Bài 4: Quyền bình đẳng của công dân trong một số lĩnh vực đời sống xã hội
Tổ 4
Lớp 12 Sinh
Trường PT Năng Khiếu
1. Bình đẳng trong hôn nhân và gia đình
Thành viên
Trần Nguyễn Thu Dung
Nguyễn Minh Đức
Lê Nguyễn Mai Hương
Ngô Võ Ngọc Hương
Huỳnh Dũng Lâm
Trần Nhân
Lê Thị Hoài Nhớ
Nguyễn Huỳnh Thuỷ Trúc
Đặng Thị Thanh Xuân
a.Thế nào là bình đẳng trong hôn nhân và gia đình
Bình đẳng trong hôn nhân và gia đình là bình đẳng về nghĩa vụ và quyền giữa vợ, chồng và giữa các thành viên trong gia đình trên cơ sở nguyên tắc dân chủ, công bằng, tôn trọng lẫn nhau, không phân biệt đối xử trong các mối quan hệ ở phạm vi gia đình và xã hội
b. Nội dung bình đẳng trong hôn nhân và gia đình
Bình đẳng giữa vợ và chồng
“Vợ-chồng bình đẳng với nhau, có quyền và nghĩa vụ ngang nhau về mọi mặt trong gia đình” – thể hiện trong quan hệ nhân thân và quan hệ tài sản
Quan hệ nhân thân: Vợ, chồng có quyền và nghĩa vụ ngang nhau trong lựa chọn nơi cư trú; tôn trọng và giữ gìn danh dự, nhân phẩm của nhau, tôn trọng quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo của nhau; giúp đỡ nhau trong phát triển mọi mặt, trong việc bàn bạc, quyết định lựa chọn và sử dụng biện pháp kế hoạch hoá gia đình…
Quan hệ tài sản
Vợ, chồng có quyền và nghĩa vụ ngang nhau trong sở hữu tài sản chung, thể hiện ở các quyền chiếm hữu, sử dụng và định đoạt.
Quyền chiếm hữu: Tài sản chung phải đăng kí sở hữu với tên cả vợ và chồng trong giấy chứng nhận quyền sở hữu.
Quyền sử dụng và định đoạt: Giao dịch dân sự (mua, bán, đổi, cho, vay mượn,…) liên quan đến tài sản chung – có giá trị lớn hoặc là nguồn sống duy nhất của gia đình – phải được bàn bạc, thoả thuận giữa vợ và chồng.
Anh A là trụ cột trong gia đình, đi kiếm tiền cho gia đình còn chị B (vợ anh A) chỉ ở nhà làm nội trợ, nuôi con. Anh A cho rằng “mình tạo ra tài sản, nên mình có quyền quyết định với số tài sản đó”, do đó khi có việc cần tiền đã lặng lẽ đem nhà đi vay ngân hàng mà không cho vợ biết.
Theo bạn chị B có quyền và nghĩa vụ gì trong trường hợp này?
Bình đẳng giữa cha mẹ và con
Cha mẹ (kề cả bố dượng, mẹ kế) có quyền và nghĩa vụ ngang nhau đối với con:
cùng thương yêu, nuôi dưỡng, chăm sóc, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của con;
tôn trọng ý kiến của con ;
chăm lo việc học tập và phát triển lành mạnh của con cả về thể chất, trí tuệ và đạo đức.

Cha mẹ không được:
phân biệt đối xử giữa các con, ngược đãi, hành hạ, xúc phạm con (kể cả con nuôi);
không được lạm dụng sức lao động của con chưa thành niên ;
không xúi giục, ép buộc con làm những việc trái pháp luật, trái đạo đức xã hội.
Bạn nghĩ gì về thực trạng hiện nay: nhiều cha mẹ ruột đẩy con mình đi ăn xin để kiếm tiền?
Em Nguyễn Hữu Lợi (9 tuổi) bị mẹ nuôi dùng roi đánh khắp người và dùng búa đánh vào đầu chỉ vì em đã ăn hết phần thức ăn dành cho bữa chiều.
Bé Nguyễn Thị Hảo (3 tuổi) bị chình mẹ ruột cắt ngón tay, cắt gân chân, hành hạ tàn nhẫn...
Con trai, con gái được chăm sóc, giáo dục và tạo điều kiện như nhau để học tập, lao động, vui chơi, giải trí và phát triển.
Con có bổn phận yêu quý, kính trọng, chăm sóc, nuôi dưỡng cha mẹ. Con không được có hành ngược đãi, hành vi xúc phạm cha mẹ.

Bình đẳng giữa ông bà và cháu
Thể hiện qua nghĩa vụ và quyền giữa ông bà nội, ông bà ngoại và các cháu.
Là mối quan hệ hai chiều :
ông bà nội, ông bà ngoại có nghĩa vụ và quyền trông nom, chăm sóc, giáo dục cháu, sống mẫu mực và nêu gương tốt cho các cháu ;
cháu có bổn phận kính trọng, chăm sóc, phụng dưỡng ông bà nội/ngoại.
Bình đẳng giữa anh, chị, em
Quyền bình đẳng này được thực hiện trên cơ sở mọi người đều có quyền và nghĩa vụ với nhau với tư cách là các thành viên trong gia đình.

Anh, chị, em có bổn phận thương yêu, chăm sóc, giúp đỡ nhau ; có nghĩa vụ và quyền đùm bọc, nuôi dưỡng nhau trong trường hợp không còn cha mẹ hoặc cha mẹ không có điều kiện trông nom, nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục con.
Theo bạn, đâu là nguyên nhân của nạn bạo hành gia đình?


Các bạn hãy cho một số ví dụ các câu ca dao tục ngữ về tinh cảm và các mối quan hệ gia đình.
Tóm lại:
Quan hệ gia đình thể hiện ở đối xử công bằng, dân chủ và tôn trọng nhau.
Pháp luật về hôn nhân và gia đình quy định:
Nghĩa vụ của thành viên trong gia đình: quan tâm, giúp đỡ nhau, cùng chăm lo đời sống chung gia đình, đóng góp công sức, tiền và tài sản khác để duy trì đời sống chung.
Quyền của các thành viên trong gia đình: đựơc hưởng sự chăm sóc, giúp đỡ lẫn nhau, cùng nhau giữ gìn và phát huy truyền thống tốt đẹp của gia đình Việt Nam.

c. Trách nhiệm của Nhà nước trong việc đảm bảo quyền bình đẳng trong hôn nhân và gia đình.
Một là, Nhà nước có chính sách, biện pháp tạo điều kiện để các công dân nam, nữ xác lập hôn nhân tự nguyện, tiến bộ và gia đình thực hiện đầy đủ chức năng của mình.
Hai là, Nhà nước xử lí kịp thời, nghiêm minh mọi hành vi vi phạm pháp luật về hôn nhân và gia đình, với các hình thức và mức độ khác nhau.