hoạt cá nhân đều
phải nhờ sự hỗ trợ của người thân cùng bạn bè trong lớp.

Nguyễn Thị Nguyện bị liệt bẩm sinh, gần như bất động
hoàn toàn.

Bạn Lê Thị Thắm –
Học sinh lớp 5A
Trường TH Đông
Thịnh, Đông Sơn,
Thanh Hóa.

4. Chọn nghĩa thích hợp cho mỗi câu tục ngữ:

1. Phải vất vả mới có lúc được nhàn nhã, có ngày
thành đạt
2. Vất vả, gian nan rèn luyện cho con người vững
vàng, cứng cỏi hơn
3. Những người từ tay trắng làm nên sự nghiệp thật

:
i
ả
i
g
ú
Ch

- Cơ đồ: sự nghiệp
- Ngoan: khôn ngoan,
giỏi giang, ngoan
cường

- Tàn: đồ dùng để che cho
vua chúa, che kiệu trong
các đám rước, có cán dài,
có khung hình tròn bọc
một tấm vải nhiễu, xung
quanh có tua rủ.

a) Lửa thử vàng, gian nan thử sức.
Khuyên người ta đừng sợ vất vả, gian nan.
Gian nan, vất vả thử thách con người, giúp
cho con người vững vàng, cứng cỏi hơn.

Cao Bá Quát

b)

Nước lã mà vã nên hồ
Tay không mà nổi cơ đồ mới ngoan.

Khuyên người ta đừng sợ bắt đầu bằng
hai bàn tay trắng. Những người như thế mà
làm nên sự nghiệp thì đáng được trân
trọng, khâm phục.

Khuyên người ta đừng sợ bắt đầu bằng
hai bàn tay trắng. Những người từ tay
trắng mà làm nên sự nghiệp càng đáng
kính trọng, khâm phục.

Có vất vả mới thanh nhàn
Không dưng ai dễ cầm tàn che cho.
c)

Khuyên người ta phải vất vả mới có lúc
thanh nhàn, có ngày thành đạt.

Lê-ônác-đô
đa Vin-xi

4. Chọn nghĩa thích hợp cho mỗi câu tục ngữ:

NGHE TIẾNG GIÃ GẠO

Gạo đem vào giã bao đau đớn
Gạo giã xong rồi, trắng tựa bông,
Sống ở trên đời người cũng vậy
Gian nan rèn luyện mới thành công.
(Hồ Chí Minh)

Câu tục ngữ nào khuyên chúng ta phải vất vả mới có lúc
thanh nhàn, có ngày thành đạt.
1.

Có vất vả mới thanh nhàn

Không dưng ai dễ cầm tàn che cho.
2. Người có chí thì nên, nhà có nền thì
vững.
3. Thất bại là mẹ thành công.

Câu tục ngữ nào khẳng định có ý chí thì nhất định
thành công.
1. Chớ thấy sóng cả mà rã tay chèo.

2. Có công mài sắt, có ngày nên kim.
3.

Hãy lo bền chí câu cua
Dù ai câu chạch, câu rùa mặc ai !

Câu tục ngữ nào khuyên chúng ta không nản lòng khi
gặp khó khăn.
1. Thua keo này, bày keo khác.

2.

Ai ơi đã quyết thì hành,
Đã đan thì lận tròn vành mới thôi.

3. Người có chí thì nên, nhà có nền thì
vững.

Câu tục ngữ nào khuyên chúng ta hãy giữ vững mục
tiêu đã chọn.
3. Có công mài sắt, có ngày nên kim.
2. Thất bại là mẹ thành công.
1.

Hãy lo bền chí câu cua
Dù ai câu chạch, câu rùa mặc ai !

- Viết vào sổ tay những
điều em học được ở những
người giàu nghị lực.

TIẾT HỌC KẾT
THÚC TẠI ĐÂY!