Tuần : 22
Bài 43 (Tiết 63 ): §äc thªm
HiÒn tµi lµ nguyªn khÝ cña quèc gia
(TrÝch Bµi kÝ ®Ò danh tiÕn sÜ khoa Nh©m TuÊt niªn hiÖu §¹i B¶o thø ba,Th©n Nh©n Trung)

A. Mục tiêu bài dạy
- Nắm được ý nghĩa và tác dụng của việc khắc bia tên tiến sĩ đối với đương thời và các thế hệ sau
- Thấy được hiền tài có vai trò quan trọng như thế nào đối với đất nước. Rút ra bài học lịch sử từ việc khắc bia tên tiến sĩ


I. TÌM HIỂU CHUNG
Hoạt động 1 (7’)
HS ®äc SGK, trả lời
* PhÇn tiÓu dÉn cÇn n¾m v÷ng néi dung g× ?
* X¸c ®Þnh ®¹i ý ®o¹n trÝch.
TiÓu dÉn
* Th©n Nh©n Trung (1418-1499), tù lµ HËu Phñ, ®ç TiÕn sÜ 1469, lµ thµnh viªn Héi tao ®µn do Lª Th¸nh T«ng s¸ng lËp.
* Bµi viÕt cã tªn lµ “Bµi kÝ ®Ò danh tiÕn sÜ khoa Nh©m TuÊt niªn hiÖu §¹i B¶o thø ba” (Niªn hiÖu vua Lª Th¸nh T«ng 1440 - 1442).
* §©y lµ bµi v¨n kh¾c ë mét trong 82 bia ®¸ t¹i V¨n MiÕu, Th¨ng Long, Hµ Néi.
BIA TI?N SI ? VAN MI?U QU?C T? GI�M
2. §¹i ý
- Kh¼ng ®Þnh vai trß cña hiÒn tµi ®èi víi vËn mÖnh ®Êt n­íc. §ång thêi thÓ hiÖn sù ch¨m lo, båi d­ìng, ®Ò cao cña nhµ vua víi hiÒn tµi.
II. ĐỌC – HIỂU
Hoạt động 2 (10’)
HS thảo luận nhóm, trả lời câu hỏi
* Tại sao hiền tài là nguyên khí của Quốc gia ?
* HiÒn tµi quan hÖ nh­ thÕ nµo ®èi víi vËn mÖnh n­íc nhµ?




1. HiÒn tµi lµ ng­êi tµi cao, häc réng cã ®¹o ®øc.

Nói hiÒn tµi lµ nguyªn khÝ cña quèc gia :
+ Nguyªn khÝ: chÊt lµm nªn sù sèng cßn cña ®Êt n­íc x· héi
+ Nguyªn khÝ thÞnh th× n­íc m¹nh, lªn cao. Nguyªn khÝ yÕu th× n­íc yÕu vµ xuèng thÊp.
+ KÎ sÜ (ng­êi cã häc) lµm nªn nguyªn khÝ Êy
Mèi quan hÖ gi÷a hiÒn tµi víi vËn mÖnh n­íc nhµ:
+ Ng­êi cã tµi cao häc réng lµ chÊt lµm nªn sù sèng cßn cña ®Êt n­íc x· héi.
+ NhiÒu ng­êi ®· mang chÝnh sù ra t« ®iÓm cho c¶nh trÞ b×nh suèt mÊy chôc n¨m, ®­îc quèc gia tin dïng.

Hoạt động 3 (10’)
HS đọc Sgk, trả lời câu hỏi
* Ý nghÜa, t¸c dông cña viÖc kh¾c bia ghi tªn tiÕn sÜ ®èi víi ®­¬ng thêi vµ thÕ hÖ sau?

* Theo em bµi häc lÞch sö rót ra tõ viÖc kh¾c bia ghi tªn tiÕn sÜ lµ g×?
2. ý nghÜa của việc Kh¾c bia

+ §Ó l­u vÎ s¸ng l©u dµi nªn dùng ®¸ ®Æt tr­íc cöa hiÒn quan (Quèc Tö Gi¸m) ®Ó kÝch thÝch, ®éng viªn: “kÎ sÜ tr«ng vµo mµ phÊn chÊn h©m mé, rÌn luyÖn danh tiÕt, g¾ng søc gióp vua”.
+ Ng¨n chÆn ý xÊu, lµm r¨n kÎ ¸c
+ DÉn viÖc dÜ v·ng, chØ lèi t­¬ng lai
+ RÌn giòa sÜ phu, cñng cè vËn mÖnh
®Êt n­íc.
3. Bµi häc lÞch sö rót ra

ở bất cứ thời đại nào, hiền tài cũng là nguyên khí của quốc gia, phải biết quý trọng nhân tài.
Hiền tài có mối quan hệ sống còn "là mệnh mạch của quốc gia". Đối với sự thịnh suy của đất nước. Triều đại nào, thời nào biết chăm lo bồi dưỡng hiền tài là thời đại thịnh vượng nhất. Thời vua Thánh Tông biết chú ý tới hiền tài đã trở thành triều đại hoàng kim nhất trong lịch sử chế độ phong kiến Việt Nam.
Đảng và Nhà nước ta đã đặt ra: "Giáo dục là quốc sách, trọng dụng nhân tài".
III. LUYỆN TẬP
Hoạt động 4 (5’)
HS làm việc nhóm
* LËp s¬ ®å kÕt cÊu v¨n bia cña Thân Nh©n Trung
S¬ ®å kÕt cÊu v¨n bia cña Thân Nh©n Trung
Hiền tài có vai trò quan trọng
Nguyên khí của Quốc gia
Quyết định thịnh suy của đất nước
Khuyến khích hiền tài
Triều đình
Việc cần làm: khắc bia tiến sĩ
Ý nghĩa