*TRƯỜNG THCS ĐẠI AN
*NGỮ VĂN 8
* *Văn bản : ĐẬP ĐÁ Ở CÔN LÔN * Phan Châu Trinh
*I .TÌM HIỂU CHUNG :
*Hỏi: Hãy giới thiệu sơ lược tác giả bài thơ?
* _- Phan Châu Trinh (1872 – 1926) quê Quảng Nam, tham gia CM những năm đầu thế kỉ XX._ *_- Thơ văn của ông thấm đẫm tinh thần yêu nước._
*1. Tác giả:
*
2. Tác phẩm: a. Hoàn cảnh sáng tác:
* *Hỏi : Bài thơ ra đời trong hoàn cảnh nào? * *_ Năm 1908 khi Phan Châu Trinh bị bắt đày ra Côn Đảo._ *
* I.Tìm hiểu chung: * 1. Tác giả:
* b. Thể thơ:
*TÌM HIỂU CHUNG: *Tác giả: *2. Tác phẩm: * a. Hoàn cảnh sáng tác:
*
*
*ÑAÄP ÑAÙ ÔÛ COÂN LOÂN
*
* Làm trai đứng giữa đất Côn Lôn *Lừng lẫy làm cho lở núi non. *Xách búa đánh tan năm bảy đống * Ra tay đập bể mấy trăm hòn. *Tháng ngày bao quản thân sành sỏi * Mưa nắng càng bền dạ sắt son. * Những kẻ vá trời khi lỡ bước * Gian nan chi kể việc con con! *PHAN CHÂU TRINH
* b. Thể thơ: * Hỏi : Baøi thô ñöôïc vieát theo theå thô gì?
*TÌM HIỂU CHUNG: *Tác giả: *2. Tác phẩm: * a. Hoàn cảnh sáng tác:
*_Thất ngôn bát cú Đường luật._
*
*Hỏi : Bài thơ viết theo phương thức biểu đạt nào? * Biểu cảm và tự sự. *B. Biểu cảm và miêu tả. *C. Biểu cảm và nghị luận. * Biểu cảm và thuyết minh. *
*O
*
*II. PHÂN TÍCH :
*ÑAÄP ÑAÙ ÔÛ COÂN LOÂN
*
* Làm trai đứng giữa đất Côn Lôn *Lừng lẫy làm cho lở núi non. *Xách búa đánh tan năm bảy đống * Ra tay đập bể mấy trăm hòn. *Tháng ngày bao quản thân sành sỏi * Mưa nắng càng bền dạ sắt son. * Những kẻ vá trời khi lỡ bước * Gian nan chi kể việc con con! * PHAN CHÂU TRINH
*1. Hình ảnh người tù với việc lao động khổ sai :
*a. Công việc đập đá: *
*
* *
*
*Hỏi : Câu đầu bài thơ tác giả khẳng định mình là ai? Nghĩa từ này như thế nào?
*b. Hình ảnh người tù:
*Hỏi : Em hãy nhận xét về không gian, điều kiện làm việc và tính chất công việc của người tù trong bài ?
*Làm trai đứng giữa đất Côn Lôn
*Làm trai
*đứng giữa đất Côn Lôn
*Hỏi :Thế đứng của người làm trai ở đây *được hiểu như thế nào?
*_ Không gian: giữa đảo Côn Lôn._ *_ Điều kiện: công cụ thô sơ, tù đày._ *_- Tính chất: nặng nhọc, vất vả._
*Hỏi :Trong hoàn cảnh gian khó như thế người tù đã làm nên những kì tích gì?
*_ Lừng lẩy phá đá làm cho lở núi._
*
* *
*Hỏi: Theo em cụm từ “ lừng lẫy, xách búa, ra tay, làm cho lở núi non, đập bể mấy trăm hòn, đánh tan năm bảy đống ” có mấy lớp nghĩa?
*Nghĩa thực  Hành động quả quyết, mạnh mẽ, sức mạnh ghê gớm thần kì.
* Nghĩa ẩn dụ, tượng trưng _ Bộc lộ chí lớn và tư thế hiên ngang lẫm liệt của người tù Côn Lôn._
*
*
*Hỏi: Nêu nhận xét về khẩu khí của bài thơ?
*
*
*2. Hình tượng người anh hùng trong cảnh nguy nan: * *Hỏi : Xác định nghệ thuật trong hai câu thơ sau? * *Xách búa đánh tan năm bảy đống * * * *Ra tay đập bể mấy trăm hòn
*
*
*(AÅn duï)
*(Pheùp ñoái)
*
*________________
*____________
*__________
* __________
*Hỏi: Với hành động dũng mãnh “ Xách búa đánh tan” và “ Ra tay đập bể” thì việc đập đá ở Côn Lôn còn mang ý nghĩa gì khác?
*_ Khí phách hiên ngang, lẫm liệt. Có thể phá tan xiềng xích của chế độ tù ngục, chế độ nô lệ của thực dân Pháp._
*Hỏi: Phân tích phép đối trong câu 5-6?
*TL: Hai câu 5-6 đối rất chỉnh tạo ra sự tương phản, lấy thời gian bị cầm tù “Tháng ngày” đối với gian truân thử thách “Mưa nắng” lấy thân dày dạn phong trần “Thân sành sỏi” với tinh thần cứng cỏi trung kiên “Dạ sắt son”
* Tháng ngày bao quản thân sành sỏi * * * *Mưa nắng càng bền dạ sắt son
*
*
*(Ẩn dụ)
*
*(Phép đối)
*_______
*_______ *
*_______
*_______
*_______
*_______
*Hoûi : Phân tích phép đối trong câu 5-6?
*TL: Hai câu 5-6 đối rất chỉnh, lấy thời gian bị cầm tù “Tháng ngày” đối với gian truân thử thách “ Mưa nắng” lấy thân dày dạn phong trần “Thân sành sỏi” với tinh thần cứng cỏi trung kiên * “ Dạ sắt son”
* Tháng ngày bao quản thân sành sỏi * * * *Mưa nắng càng bền dạ sắc son.
*
*
*(Ẩn dụ)
*
*(Phép đối)
*_______
*_______ *
*_______
*_______
*_______
*__t__
* * * _Niềm tin vào lí tưởng và ý chí chiến _ *_đấu sắt son._
*Hỏi: Cụm từ “ bao quản thân sành sỏi”, “càng bền dạ sắt son” hai hình ảnh ẩn dụ này gợi cho em suy nghĩ gì về lý tưởng sống của người tù Côn Lôn?
*Liên hệ thực tế
*Hỏi: Nêu tấm gương tiêu biểu những người yêu nước bị giam cầm dưới nhà tù của thực dân – đế quốc mà em biết?
* Chiến sĩ cộng sản: * LÊ HỒNG PHONG * NGUYỄN THỊ MINH KHAI * NGUYỄN VĂN CỪ
* * Những kẻ vá trời khi lỡ bước * Gian nan chi kể việc con con
*HỎI: Cụm từ “vá trời” gợi cho em liên tưởng đến hình ảnh của sự tích nào?
*H: Tác giả sử dụng nghệ thuật nào qua hai câu:
*Hỏi: Hành động của người tù yêu nước qua hai câu thơ này mang ý nghĩa gì? *
*_ Hành động phi thường, tầm vóc lớn lao._
* *Những kẻ vá trời khi lỡ bước * * * Gian nan chi kể việc con con!
*
*Phép đối
*Việc lớn (cứu nước)
*Việc nhỏ (dập đá)
*Khoa trương (vá trời)
*
*______________
*__________
* *
* *
*
* III. Tổng kết(sơ đồ tóm tắt bài học):
*CỦNG CỐ
*Hỏi: Dòng nào thể hiện đúng nội dung, nghệ thuật bài thơ “Đập đá ở Côn Lôn”? *A. Tinh thần yêu nước, ý chí kiên cường của Phan Châu Trinh. *B. Công việc đập đá rất gian khổ, khó khăn. *C. Tấm lòng son sắt, kiên định , phong thái ung dung trước khó khăn gian khổ. *D. Giọng điệu hào hùng, sôi nổi với phút pháp lãng mạn, phóng đại *E. Kết hợp cả 4 nội dung trên.
*
*
*
*O
*CỦNG CỐ
*Hỏi: Qua 2 bài thơ (_Vào nhà ngục Quảng Đông cảm tác _và _Đập đá ở Côn Lôn),_ em hãy rút ra những nét chung về vẻ đẹp hào hùng lãng mạn của hình tượng nhà nho yêu nước và phong trào cách mạng đầu TK XX? *Trả lời: Đều là thơ tù, tác giả đều là những nhà nho yêu nước, những chí sĩ, lãnh tụ cách mạng nổi tiếng ở nước ta đầu TK XX, những người anh hùng từng có thời lỡ bước sa cơ, phải dừng chân ở chốn ngục tù. Nhưng họ đều có tư tưởng hào hùng, phong thái ung dung, lạc quan tin tưởng đến sự nghiệp cứu nước của mình. *
*
*
*
*
*Hỏi : Bản thân em phải làm gì để xứng đáng với thế hệ cha anh đi trước? (HS tự bộc lộ)
*Hỏi: Em có biết ở Kiên Giang chúng ta có những nhà tù nào do đế quốc lập ra không?
*Nhà lao Cây Dừa – Phú Quốc
*CỦNG CỐ *
*Hướng dẫn học ở nhà
* Học thuộc bài thơ “Đập đá ở Côn Lôn” và nội dung bài học. *Sưu tầm những hình ảnh nói về các sĩ phu yêu nước những năm đầu TK XX. * Soạn bài “Dấu ngoặc kép” *
*
*Hình ảnh Côn Đảo ngày nay
*
*
*Hình ảnh Côn Đảo ngày nay
*
*
*Tiết học kết thúc
*Hẹn gặp lại