Nguyễn Dữ

I.Cuộc đời và sự nghiệp
II.Tác phẩm: Truyền kì mạn lục
I.Cuộc đời và sự nghiệp
1.Cuộc đời:
-Nguyễn Dữ(còn có thể đọc là Nguyễn Tự)người xã Đường Lâm,huyện Gia Phúc,thuộc Hồng Châu xưa(nay thuộc huyện Thanh Miện,tỉnh Hải Dương).
-Chưa rõ năm sinh năm mất
-Ông còn là học trò giỏi của Nguyễn Bỉnh Khiêm(1491-1585) và là bạn học với Phùng Khắc Khoan(1528-1613)
-Nguyễn Dữ đỗ kì thi hương ra làm quan được một năm xin cáo quan về ở ẩn
2.Sự nghiệp
-Nguyễn Dữ để lại một tuyển tập văn xuôi bằng chữ Hán.Tác phẩm này được sáng tác trong thời gian ông cáo quan về phụng dưỡng mẹ già.
-Truyền kì mạn lục gồm 20 truyện có lời tựa của Hà Thiện Hán đề năm 1547
II.Tác phẩm Truyền kì mạn lục
1.Vị trí
Truyền kì mạn lục là tác phẩm mở đầu mẫu mực của sáng tác truyền kì trong văn học trung đại Việt Nam đã đánh dấu bước phát triển vượt bậc của văn xuôi tự sự chữ Hán:Vượt qua giai đoạn ghi chép tôn giáo,lịch sử,văn học dân gian...,vượt qua giai đoạn phóng tác để trở thành một sáng tác văn học
2.Tính chất
-Truyền kì mạn lục mượn yếu tố hoang đường kì ảo để phản ánh những vấn đề hiện thực .
Như tên tác phẩm cho thấy,Truyền kì mạn lục là sự ghi chép một cách rộng rãi những chuyện lạ lưu truyền ở đời vì vậy trong tác phẩm này có rất nhiều yếu tố kì ảo.Tuy nhiên kì ảo là bút pháp nghệ thuật hơn là thế giới quan Nguyễn Dữ nên nhà văn mượn yếu tố kì ảo để phản ánh hiện thực
-Truyền kì mạn lục mượn truyện đời xưa để nói chuyện đương thời,để phản ánh những vấn đề của hiện thực xã hội thời Nguyễn Dữ
Vấn đề trong truyện nêu lên đều là những vấn đề đặt ra cấp thiết và gay gắt trọng thời đại Nguyễn Dữ.Từ đời sống xa đọa của tầng lớp thống trị đến cuộc sống cơ cục của nhân dân.
-Truyền kì mạn lục là một sáng tác văn học
Các truyện trong truyền kì mạn lục được viết bắng tản van xen biền văn và thơ ca.Cuối mỗi truyện thường có lời bình của tác giả
Viết "Truyền kì mạn lục"tác giả không chỉ sao chếp một cách rộng rãi những chuyện lạ truyền ở đời mà còn hư cấu sáng tạo.Nhà văn sáng tạo từ kết cấu tác phẩm đến xây dựng nhân vật,từ việc tổ chức lại tình tiết câu chuyện đến việc sử dụng ngôn ngữ trong lời kể.
3.Gía trị nội dung của" Truyền kì mạn lục"
a:"Truyền kì mạn lục" mượn yếu tố hoang đường kì ảo,mượn truyện xưa để phản ánh hiện thực xã hội đương thời:
Đọc Truyền kì mạn lục,nếu bóc tách cái vỏ kì ảo sẽ thấy cái cốt lõi hiện thực,phủi đi lớp sương khói thời gian quá vãng sẽ thấy bộ mặt xã hội đương thời.
b.Nội dung nhân đạo qua chủ đề người phụ nữ:
-Khi phản ánh số phận con người nhà văn lại xuất phát từ lập trường nhân bản.Về phương diện này Truyền kì mạn lục chứa đựng nội dung nhân đạo sâu sắc, ông là một tác giả mở đầu cho chủ nghĩa nhân đạo trong văn học trung đại Việt Nam
-Truyền kì mạn lục phản ánh số phận con người chủ yếu qua số phận của người phụ nữ.
-Cảm hứng nhân đạo của Nguyễn Dữ toát lên từ những trang văn trân trọng,khẳng định vẻ đẹp phẩm chất,tính cách của người phụ nữ
VD:Như Vũ Thị Thiết,Nhị Khanh họ lạ những người phụ nữ không chỉ là hiện thân của vẻ đẹp mà còn là hiện thân của bi kich.
Truyền kì mạn lục không thiếu những trang văn say xưa miêu tả những khoái lạc trần thế của con người và khát vọng giải phóng tình cảm,bản năng đã trở thành vấn đề của thời đại Nguyễn Dữ.Nó được thể hiện khá trực diện trong Truyền kì mạn lục và thể hiện những khát vọng chân chính trong những số phận bi kịch,dường như Nguyễn Dữ thấy được thế lực xã hội đã phủ nhận khát vọng chân chính của con người và đây là nguyên nhân dẫn đến bi kịch.
c.Tư tưởng Nguyễn Dữ qua Truyền kì mạn lục:
Truyền kì mạn lục phản ánh những mâu thuẫn phức tạp trong tư tưởng Nguyễn Dữ đặc biệt là mâu thuẫn giữa tư tưởng bảo thủ của nhà nho Nguyễn Dữ và tư tưởng nhaan đạo của nhà văn Nguyễn Dữ.Nhiều khi nhà văn Nguyễn Dữ với tư tưởng nhân văn tiến bộ đã thắng nhà nho Nguyên Dữ có lúc còn mang tư tưởng bảo thủ, lạc hậu
4.Giá trị nghệ thuật
a,Nghệ thuật xây dựng tình tiết,kết cấu:Trừ một vài truyện mang tính luận thuyết nên có tình tiết và kết cấu đơn giản như: Câu chuyện ở đền Hạng Vương,Thuyết đối đáp của người tiều phu núi Na,con phần lớn các truyện đều có tình tiết và kết cấu kha phức tạp như:Người con gái Nam Xương,Người nghĩa phụ Khoái Châu
=>Nhưng trong tất cả các truyện thì người con gái Nam Xương là truyện có kết cấu phức tạp và tình tiết được mở rộng hơn
b.Nghệ thuật xây dưng nhân vật:
Trong Truyền kì mạn lục nhân vật được chia thành 2 loại "thiên"và"ác".Truyện cũng đã bắt đầu xuất hiện bóng dáng" con người cảm nghĩ"khi diễn tả tâm trạng nhân vật tác giả thường dùng thơ để "ngụ tình"
c.Sự kết hợp giữa yếu tố kì ảo và yếu tố hiện thực trong bút pháp nghệ thuật:
Trong Truyền kì mạn lục Nguyễn Dữ đã lấy cái" kì"để nói cái"thực"chính sự kết hợp đó đã tạo nên thành công cho bút pháp nghệ thuật