BÀI 2.
MỘT SỐ DỤNG CỤ ĐO VÀ QUY ĐỊNH TRONG PHÒNG THỰC HÀNH
KHTN 6
(Tiết 2)
3. Quan sát mẫu vật bằng kính lúp và
kính hiển vi quang học
I. Kính lúp và cách sử dụng:
*Cấu tạo:
+ Tay cầm bằng kim loại hoặc nhựa.
+ Một tấm kính trong, hai mặt lồi.
+ Khung kính bằng kim loại hoặc nhựa.
Cách sử dụng kính lúp:
(ảnh tư thế ngồi)
*Cách sử dụng kính lúp:
+ Dùng tay thuận cầm kính lúp
+ Để mặt kính sát mẫu vật, mắt nhìn vào mặt kính.
+ Di chuyển kính lên cho đến khi nhìn rõ vật.
Các loại kính lúp
Hình 2.7. Cấu tạo kính hiển vi quang học
Cấu tạo: Kính hiển vi gồm có 4 hệ thống:
- Hệ thống giá đỡ gồm: bệ, thân, mâm gắn vật kính, bàn để tiêu bản, kẹp tiêu bản.
- Hệ thống phóng đại: thị kính và vật kính.
- Hệ thống chiếu sáng: gương, màn chắn, tụ quang.
- Hệ thống điều chỉnh: núm chỉnh thô, núm chỉnh tinh, núm điều chỉnh tụ quang lên xuống…
Hãy quan sát hình 2.7 và cho biết tác dụng của các bộ phận chính trong kính hiển vi quang học.
Tác dụng các bộ phận chính của kính hiển vi quang học:
- Giá đỡ: Bệ, thân, mâm gắn vật kính, bàn để tiêu bản (bàn sa trượt, bàn đỡ mẫu), kẹp tiêu bản.
- Hệ thống phóng đại:
+ Thị kính: bộ phận của kính hiển vi mà người ta để mắt và để soi kính, có 2 loại ống đôi và ống đơn.
+ Vật kính: là bộ phận của kính hiển vi quay về phía có vật mà người ta muốn quan sát, có 3 độ phóng đại chính của vật kính: x10, x40, x100.
- Hệ thống chiếu sáng:
+ Nguồn sáng (gương hoặc đèn).
+ Màn chắn, được đặt vào trong tụ quang dùng để điều chỉnh lượng ánh sáng đi qua tụ quang.
+ Tụ quang, dùng để tập trung những tia ánh sáng và hướng luồng ánh sáng vào tiêu bản cần quan sát. Vị trí của tụ quang nằm ở giữa gương và bàn để tiêu bản. Di chuyển tụ quang lên xuống để điều chỉnh độ chiếu sáng
- Hệ thống điều chỉnh: di chuyển các vùng mẫu vật để tìm được đúng vị mẫu cần quan sát.
+ Núm chỉnh tinh (ốc vi cấp).
+ Núm chỉnh thô (ốc vĩ cấp).
+ Núm điều chỉnh tụ quang lên xuống.
+ Núm điều chỉnh độ tập trung ánh sáng của tụ quang.
+ Núm điều chỉnh màn chắn sáng (độ sáng).
+ Núm di chuyển bàn sa trượt (trước, sau, trái, phải).
Cách sử dụng: kính hiển vi quang học (ở trường)
- Điều chỉnh ánh sáng bằng gương.
- Đặt tiêu bản lên bàn kính, mẫu vật đúng trung tâm, dùng kẹp giữ tiêu bản.
- Mắt nhìn vật kính, điều chỉnh đinh ốc.
- Mắt nhìn vào thị kính, tay phải vặn ốc.
- Điều chỉnh đinh ốc vi cấp để thấy ảnh rõ hơn.
Kính hiển vi điện tử:
10.000 lần
* Cách bảo quản:
- Sử dụng đúng quy trình
- Đặt kính nơi khô thoáng, cất vào hộp có gói hút ẩm.
- Lau giá đỡ, lau vật kính bằng giấy mềm chuyên dụng có tẩm cồn.
- Bảo dưỡng, mở kính lau hệ thống chiếu sáng định kì.
Nêu cách bảo quản kính hiển vi quang học?
- Chỉ trên kính (hoặc tranh vẽ) các bộ phận của kính hiển vi và nêu chức năng của từng bộ phận?
- Trình bày các bước sử dụng kính hiển vi?
Hướng dẫn về nhà
- Làm bài tập: 2.4, 2.7, 2.9 – trang 7- BT KHTN
- Tìm hiểu “Quy định an toàn trong Phòng thực hành”