Tinh bột
và
Cellulos
e

e

I. Trạng thái tự nhiên
Tinh bột
Tinh bột là chất rắn màu
trắng, hầu như không tan
trong nước lạnh, tan một
phần trong nước nóng
Tinh bột có nhiều trong
các loại hạt (gạo, ngô,
đậu,…), củ (khoai, sắn,
…), quả (chuối xanh,…)

I. Trạng thái tự nhiên
Cellulos
e

Cellulose là chất rắn,
dạng sợi, màu trắng,
không tan trong nước và
các dung môi hữu cơ
thông thường.
Cellulose là thành phần
chính của tế bào thực vật

II. Công thức cấu tạo
Tinh bột
Tinh bột là polysaccharide, có công thức phân tử là
(C
6H10O5)n
Gồm
Amylose: tạo bởi nhiều đơn vị α – glucose, nối với
nhau qua liên kết α -1,4 – glycoside hình thành
chuỗi dài xoắn, không phân nhánh

Amylose

II. Công thức cấu tạo
Amylopectin: tạo bởi nhiều đơn vị α –
glucose, nối với nhau qua liên kết α -1,4 –
glycoside và α – 1,6 - glycoside hình thành chuỗi
dài , phân nhánh

III. Tính chất hóa học
1. Phản ứng thủy
phân
Thủy phân hoàn toàn tinh bột trong môi trường acid
tạo thành glucose
H+,
to

(C6H10O5)n
+
(C6H12O
Tinh
bột
Glucose
nH
O
)
2
6
Trong môi trường acid hoặc enzyme, cellulose cũng
bị thủy phân tạo thành glucose
(C6H10O5)n
Cellulos
nH
2O
e

+

H+,
to
Hoặc
enzyme

(C6H12O
Glucose
6)

2. Phản ứng của hồ tinh bột với
iodine
Tinh bột tác dụng với iodine tạo thành hợp chất có
màu xanh tím
Đây là phản ứng đặc trưng để
nhận biết tinh bột

3. Phản ứng của Cellulose với nitric
acid
Cellulose tác dụng với hỗn hợp nitric acid đặc và
sulfuric acid đặc thường cellulose dinitrate và
cellulose trinitrate
H SO đ, t
[C6H7O2(OH)3]n +
[C6H7O2(ONO2)3]n +
3nOHNO2
3nH2O
Cellulose trinitrate cháy nhanh, không khói, không
tàn, được sử dụng làm thuốc súng.
2

4

o

4. Phản ứng của Cellulose với anhydric
acetic
H2SO4đ,
to

[C6H7O2(OH)3]n +
2n(CH3CO)2O
[C6H7O2OH(OOCCH3]n +
Cellulose
2nCHdiacetate
3COOH
(tơ acetate)

Chú ý: Cellulose tan trong nước Schweizer
[Cu(NH4)4](OH)2

5. Sự chuyển hóa tinh bột trong cơ thể, sự tạo thành
tinh bột trong cây xanh

Trong tự nhiên, nhờ năng lượng của ánh sáng
mặt trời và chất diệp lục chlorophyll trong lá
cây mà thực vật tổng hợp được glucose từ
CO2 và H2O

6CO2
6H2O

asmt

+chloroph C6H12O6
yll
6O2

+

5. Sự chuyển hóa tinh bột trong cơ thể, sự tạo thành
tinh bột trong cây xanh

Các phân tử glucose kết hợp lại với nhau tạo
thành tinh bột

nC6H12O
6

(C6H10O5)n
nH2O

+