Tiết 22 :

QUAN HỆ TỪ

I. Tìm hiểu bài
1. Thế nào là quan hệ từ
a. Ví dụ / sgk / 96
a. Đây là con gà của mẹ.
b. Hùng Vương thứ mười tám có một người con gái tên là Mị Nương, người đẹp như hoa, tính nết hiền dịu.

c. Bởi tôi ăn uống điều độ và làm việc có chừng mực nên tôi chóng lớn lắm.

d. Mẹ thường nhân lúc con ngủ mà làm vài việc của riêng mình. Nhưng hôm nay mẹ không tập trung được vào việc gì cả.
của
như
Bởi
và
nên
của
Nhưng
Của
Như
Bởi... nên
-> QH sở hữu
-> QH so sánh
-> QH nhân quả
nhưng
-> QH tương phản
và
-> QH đẳng lập
Ví dụ
a/ của cũng chẳng có nhiều.


b/ Hùng Vương thứ mười tám có một người con gái tên là Mị Nương, người như tính nết hiền dịu.


c/ Bởi nên


d/ .


Đồ chơi
chúng tôi
đẹp
hoa,
ăn uống điều độ
làm việc có chừng mực
tôi
tôi chóng lớn

thường nhân lúc con ngủ
làm vài
riêng mình.
hôm nay mẹ không tập trung được vào việc gì cả.
Mẹ
và
việc
của
mà
Nhưng
=>liên kết hai từ của bộ phận chủ ngữ
=>liên kết hai từ của bộ phận vị ngữ
=>liên kết hai vế trong câu ghép
=>liên kết hai câu trong một đoạn văn
I. Tìm hiểu bài
1. Thế nào là quan hệ từ
a. Ví dụ / sgk / 96
 Liên kết từ ngữ , các bộ phận của câu , giữa câu với câu.
a. Đây là con gà của mẹ.
b. Hùng Vương thứ mười tám có một người con gái tên là Mị Nương, người đẹp như hoa, tính nết hiền dịu.

c. Bởi tôi ăn uống điều độ và làm việc có chừng mực nên tôi chóng lớn lắm.

d. Mẹ thường nhân lúc con ngủ mà làm vài việc của riêng mình. Nhưng hôm nay mẹ không tập trung được vào việc gì cả.
của
như
Bởi
và
nên
của
Nhưng
Của
Như
Bởi... nên
-> QH sở hữu
-> QH so sánh
-> QH nhân quả
nhưng
-> QH tương phản
và
-> QH đẳng lập
b. Ghi nhớ / sgk / 96
I. Tìm hiểu bài
2. Sử dụng quan hệ từ
a.Ví dụ
sgk/96
Cho biết có mấy cách hiểu đối với câu sau: “Đây là thư Lan.”
- Cách 1: Đây là thư của Lan.
- Cách 2: Đây là thư do Lan viết.
- Cách 3: Đây là thư gửi cho Lan.
 Việc dùng hay không dùng quan hệ từ đều có liên quan đến ý nghĩa của câu. Vì vậy không thể lược bỏ quan hệ từ một cách tuỳ tiện được.
I. Tìm hiểu bài
2. Sử dụng quan hệ từ
a.Ví dụ
sgk/97
x
x
x
x
x
x
x
x
I. Thế nào là quan hệ từ?
Tiết 27: QUAN HỆ TỪ
QUAN HỆ TỪ
BẮT BUỘC DÙNG
KHÔNG BẮT BUỘC DÙNG
Câu văn sẽ đổi nghĩa
hoặc không rõ nghĩa
(Nếu không sử dụng QHT)
Dùng cũng được,
không dùng cũng được.
(Câu văn không đổi nghĩa)
I. Tìm hiểu bài
2. Sử dụng quan hệ từ
a.Ví dụ
sgk/96
trời mưa
thì
lớp ta không đi cắm trại.
Vì
trời mưa
nên
lớp ta không đi cắm trại.
Tuy
trời mưa
nhưng
Hễ
trời mưa
thì
lớp ta không đi cắm trại.
Sở dĩ
lớp ta không đi cắm trại
vì
Nếu
trời mưa.
*Cặp quan hệ từ
- Nếu..... thì...
- Tuy ..... nhưng ....
- Vì ..... nên ....
- Hễ ..... thì .....
- Sở dĩ ..... (là) vì ....
lớp ta vẫn đi cắm trại.
Nếu trời mưa thì đường trơn.
Tiết 27:QUAN HỆ TỪ
Vì các bạn còn xả rác nên trường chưa sạch đẹp.
Sở dĩ mình học tiến bộ vì bạn Lan tận tình giúp đỡ.
Tuy học kì I này bạn đạt loại khá nhưng mình tin là bạn sẽ đạt loại giỏi ở học kì II
Thôi, nín đi!
Hu! Hu!
Hễ trời mưa nhiều thì đường ngập nước.
Tiết 27:QUAN HỆ TỪ
I. Tìm hiểu bài
2. Sử dụng quan hệ từ
a.Ví dụ
sgk/96
*Cặp quan hệ từ
- Nếu..... thì...
- Tuy ..... nhưng ....
- Vì ..... nên ....
- Hễ ..... thì .....
- Sở dĩ ..... (là) vì ....
b.Ghi nhớ : sgk/ 98
- Cần dùng quan hệ từ đúng và phù hợp.
- Có một số quan hệ từ được dùng thành cặp.
a/ Nhà nó lắm của.

b/ Sách của nó.

c/ Nam để quyển sách ở trên bàn.

d/ Nam mua sách để đọc
của : là danh từ
của : là quan hệ từ
để : là động từ
để: là quan hệ từ
II. Luyện tập
Vào đêm trước ngày khai trường của con, mẹ không ngủ được. Một ngày kia, còn xa lắm, ngày đó con sẽ biết thế nào là không ngủ được. Còn bây giờ giấc ngủ đến với con dễ dàng như uống một li sữa, ăn một cái kẹo. Gương mặt thanh thoát của con tựa nghiêng trên gối mềm, đôi môi hé mở và thỉnh thoảng chúm lại như đang mút kẹo.
Bài tập 1/SGK- 98
của, còn, với, như, và
II. Luyện tập
Bài tập 1/SGK- 98
của, còn, với, như, và
Bài tập 2/ SGK-98 : Điền các quan hệ từ
Lâu lắm rồi nó mới cởi mở ......... tôi như vậy. Thực ra, tôi ......... nó ít khi gặp nhau. Tôi đi làm, nó đi học. Buổi chiều, thỉnh thoảng tôi ăn cơm ....... nó. Buổi tối tôi thường vắng nhà. Nó có khuôn mặt đợi chờ. Nó hay nhìn tôi ......................cái vẻ mặt đợi chờ đó. .......... tôi lạnh lùng ............... nó lảng đi. Tôi vui vẻ ....... tỏ ý muốn gần nó, cái vẻ mặt ấy thoắt biến đi thay vào khuôn mặt tràn trề hạnh phúc.
với
và (với)
với
với (bằng)
Nếu (vì)
thì (nên)
và
II. Luyện tập
Bài tập 1/SGK- 98
của, còn, với, như, và
Bài tập 2/ SGK-98 : Điền các quan hệ từ
Bài tập 3/SGK-T98: Trong những câu sau, câu nào đúng, câu nào sai?
e. Mẹ thương yêu không nuông chiều con
Đ
Đ
Đ
S
S
S
a. Nó rất thân ái bạn bè
b. Nó rất thân ái với bạn bè
c. Bố mẹ rất lo lắng con
d. Bố mẹ rất lo lắng cho con
d. Bố mẹ rất lo lắng cho con
II. Luyện tập
- Nó gầy nhưng khỏe.
Nhấn mạnh tới tình trạng sức khỏe (tỏ ý khen)
- Nó khỏe nhưng gầy.
Nhấn mạnh tới tình trạng hình thể (tỏ ý chê)
Bài tập 5/SGK-98: So sánh


Tiết 27: QUAN HỆ TỪ
QUAN HỆ TỪ
Khái niệm
Sử dụng
Biểu thị quan hệ:
sở hữu, so sánh,
Nhân quả…
Nối từ với từ, câu với câu,
các vế câu ghép
Không bắt buộc
hoặc bắt buộc dùng.
Dùng
thành
cặp
HƯỚNG DẪN HỌC TẬP
* Đối với bài học ở tiết học này
- Học thuộc ghi nhớ.
- Hoàn chỉnh bài tập.
- Phân tích ý nghĩa câu văn có quan hệ từ.
* Đối với bài học ở tiết học tiếp theo:
-Chuẩn bị bài: Qua đèo ngang