CHUYÊN ĐỀ 2: Nghiên
cứu cách tân nghệ
thuật trong văn học
hiện đại
AC cần giáo án
W,PP,PHỤ LỤC lh
0837.333.555

II. Nghiên cứu cách tân nghệ thuật trong văn học hiện đại
1. Tìm hiểu bài viết tham khảo “Ông già và biển cả-cốt truyện và điểm
nhìn; hiện thực và biểu tượng”
1.1 Nhận xét
 - Phạm vi nghiên cứu của bài viết là một phương diện cách tân nghệ
thuật trong tiểu thuyết “Ông già và biển cả” của Hê-min-uê
- Mục đích của bài viết nhằm hướng đến khẳng định phong cách sáng
tác độc đáo và vị trí của Hê-min-uê trong nền văn học hiện đại thế giới
- Nghiên cứu những cách tân ở các yếu tố: cốt truyện, điểm nhìn, nhân
vật, ngôn ngữ độc thoại, ngôn ngữ đối thoại, không gian, thời gian
- Gợi ra sự tò mò, hứng thú kích thích người đọc tìm đến với tác phẩm
“ Ông già và biển cả” cùng như những tác phẩm khác của Huê-minuê

1.2 Kết luận: Nghiên cứu cách tân nghệ thuật trong văn học
hiện đại cần:
- Xác định rõ đề tài nghiên cứu
- Xác định mục đích bài viết
- Tập trung vào nghiên cứu những cách tân ở các yếu tố: cốt
truyện, điểm nhìn, nhân vật, ngôn ngữ độc thoại, ngôn ngữ đối
thoại, không gian, thời gian…
- Có những kết luận rõ ràng, chính xác
- Tạo ra những rung cảm, nhận thức mới mẽ trong lòng người
đọc

2. Thực hành nghiên cứu
2.1 Tìm hiểu khái niệm
- Cách tân nghệ thuật là những đổi mới, sáng tạo trong các tác phẩm nghệ thuật
- Các phương diện như thể loại, ngôn từ, các thủ pháp, kĩ thuật biểu đạt
+ Về mặt thể loại: phá vỡ những quy phạm chuẩn mực của thể loại truyền
thống, sáng tạo ra những thể loại mới. Cấu trúc của thể loại cũng biến đổi một
cách linh hoạt
+ Ngôn từ và thủ pháp nghệ thuật khước từ những công thức ước lệ, phát hiện
ra những công thức diễn đạt mới. Những cách tân nghệ thuật này một mặt thể
hiện cảm quan thẩm mỹ mới của thời đại, một mặt tạo nên sự phong phú và sức
hấp dẫn cho văn học hiện đại
2.2 Xác định đối tượng, phạm vi, mục đích, nghiên cứu
- Đối tượng nghiên cứu khá đa dạng, có thể là những cách tân nghệ thuật trên
những phương diện khác nhau như thể loại, ngôn ngữ, các thủ pháp nghệ thuật
- Phạm vi nghiên cứu có thể một tác giả tác phẩm hoặc một nhóm tác giả tác phẩm

- Xác đinh rõ mục đích nghiên cứu: có thể là để khẳng định giá trị
của những cách tân nghệ thuật trong tác phẩm, xác định vị trí của
tác phẩm trong sự nghiệp văn học của tác giả, làm rõ phong cách
của tác giả

2.3 Thu thập, phân tích và xử lí thông tin
- Tùy vào thể loại được lựa chọn có thể trình bày những cách tân trên các
phương diện khác nhau, triển khai thành các luận điểm
- Có thể tự đặt ra các câu hỏi để thu thập thông tin
- Cần lưu ý một số vấn đề (sgk)

III. Luyện tập
Vẽ sơ đồ tư duy hệ thống lại các thao tác cần thực hiện khi
nghiên cứu về một vấn đề văn học hiện đại. theo hai hướng
(nghiên cứu cảm quan nghệ thuật và nghiên cứu cách tân nghệ
thuật).