TRƯỜNG THPH ĐÔ LƯƠNG 3

CHÀO MỪNG CÁC THẦY CÔ VỀ DỰ GIỜ THAO GIẢNG
TẠI LỚP 10 C3
NHÂN NGÀY 20 - 11

GV – HÀ THỊ THANH THANH

Bài cũ:
Xem đoạn đối thoại sau
Em hãy nhận xét về ngôn ngữ
được sử dụng trong đoạn giao tiếp trên?

- Ngôn ngữ nói.

- Dùng trong giao tiếp hàng ngày.

Chúng ta đã được học những
bài nào về ngôn ngữ?

- Hoạt động giao tiếp bằng ngôn ngữ.

- Đặc điểm ngôn ngữ nói và ngôn ngữ viết.

TIẾT 36
PHONG CÁCH NGÔN NGỮ SINH HOẠT
Tiết 1
I- Ngôn ngữ sinh hoạt.
1- Khái niệm ngôn ngữ sinh hoạt.
Theo dõi ví dụ ở SGK.
(Buổi trưa, tại khu tập thể X, hai bạn Lan và Hùng gọi bạn Hương đi học).
- Hương ơi! Đi học đi!
( im lặng )
- Hương ơi ! Đi học đi ! (Lan và Hùng gào lên.)
- Gì mà ầm ầm lên thế chúng mày! Không cho ai ngủ ngáy nữa à !
( Tiếng một người đàn ông nói to )
Các cháu ơi, khẽ chứ! Để cho bác ngủ trưa với...! Nhanh lên con,Hương!
(tiếng mẹ Hương nhẹ nhàng ôn tồn)
- Đây rồi, ra đây rồi! (tiếng Hương nhỏ nhẹ)
Gớm, chậm như rùa ấy! Cô phê bình chết thôi! (tiếng Lan càu nhàu)
Hôm nào cũng chậm, lạch bà lạch bạch như vịt bầu!...
Nhóm 1
Hội thoại diễn ra trong không gian, thời gian nào?
Nhóm 2
Nhân vật giao tiếp là những ai?
Mối quan hệ ấy có tác động như thế nào đến lời nói?
Nhóm 3
Hãy xác định nội dung,hình thức,
mục đích của cuộc hội thoại?
Nhóm 4
Ngôn ngữ trong cuộc hội thoại có đặc điểm gì?
Mời các em xem đoạn trích sau:
Chí Phèo
Ngôn ngữ sinh hoạt là lời ăn tiếng nói hằng ngày,
dùng để thông tin,trao đổi ý nghĩ tình cảm …
đáp ứng những nhu cầu trong cuộc sống.
Ghi nhớ:
2 - Các dạng biểu hiện của ngôn ngữ sinh hoạt.
Hãy xem ví dụ sau đây
1.6.68
Một buổi sáng như sáng nay,
rừng cây xanh tươi sau một trận mưa rào. Không gian trong lành mà sao lòng mình lại ngập tràn thương nhớ, nhớ miền Bắc vô vàn…
4.5.68
Mình cắt đứt câu chuyện bằng
sự im lặng. Trong bóng tối mình vẫn
nhận thấy sự băn khoăn của hai bệnh
nhân đang nói chuyện với mình. Hình
như họ thấy được cái im lặng nặng nề
đẫm nước mắt ấy của mình.
Vậy ngôn ngữ được thể hiện ở những dạng nào?
Chủ yếu ở dạng nói
- Độc thoại.
- Đối thoại.
Một số ở dạng viết : Nhật ký , thư từ…
Tác phẩm văn học có dạng lời nói tái hiện.
Ngôn ngữ sinh hoạt chủ yếu thể hiện ở dạng nói,
nhưng cũng có thể ở dạng viết.Trong văn bản văn học,
lời thoại của nhân vật là dạng tái hiện,
mô phỏng ngôn ngữ sinh hoạt hàng ngày.
Ghi nhớ:
II- Luyện tập
Anh chị hãy phát biểu ý kiến của mình
về nội dung của những câu sau:

- Lời nói chẳng mất tiền mua.
Lựa lời mà nói cho vừa lòng nhau.
-Vàng thì thử lửa thử than,
Chuông kêu thử tiếng, người ngoan thử lời
Bài tập trang 114 (SGK)
b. Xem SGK trang 114
Bài tập mở rộng
Xem bản tin sau:
* Củng cố bài học.
Liên hệ thực tế với ngôn ngữ ở địa phương em?
Sử dụng ví dụ ở phần 1,hãy rủ bạn đi học
bằng ngôn ngữ của địa phương em?
Em rút ra được gì cho bản thân trong
việc sử dụng ngôn ngữ giao tiếp hằng ngày?
Đọc bài thơ sau đây và nêu nhận xét của em?
Tiếng Nghệ
Nguyễn Bùi Vợi
Cái gầu thì bảo cái đài
Ra sân thì bảo ra ngoài cái cươi
Chộ tức là thấy mình ơi
Trụng là nhúng đấy đừng cười nghe em
Thích chi thì bảo là sèm
Nghe ai bảo đọi thì mang bát vào
Cá quả lại gọi cá tràu
Vo trôốc là bảo gội đầu đấy em…

Nghe em giọng Bắc êm êm
Bà con hàng xóm đến xem chật nhà
Răng chưa sang nhởi nhà choa
Bà o đã nhốt con ga trong truồng
Em cười bối rối mà thương
Thương em một lại trăm đường thương quê
Gió Lào thổi rạc bờ tre
Chỉ nghe giọng nói đã nghe nhọc nhằn
Chắt từ đã sỏi đất cằn
Nên yêu thương mới sâu đằm đó em

CHÚC CÁC THẦY CÔ NGÀY 20 – 11
SỨC KHOẺ VÀ HẠNH PHÚC
Các video clip các đồng nghiệp có thể dow về
để đưa vào bài giảng. Chúc các bạn thành công.