Chào mừng quý thầy cô và các em học sinh
KIỂM TRA BÀI CŨ
Câu hỏi: So sánh là gì?
? Tìm những từ ngữ thích hợp để hoàn thiện phép so sánh trong bài ca dao sau:
“Công cha …….Thái Sơn
Nghĩa mẹ………………….chảy ra
Một lòng…….kính cha
Cho tròn chữ hiếu…………đạo con
ĐÁP ÁN


-So sánh là đối chiếu sự vật này với sự vật khác có nét tương đồng nhằm tăng sức gợi hình gợi cảm cho sự diễn đạt.

-Từ ngữ thích hợp để hoàn thiện phép so sánh trong bài ca dao:
“Công cha như núi Thái Sơn
Nghĩa mẹ như nước trong nguồn chảy ra
Một lòng thờ mẹ kính cha
Cho tròn chữ hiếu mới là đạo con”
Tiếng việt: NHÂN HÓA
Tuần: 22
Tiết :91
Nhân hóa là gì?
Các kiểu nhân hóa
Tác dụng của nhân hóa?
1. Thế nào là nhân hóa
I. Bài học
Ví dụ 1:
Ông trời
Mặc áo giáp đen
Ra trận
Muôn nghìn cây mía
Múa gươm
Kiến
Hành quân
Đầy đường.
(Trích: “Mưa”- Trần Đăng Khoa)

Ông trời
mặc áo giáp đen
Ra trận
Muôn nghìn
Múa gươm
Kiến
Hành quân
Đầy đường
Ví dụ
cây mía
Ông trời ( sự vật tự nhiên)
Cây mía( cây cối)
Kiến( con vật)
Trời ->
Ông
->Tên gọi của người



Mặc áo giáp đen, ra trận
Ông trời->
Mía->
Kiến ->
Múa gươm
Hành quân

Các hành động “hành quân, ra trận, múa gươm” là những từ chỉ hành động của ai?

Chỉ hành động của con người
Vậy theo em nhân hóa là gì
I. Bài học:
1. Khái niệm:
Nhân hóa là gọi hoặc tả con vật, cây cối, đồ vật, … bằng những từ ngữ vốn được dùng để gọi hoặc tả con người
Chú chim đang hót trên cành cây
Ông mặt trời đã thức dậy
Mẹ gà thương yêu các con.
Hoa phượng cười với thảm cỏ xanh.
I.BÀI HỌC
1.Khái niệm
2.Tác dụng phép nhân hóa
Ông
trời:



Mặc áo giáp,
ra trận

Hành quân

Múa gươm
-Bầu trời đầy mây đen
-Muôn nghìn cây mía
ngả nghiêng
-Kiến bò đầy đường

Làm cho sự vật được miêu tả
trở nên sống động và gần gũi
với con người, biểu thị được
tình cảm, suy nghĩ của
con người
Không dùng từ
ngữ vốn dùng để gọi
người và miêu tả như ở
cách 1
Kiến:


Cây mía:

A B
Trong đoạn thơ những từ, cụm từ ấy được dùng để gọi vật. Với cách dùng như thế sẽ giúp các sự vật như thế nào?

Biến các sự vật không phải là người trở nên có đặc điểm, tính chất như con người
Để miêu tả một cơn mưa, tác giả đã gọi tên sự vật bằng tên để gọi người, dùng những từ chỉ hành động của con người để chỉ sự vật không phải là người làm cho sự vật trở nên sống động, gần gũi với con người biểu thị được những suy nghĩ tình cảm của con người.
- Làm cho lời thơ lời văn có tính biểu cảm cao











I.Bài học
1. Khái niệm
2. Tác dụng nhân hóa
- Làm cho thế giới loài vật, cây cối, đồ vật…trở nên gần gũi với con người, biểu thị được những suy nghĩ tình cảm của con người.
- Làm cho lời thơ, lời văn có sức biểu cảm cao.
I.BÀI HỌC
1.Khái niệm
2.Tác dụng phép nhân hóa
3. Các kiểu nhân hóa

Ví dụ 2:
a.Từ đó, lão Miệng, bác Tai, cô Mắt, cậu Chân, cậu Tay lại thân mật sống với nhau mỗi người một việc, không ai tị ai cả.
( Chân, Tay, Tai, Mắt, Miệng).
b.Gậy tre, chông tre chống lại sắt thép của quân thù. Tre xung phong vào xe tăng đại bác.Tre giữ làng, giữ nước, giữ mái nhà tranh, giữ đồng lúa chín.
(Thép Mới)
c. Trâu ơi, ta bảo trâu này
Trâu ra ngoài ruộng ,trâu cày với ta.
lão
bác
cô
cậu
cậu
chống lại
xung phong
giữ
giữ
giữ
giữ
ơi
Lão Miệng, bác Tai, cô Mắt, cậu Chân, cậu Tay
->Dùng những từ vốn gọi người để gọi vật
b.
Chông tre.. Chống lại. Tre xung phong….tre giữ…tre giữ
-> dùng những từ vốn chỉ hoạt động,tính chất
của người để chỉ hoạt động tính chất của vật
c.
Trâu ơi…với ta

-> Trò chuyện xưng hô với vật như đối với người











I.Bài học
1. Khái niệm
2. Tác dụng nhân hóa
3. Các kiểu nhân hóa
- Có 3 kiểu nhân hóa:
+ Dùng những từ vốn gọi người để gọi vật
+ Dùng những từ vốn chỉ hoạt động, tính chất của người để chỉ hoạt động, tính chất của vật.
+ Trò chuyện, xưng hô với vật như đối với người.
I. Bài học:
II. Luyện tập:
BT 1/58:Xác định và nêu tác dụng của phép
nhân hoá:

Bến cảng lúc nào cũng đông vui. Tàu mẹ, tàu con đậu đầy mặt nước. Xe anh, xe em tíu tít nhận hàng về và chở hàng ra. Tất cả đều bận rộn.
( Phong Thu )
II. Luyện tập:
1/58:Xác định và nêu tác dụng của phép nhân hoá:

- Tác dụng:
Gợi không khí lao động khẩn trương và phấn khởi của con người nơi bến cảng.
Bến cảng lúc nào cũng đông vui. Tàu mẹ, tàu con đậu đầy mặt nước. Xe anh, xe em tíu tít nhận hàng về và chở hàng ra.Tất cả đều bân rộn. (Phong Thu)
Bến cảng lúc nào cũng đông vui. Tàu mẹ, tàu con đậu đầy mặt nước. Xe anh, xe em tíu tít nhận hàng về và chở hàng ra.Tất cả đều bận rộn. (Phong Thu)
I. Bài học:
II. Luyện tập:
2/58:
So sánh hai cách diễn đạt:
- Có dùng nhân hóa (BT1): cảm nghĩ tự hào sung sướng của người trong cuộc.
- Không dùng nhân hóa (BT2 ): quan sát, ghi chép, tường thuật khách quan của người ngoài cuộc.
II.Luyện tập
Bài tập 3. Hai cách viết dưới đây có gì khác nhau? Nên chọn cách viết nào cho văn bản biểu cảm và chọn cách viết nào cho văn bản thuyết minh?
Cách 1
Trong họ hàng nhà chổi thì cô bé Chổi Rơm vào loại xinh xắn nhất. Cô có chiếc váy vàng óng, không ai đẹp bằng. Áo của cô cũng bằng rơm thóc nếp vàng tươi, được tết săn lại, cuốn cùng vòng quanh người,trông cứ như áo len vậy .
( Vũ Duy Thông )
Cách 2
Trong các loại chổi, chổi rơm vào loại đẹp nhất. Chổi được tết bằng rơm nếp vàng. Tay chổi được tết săn lại thành sợi và quấn quanh thành cuộn.
II.Luyện tập
BT 3/58:
Đáp án:
Cách 1
trong họ hàng nhà chổi
cô bé Chổi Rơm
xinh xắn nhất
có chiếc váy vàng óng
áo của cô
cuốn từng vòng quanh người, trông cứ như áo len vậy
 Dùng cho văn biểu cảm
Cách 2
trong các loại chổi
chổi rơm
đẹp nhất
tết bằng rơm nếp vàng
tay chổi
quấn quanh thành cuộn
 Dùng cho văn thuyết minh












II.Luyện tập
BT 4/59: Phép nhân hóa trong các câu sau được tạo ra bằng cách nào và nêu tác dụng của nó ?
a. “Núi cao chi lắm núi ơi
Núi che mặt trời chẳng thấy người thương!”
(Ca dao)
b. Nu?c d?y v� nu?c m?i thỡ cua cỏ cung t?p n?p xuụi ngu?c, th? l� bao nhiờu cũ, s?u, v?c, c?c, le, sõm c?m, v?t tr?i, b? nụng, mũng, kột ? cỏc bói sụng xo xỏc t?n dõu cung bay c? v? vựng nu?c m?i d? ki?m m?i. Su?t ng�y, h? cói c? om b?n gúc d?m, cú khi ch? vỡ tranh m?t m?i tộp, cú nh?ng anh Cũ g?y vờu vao ng�y ng�y bỡ bừm l?i bựn tớm c? chõn m� v?n h?ch m?, ch?ng du?c mi?ng n�o.
(Tụ Ho�i )












II.Luyện tập
BT 4/59: Phép nhân hóa trong các câu sau được tạo ra bằng cách nào và nêu tác dụng của nó ?
a. “Núi cao chi lắm núi ơi
Núi che mặt trời chẳng thấy người thương!”
(Ca dao)
-Phép nhân hóa:
núi ơi: Trò chuyện, xưng hô với vật như với người.
-Tác dụng:Bộc lộ tâm tình, tâm sự của con người












II.Luyện tập
BT 4/59: Phép nhân hóa trong các câu sau được tạo ra bằng cách nào và nêu tác dụng của nó ?
b. Nu?c d?y v� nu?c m?i thỡ cua cỏ cung t?p n?p xuụi ngu?c, th? l� bao nhiờu cũ, s?u, v?c, c?c, le, sõm c?m, v?t tr?i, b? nụng, mũng, kột ? cỏc bói sụng xo xỏc t?n dõu cung bay c? v? vựng nu?c m?i d? ki?m m?i. Su?t ng�y, h? cói c? om b?n gúc d?m, cú khi ch? vỡ tranh m?t m?i tộp, cú nh?ng anh Cũ g?y vờu vao ng�y ng�y bỡ bừm l?i bựn tớm c? chõn m� v?n h?ch m?, ch?ng du?c mi?ng n�o.
(Tụ Ho�i )
Các con vật được nhân hóa:
+ (cua, cá ) tấp nập, (cò, sếu, vạc, le,…) cãi cọ om: dùng từ ngữ vốn chỉ hoạt động, tính chất của người để chỉ hoạt động, tính chất của vật.
+họ, anh : dùng từ ngữ vốn gọi người để gọi vật.
Tác dụng: miêu tả cảnh ồn ào, náo nhiệt của một vùng bãi ven hồ ngập nước sau cơn mưa.
NHÂN HÓA
Khái niệm
Là gọi hoặc tả con vật, cây cối, đồ vật … bằng những từ ngữ vốn được dùng để gọi hoặc tả con người; làm cho thế giới đồ vật, loài vật... ần gũi với con người
Các kiểu
nhân hóa
TÁC DỤNG: Làm cho lời thơ, lời văn có tính biểu cảm cao.
CỦNG CỐ KIẾN THỨC
CỦNG CỐ ĐÁNH GIÁ
Phép nhân hoá trong câu ca dao sau được sử dụng bằng cách nào?
“Vì mây cho núi lên trời
Vì chưng gió thổi hoa cười với trăng.”
A. Dùng những từ vốn gọi người để gọi vật.
B. Dùng những từ vốn chỉ hoạt động của người để chỉ hoạt động của vật.
C. Dùng những từ vốn chỉ tính chất của người để chỉ tính chất của vật.
D. Trò chuyện, xưng hô với vật như đối với người.
B. Dùng những từ vốn chỉ hoạt động của người để chỉ hoạt động của vật.
VUI CƯỜI ĐỂ HỌC
Góc thư giãn
HƯỚNG DẪN TỰ HỌC
Học thuộc phần bài học .
Làm bài tập còn lại ở sách giáo khoa.
Chuẩn bị bài tiết 81.
?
Xin chân thành cảm ơn quí thầy cô giáo và các em học sinh đã tham dự tiết học này.