Tiết 32

3

BÀI . PHÉP CỘNG CÁC SỐ NGUYÊN

Sau hai tuần cửa hàng
này lãi hay lỗ với số
tiền bao nhiêu?

Tuần
Lợi nhuận (triệu đồng)

I
-2

II
6

1. Phép cộng hai số nguyên dương.

Các số như thế nào gọi
Số
nguyên
dương
là số
tự nhiên
khác
0. hai số tựlànhiên
Cộng
hai số
nguyên
dương
chính
là cộng
khác 0dương?
số nguyên

6

Ví dụ:

Vậy cộng số nguyên
dương như thế nào?

Minh họa trên trục số

Từ điểm 2
Đến điểm 6
Tiến thêm 4 đơn vị

−1

0

1

2

3

4

5

6

7

8

HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC

I. PHÉP CỘNG HAI SỐ NGUYÊN CÙNG DẤU

I. PHÉP CỘNG HAI SỐ NGUYÊN CÙNG DẤU
1 Phép cộng hai số nguyên dương
Cộng hai số nguyên dương chính là cộng hai số tự nhiên khác 0
Ví dụ: (+2)+(+4) = 2 + 4 = 6

2 Phép cộng hai số nguyên âm
? 1 Để phát triển tăng gia sản xuất, gia đình Vinh đã vay ngân
hàng Chính sách xã hội 3 triệu đồng, sau đó lại vay thêm 5
triệu đồng nữa. Mẹ bạn Vinh đã viết vào sổ tay như hình bên.
a) Tổng số tiền nợ ngân hàng của gia đình bạn Vinh là bao nhiêu?

I. PHÉP CỘNG HAI SỐ NGUYÊN CÙNG DẤU
2 Phép cộng hai số nguyên âm
a) Tổng số tiền nợ ngân hàng của gia đình bạn Vinh là bao nhiêu?
Tổng số tiền nợ là 8 triệu đồng
b) Viết biểu thức tính tổng số tiền nợ của gia đình bạn Vinh
bằng số nguyên âm.

“Nợ 3 triệu” + “Nợ 5 triệu” = “Nợ 8 triệu”
–3

+

–5

=

–8

3 3
5 5

Bước 1: Bỏ dấu “” trước mỗi số
Bước 2: Tính tổng của hai số nhận
được ở bước 1
Bước 3: Thêm dấu “” trước tổng
nhận được ở bước 2.

3  5 8
8 8
Ta có: ( 3)  (  5)  (3  5)  8

Minh họa trên trục số
Đến điểm
8

lùi 5 đơn vị

từ điểm

−7 −6 −5 − 4 −3 −2 −1

0

1

HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC

Để tính tổng hai số nguyên âm (-3) + (-5), ta làm như sau:

I. PHÉP CỘNG HAI SỐ NGUYÊN CÙNG DẤU
2 Phép cộng hai số nguyên âm
? 2

(– 3
3) +

(– 5
5)

–

Để cộng hai số nguyên âm ta làm như sau:
+
=
8
Bước 1: Bỏ dấu “-” trước mỗi số
Bước 2: Tính tổng hai số nguyên dương nhận được ở trên.
Bước 3: Thêm dấu “-” trước kết quả.
Ví dụ 1: (–8) + (–6) = – (6 + 8) = – 14
Ví dụ 2: So sánh
a) (–12) + (–18) với –12
b) (–12) + (–18) với –18
Do (–12) + (–18) = –(12 + 18) = –30
Nên (–12) + (–18) < -18
Nên (–12) + (–18) < -12

I. PHÉP CỘNG HAI SỐ NGUYÊN CÙNG DẤU
2 Phép cộng hai số nguyên âm
1 Tính

a) (–28) + (–82)
(–28) + (–82)
= –(28 + 82)
= –110
b) x + y biết x = –81, y = –16
x + y = (– 81) + (– 16)
= –(81+16)
= – 97

• Tổng hai số nguyên dương
là một số nguyên dương
• Tổng hai số nguyên âm
là một số nguyên âm.

BÀI TẬP
1 Tính

a) (–48) + (–67)

b) ( –79) + (–45)

= –(79+45)
= –(48 + 67)
= – 124
= –115
2 Trong các phát biểu sau, phát biểu nào đúng? Giải thích.
a) Tổng hai số nguyên dương là một số nguyên dương

Đ

b) Tổng hai số nguyên âm là một số nguyên âm

Đ

c) Tổng hai số nguyên cùng dấu là một số nguyên dương

S

Bài tập: Ông An đang thiếu nợ ngân hàng 200 triệu
đồng, nhưng ông tiếp tục vay nợ ngân hàng
thêm 100 triệu nữa để kinh doanh, hỏi ông
An có số tiền là bao nhiêu trong ngân hàng?

-100 +

-200 = ?
Giải

Số tiền của ông An trong ngân hàng lúc này là:
(-100) + (-200) = -300 (triệu)
08:20

o

II. PHÉP CỘNG HAI SỐ NGUYÊN KHÁC DẤU
? 3 • Vào một ngày mùa đông ở Sapa nhiệt độ tại Cổng
Trời là -10C. Tuy nhiên, nhiệt độ lúc đó tại chợ Sa
Pa lại cao hơn 20C so với nhiệt độ tại Cổng Trời.
• Viết phép tính và tính nhiệt độ tại chợ SaPa lúc đó
Nhiệt độ tại chợ SaPa là:
-1 + 2 = 1 0C

+2

6
5
4
3
2
0
1
0
-1
-2
-3
-4

C

II. PHÉP CỘNG HAI SỐ NGUYÊN KHÁC DẤU

(–
– 11) + + 2 = 1

? 4
Bước 1: Bỏ phần dấu

Bước 2: Lấy số lớn – số bé
Bước 3: Lấy dấu số lớn hơn

<
2–1=1
1
+2

+1

-1
-4

-3

-2

-1

0

1

2

3

4

5

Chú ý: Hai số nguyên đối nhau có tổng bằng 0. Ví dụ: (– 2) + 2 = 0

Để cộng hai số nguyên khác dấu, ta làm như sau:
Bước 1: Bỏ dấu “” trước số nguyên âm, giữ nguyên số còn lại.
Bước 2: Trong hai số nguyên dương nhận được ở bước 1, ta lấy số
lớn hơn trừ đi số nhỏ hơn.
Bước 3: Cho hiệu vừa nhận được dấu ban đầu của số lớn hơn ở
Bước 2, ta có tổng cần tìm.
Chú ý: Hai số nguyên đối nhau có tổng bằng 0.

HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN
THỨC

II. PHÉP CỘNG HAI SỐ NGUYÊN KHÁC DẤU

II. PHÉP CỘNG HAI SỐ NGUYÊN KHÁC DẤU

Ví dụ:
a) (–6)
– + 4 = – (6 – 4 ) = – 2
– 5) = ( 10 – 5) = 5
b) +10 + (–

II. PHÉP CỘNG HAI SỐ NGUYÊN KHÁC DẤU
2

Tính

a) (–28) + 82
b) 51 + (–97)
c) (-150) + 50
d) 300 + (-100)
e) (-200) + (-500)

II. PHÉP CỘNG HAI SỐ NGUYÊN KHÁC DẤU
2

Tính

a) (–28) + 82 = 82 – 28 = 54

Mỗi phần đúng
đượng 2 điểm

b) 51 + (–97) = – (97 – 51 ) = – 46
c) (-150) + 50 = –(150-50)=-100
d) 300 + (-100) = 300-100= 200
e) (-200) + (-500) = –(200+500)=-700

II. PHÉP CỘNG HAI SỐ NGUYÊN KHÁC DẤU
Ví dụ 4: Một chiếc tàu ngầm đang ở độ cao -50m so với mặt
biển. Sau đó tàu ngầm nổi lên 20 m. Viết phép tính và tính độ
cao của tàu ngầm so với mực nước biển
Giải
Độ cao của tàu ngầm so với mực nước biển là:

(–50) + 20 = – (50 – 20 ) = – 30 (m)

-50 m
+20m

3 Tính

a) (–2018) + (2018)

BÀI TẬP SGK
b) 57 + (–93)

c) (– 38 ) + 46

= –(93 – 57)
= 46 – 38
= 2018 – 2018
= – 36
=8
=0
4 Cho ví dụ về phép cộng hai số nguyên khác dấu sao cho tổng thỏa mãn:
a) Tổng là số nguyên dương
12 + (– 7) = 12 – 7 = 5
6

b) Tổng là số nguyên âm
(– 12) + 7 = – (12 – 7) = – 5

Nhiệt độ ở thủ đô Ottawa, Canada lúc 7 giờ là – 40C, đến 10 giờ
tăng thêm 60C. Nhiệt độ Ottawa lúc 10 giờ là bao nhiêu?
Nhiệt độ Ottawa lúc 10 giờ là: (– 4) + 6 = 6 – 4 = 2