Thứ ba ngày 21 tháng 9 năm 2021
Luyện từ và câu
Tiết 5: Từ đơn và từ phức
I. Nhận xét:
Câu sau đây có 14 từ, mỗi từ được phân cách bằng 1 dấu gạch chéo:

Nhờ / bạn / giúp đỡ/ , lại / có / chí / học hành/ , nhiều / năm / liền / , Hanh / là / học sinh / tiên tiến / . (Theo MƯỜI NĂM CÕNG BẠN ĐI HỌC)
Hãy chia các từ trên thành hai loại:
Từ chỉ gồm 1 tiếng (từ đơn). (Mẫu: nhờ)
Từ gồm nhiều tiếng (Từ phức). (Mẫu: giúp đỡ)
Từ đơn: nhờ, bạn, lại, có, chí, nhiều, năm, liền, Hanh, là.
Từ phức: giúp đỡ, học hành, học sinh, tiên tiến
Tiếng dùng để làm gì?
Tiếng để cấu tạo nên một từ. Đó là từ đơn.
Có thể dùng từ hai tiếng trở lên để tạo nên một từ. Đó là từ phức.
Từ dùng để làm gì?
Từ dùng để biểu thị sự vật, hoạt động, đặc điểm cấu tạo câu
GHI NHỚ
1. Tiếng cấu tạo nên từ. Từ chỉ gồm một tiếng gọi là từ đơn. Từ gồm hai hay nhiều tiếng gọi là từ phức.

2. Từ nào cũng có nghĩa và dùng để tạo nên câu.
LUYỆN TẬP
Bài 1:
Dùng dấu gạch chéo để phân cách các từ trong hai câu thơ cuối đoạn. Ghi lại các từ đơn và các từ phức trong đoạn thơ sau :
Chỉ / còn / truyện cổ / thiết tha /
Cho / tôi / nhận mặt / ông cha / của / mình /
Rất công bằng, rất thông minh
Vừa độ lượng lại đa tình, đa mang .
Lâm Thị Mỹ Dạ
/
/
/
/
/
/
/
/
/
Chỉ / còn / truyện cổ / thiết tha /
Cho / tôi / nhận mặt / ông cha / của / mình /
Rất / công bằng / , rất / thông minh /
Vừa / độ lượng / lại / đa tình /, đa mang / .
Chỉ, còn, cho, tôi, của, mình, rất, vừa, lại.
Truyện cổ, thiết tha, nhận mặt, ông cha, công bằng,
thông minh, độ lượng, đa tình,
đa mang.
Bài 2: Hãy tìm từ và ghi lại:
- 3 từ đơn. VD: cơm, gạo,
- 3 từ phức . VD: Đoàn kết
Bài 3: Đặt câu với một từ đơn hoặc từ phức vừa tìm được ở bài tập 2
VD: Đoàn kết là truyền thống quý báu của nhân dân ta.
Cùng giữ gìn sức khỏe nhé