Bài 8: Pháp luật với sự
phát triển của công dân

Tổ 2

Nội dung bài học
Quyền học tập, sáng tạo và
phát triển của công dân
Ý nghĩa quyền học tập,
sáng tạo và phát triển của
công dân
Trách nhiệm của Nhà nước
và công dân trong việc bảo
đảm và thực hiện quyền
học tập, sáng tạo và phát

Quyền học tập, sáng
tạo và phát triển của
công dân

a) Quyền học tập của công dân

• Khái niệm :
- Mọi công dân đều có quyền học tập từ thấp
đến cao, có thể học bất cứ nghành nghề nào,
có thể học bằng nhiều hình thức và có thể
học thường xuyên , học suốt đời.
- Quyền học tập của công dân được quy định
trong Hiến Pháp và Luật giáo dục

Điều 39: Hiến pháp
2013
Học tập là quyền và
nghĩa vụ của công

Điều 10: Luật giáo dục 2005
(Học tập là quyền và nghĩa
vụ của công dân)
Mọi công dân không phân
biệt dân tộc, tôn giáo, tín
ngưỡng, nam nữ, nguồn gốc
gia đình, địa vị xã hội,hoàn
cảnh kinh tế đều bình đẳng
về cơ hội học tập.
Nhà trường và xã hội tạo
điều kiên cho trẻ em khuyết
tật, trẻ em có hoàn cảnh khó

a) Quyền học tập của công dân

• Nội dung:
- Mọi công dân đều có quyền học tập không
hạn chế:
+ Học từ thấp đến cao
+ Tiến hành theo quy định của pháp luật
VD: + Tiểu học, THCS, THPT
+ Học THCN, CĐ, ĐH, Trên ĐH

a) Quyền học tập của công dân

• Nội dung:
- Công dân có thể học bất cứ ngành nghề nào:
+ Mọi công dân có quyền tự do lựa chọn
ngành nghề phù hợp với năng khiếu, sở thích,
khả năng và điều kiện của mình
VD: + Kỹ sư, bác sỹ, luật sư, giáo viên….

Học bất cứ ngành, nghề nào

a) Quyền học tập của công dân

• Nội dung:
- Công dân có quyền học thường xuyên, học
suốt đời:
+ Hình thức khác nhau
+ Trường lớp khác nhau
VD: + Học chính quy, không chính quy ( tuỳ
theo điều kiện,

hoàn cảnh… )

Học trường chuyên

Học chính quy

Vừa học vừa làm

Giáo dục quốc tế

a) Quyền học tập của công dân

• Nội dung:
- Mọi công dân được đối xử bình đẳng về cơ
hội học tập:
+ Không phân biệt dân tộc tôn giáo, tín
ngưỡng, giới tính, nguồn gốc gia đình, địa vị
xã hội hoặc hoàn cảnh kinh tế
+ Được có cơ hội học tập ngang nhau

Một số chính sách của nhà nước về giáo dục

a) Quyền học tập của công dân

Tình huống :
T bị liệt hai chân từ nhỏ. Năm nay đã 8 tuổi
mà chưa được đến trường. Vì mẹ T cho rằng
học cũng không có ích gì, mà tàn tật như vậy
chắc chẳng có trường nào nhận vào học.
Vậy em có tán thành với ý kiến của mẹ T
không? Vì sao?

Nhà giáo Nguyễn
Ngọc Ký

b) Quyền sáng tạo của công dân

• Khái niệm :
- Quyền sáng tạo của công dân là quyền của
mỗi người được tự do nghiên cứu khoa học,
tự do tìm tòi, suy nghĩ để đưa ra các phát
minh, sáng chế, sáng kiến, cải tiến kĩ thuật,
hợp lí hóa sản xuất: quyền về sáng tác văn
học, nghệ thuật, khám phá khoa học để tạo
ra các sản phẩm, công trình khoa học về các
lĩnh vực của đời ...

Quyền sáng tạo được quy
định tại điều 60 Hiến pháp
1992: “Công dân có quyền
sáng tạo nghiên cứu khoa
học kĩ thuật, phát minh
sáng chế, sáng kiến cải tiến
kĩ thuật, hợp lí hóa sản xuất
sáng tác phê bình văn học,
nghệ thuật và tham gia các
hoạt động văn hóa khác.
Nhà nước bảo hộ quyền tác
giả, quyền sở hữu công

b) Quyền sáng tạo của công dân

• Nội dung:
- Quyền sáng tạo bao gồm
+ Quyền tác giả
+ Quyền sở hữu công nghiệp
+ Quyền hoạt động khoa học công nghệ

b) Quyền sáng tạo của công dân

• Nội dung:
- Công dân có quyền sáng tạo ra:
+ sáng tác văn học,nghệ thuật
+ tác phẩm báo chí
+ các sáng chế. Kiểu dáng công nghệ, hãnh
hiệu hàng hóa
+ các sản phẩm mang tính sáng tạo trong
hoạt động khoa học, công nghệ

sáng tác văn học nghệ
thuật

Tác phẩm báo chí

các sáng chế. Kiểu dáng công
nghệ, hãnh hiệu hàng hóa

Nông
dân Đào
Kim
Tường (Trình độ
Nguyễn
vớimáy
máy bóc
Nguyễn
Hồng
Chương
lớp 8)Văn
bênSành
chiếc
sáng
tạo
máy
bóc
vỏ
lạc 
tỏi chế
đóng chậu và máy đóng đất vào chậu do hành
anh sáng 

các sản phẩm mang tính sáng tạo
trong hoạt động khoa học, công nghệ

Ngôi nhà thông minh và tiết kiệm điện
( lớp 7 Hà Nội)

Máy bay thăm dò đám cháy
Học sinh lớp 9 miền núi Nam Đông – Huế

Nông dân Nguyễn Văn Bắc cải tiến máy cắt mè – Long An

Kính thông minh trợ giúp người khiếm thị
Học sinh – Đà Nẵng

các sản phẩm mang tính sáng tạo
trong hoạt động khoa học, công nghệ

Thuyết trình sản phẩm “Thiết bị lọc bụi sử dụng cho các xưởng
sản xuất nhỏ” cấp cơ sở năm 2014 của học sinh Trường THPT Lý
Thái Tổ (thị xã Từ Sơn – Bắc Ninh)

b) Quyền sáng tạo của công dân

• Vai trò của pháp luật:
- Khuyến khích tự do sáng tạo, ứng dụng tiến
bộ khoa học kĩ thuật và công nghệ phổ biến
các tác phẩm và công trình khoa học.
- Bảo vệ quyền sáng tạo của công dânthông
qua các quy định của pháp luật.

c) Quyền được phát triển của công dân

• Khái niệm :
- được sống trong môi trường xã hội và tự
nhiên có lợi cho sự tồn tại và phát triển về
thể chất, tinh thần, trí tuệ, đạo đức
- có mức sống đầy đủ về vật chất
- được cung cấp thông tin và chăm sóc sức
khỏe
- được học tập, nghỉ ngơi, vui chơi, giải trí,
tham gia các hoạt động văn hóa
- được khuyến khích, bồi dưỡng để phát triển

c) Quyền được phát triển của công dân

• Khái niệm :
- được sống trong môi trường xã hội và tự
nhiên có lợi cho sự tồn tại và phát triển về
thể chất, tinh thần, trí tuệ, đạo đức
- có mức sống đầy đủ về vật chất
- được cung cấp thông tin và chăm sóc sức
khỏe
- được học tập, nghỉ ngơi, vui chơi, giải trí,
tham gia các hoạt động văn hóa
- được khuyến khích, bồi dưỡng để phát triển

c) Quyền được phát triển của công dân

• Nội dung :
- Quyền được hưởng đời sống vật chất và
tinh thần đầy đủ để phát triển toàn diện
- Quyền được khuyến khích, bồi dưỡng để
phát triển tài năng

c) Quyền được phát triển của công dân

• Nội dung :
- Quyền được hưởng đời sống vật chất và
tinh thần đầy đủ để phát triển toàn diện:
+ Vật chất
+ Tinh thần

Phát triển về vật chất

Chăm sóc y tế

ếp cận các phương tiện thông tin

Điều 8, Luật tiếp cận thông tin:
quyền và nghĩa vụ của công dân

Tham gia các chương trình văn hóa

c) Quyền được phát triển của công dân

• Nội dung :
- Quyền được khuyến khích, bồi dưỡng để
phát triển tài năng:
+ Được học trước tuổi, học vượt lớp, rút ngắn
thời gian học
+ Người giỏi có năng khiếu được ưu tiên
tuyển chọn

2. Ý nghĩa quyền
học tập, sáng tạo và
phát triển của công
dân

-Quyền học tập, sáng tạo và phát
triển là quyền cơ bản của công
dân, thể hiện bản chất tốt đẹp
của chế độ xã hội, là cơ sở, điều
kiện cần thiết để con người được
phát triển toàn diện
- Pháp luật quy định quyền học
tập của công dân nhằm bảo đảm
công bằng xã hội trong giáo dục.
- Trên cơ sở quyền học tập, sáng
tạo và phát triển, những người
học giỏi, tài năng phấn đấu trở
thành những nhân tài cho đất

3. Trách nhiệm của
Nhà nước và công
dân trong việc bảo
đảm và thực hiện
quyền học tập, sáng
tạo và phát triển

a. Trách nhiệm của Nhà nước
Ban hành chính sách, pháp luật, thực hiện đồng
bộ các biện pháp cần thiết để các quyền này thực
sự đi vào đời sống của nhân dân.

a. Trách nhiệm của Nhà nước
Nhà nước thực hiện công bằng xã hội trong giáo
dục, tạo điều kiện để ai cũng được học hành

Nhà nước đầu tư cơ sở vật chất, phục vụ nhu cầu học tập

a. Trách nhiệm của Nhà nước
Nhà nước khuyến khích, phát huy sự tìm tòi, sáng
tạo trong nghiên cứu khoa học
Nhà nước bảo đảm những điều kiện để phát hiện
và bồi dưỡng nhân tài cho đất nước

TRÒ CHƠI Ô CHỮ
?

1

?

2

?

3

?

4

P HÁ T T R I ỂN
CÔNGBẰ NG
Q UYỀ NCƠ B ẢN
Q UY ỀN TÁC G I Ả

Câu hỏi 1: Công dân có quyền được hưởng đời sống vật chất và tinh thần đầy đủ để phát triển
toàn diện là thể hiện quyền gì? ( 9 chữ cái)
Câu hỏi 2: Nhà nước thực hiện giúp đỡ học sinh nghèo, học sinh là con em liệt sĩ, thương bệnh
binh, trẻ tàn tật…. là thể hiện điều gì trong học tập? ( 8 chữ cái)
Câu hỏi 3: Quyền học tập, sáng tạo và phát triển được coi là quyền gì của công dân?
(10 chữ cái)
Câu hỏi 4: Quyền của tổ chức, cá nhân đối với tác phẩm do mình sáng tạo ra hoặc sở hữu được
gọi là gì? ( 11 chữ cái)

www.reallygreatsite.com