THỰC HÀNH ĐỌC HIỂU

Sao
băng
Giáo viên: Nhóm 3H

I. Đọc
và tìm
hiểu
chung

1. Đọc và giải thích từ khó

(1) Chia sẻ quá trình tự đọc văn
bản ở nhà (cách đọc thành tiếng,
cách khám phá văn bản theo các
gợi ý đọc; những lưu ý khi đọc hiểu
văn bản thông tin giải thích các
hiện tượng tự nhiên)

(2) Ngoài các từ ngữ ở cước chú, em
thấy cần giải nghĩa thêm những từ ngữ
nào khác trong văn bản?

Giải thích từ khó
•

Lớp không khí bao
quanh trái đất, luôn chịu
ảnh hưởng của vũ trụ,
trước hết là mặt trời. Khí
quyển bảo vệ trái đất,
sự tồn tại và phát triển
của sinh vật

Khí quyển

•

Mảng đất liền nằm
trên bề mặt lớp vỏ trái
đất, bị nước bao quanh.
Lục địa chiếm tổng diện
tích khoảng 29% diện
tích bề mặt Trái Đất

Lục địa

•

Đường tròn tưởng tượng
được vẽ ra trên bề mặt một hành
tinh (hoặc các thiên thể khác) tại
khoảng cách nằm giữa hai cực.
Trên Trái Đất chúng ta thì xích
đạo chia hành tinh ra thành Bắc
bán cầu và Nam bán cầu. Đường
xích đạo có vĩ độ là 0° và độ dài
xích đạo của Trái Đất khoảng
40.075,0km

Xích đạo

2. Tìm hiểu chung
- Kiểu văn bản: văn bản thông tin giải thích các hiện
tượng tự nhiên.
- Nội dung chính: giới thiệu và giải thích hiện tượng sao
băng.
- Cách triển khai thông tin: triển khai theo từng phương
diện của thông tin.
- Phương thức biểu đạt chính: thuyết minh

II. Đọc
và tìm
hiểu chi
tiết

1. Các thông tin chính trong văn bản “Sao
băng”

2. Sao băng và mưa sao băng
Nội dung

1. Nguyên
nhân

2. Chu kì
xuất hiện
3. Cách xem/
cách ước

Sao băng
- Là những tia lửa thoáng qua trên
bầu trời; Là đường nhìn thấy của các
thiên thạch khi chúng đi vào khí
quyển của Trái Đất.
- Sở dĩ, chúng ta nhìn thấy sao băng
là vì lượng nhiệt phát sinh do áp
suất khi các thiên thạch đi vào khí
quyển…
- Hầu hết chu kì của các trận mưa sao

Mưa sao băng
- Sao chổi là nguyên nhân chính
xuất hiện mưa sao băng;
- Nếu một ngôi sao chổi đi qua
gần Trái Đất, các bụi khí của nó
sẽ bay vào khí quyển làm xuất
hiện rất nhiều sao băng nhỏ mưa sao băng.
băng là một năm.

- Hàng năm trên bầu trời có thể xuất hiện rất nhiều sao băng, mưa
sao băng.
- Cách xem: cần xác định hướng của các chòm sao; những nơi gần xích
đạo Trái Đất sẽ dễ nhìn nhìn thấy sao băng nhất.
- Cách ước: Nhắm mắt và nghĩ trong đầu về ước nguyện của mình, sao
băng sẽ mang đến may mắn.

3. Các yếu tố hình thức của văn bản thông tin trong “Sao
băng”
- Nhan đề: “Sao băng”  nêu rõ tên hiện tượng tự nhiên được giải
thích trong văn bản.
- Sa pô: dẫn dắt giới thiệu hiện tượng sao băng và đưa ra các câu hỏi
gợi mở  tạo hứng thú và kích thích trí tò mò cho người đọc.
- Ảnh minh họa: ảnh chụp hiện tượng mưa sao băng  giúp người đọc
hình dung cụ thể về hiện tượng tự nhiên được thuyết minh trong văn
bản; đồng thời tạo thêm sự sinh động, hấp dẫn cho văn bản thông tin.
- Cách trình bày đề mục: mỗi nội dung thuyết minh đều được trình
bày thành các đề mục in đậm, in đậm nghiêng  giúp người đọc dễ
dàng nắm bắt các thông tin chính trong văn bản; đồng thời giúp cho
việc trình bày các thông tin thêm mạch lạc, rõ ràng, khoa học.

III.
Tổng
kết

(1) Qua văn bản, em có thêm hiểu biết gì về hiện tượng sao
băng và ý nghĩa của hiện tượng ấy?
(2) Để cung cấp thông tin về hiện tượng sao băng, người viết
đã sử dụng hình thức thuyết minh như thế nào (bố cục, cách
diễn đạt, dùng từ, đặt câu, sử dụng hình ảnh,...)
(3) Theo em, vì sao văn bản “Sao băng” lại được coi là văn bản
giải thích một hiện tượng tự nhiên? Từ đó, hãy rút ra kĩ năng
đọc hiểu văn bản thông tin giải thích một hiện tượng tự nhiên.

III. Tổng kết

1.Nội dung
• Sao băng là một hiện tượng tự
nhiên kì thú, hấp dẫn và đã được lí
giải trên cơ sở khoa học. Dựa trên
hiện tượng sao băng, con người đã
có những quan niệm tâm linh khác
nhau khi sao băng xuất hiện

2. Nghệ thuật
• Văn bản triển khai theo từng phương diện
của thông tin. Bằng phương thức thuyết
minh kết hợp với các trình bày thông tin
theo bố cục từng phần rõ ràng, khoa học;
cách sử dụng hình ảnh, kiểu chữ…làm tăng
sự sinh động, hấp dẫn cho văn bản và giúp
người đọc nắm bắt thông tin dễ dàng hơn.

3. Kĩ năng đọc hiểu văn bản thông
tin
giải thích một hiện tượng tự nhiên
Xác định tên hiện
tượng tự nhiên và
cách triển khai
thông tin trong văn
bản.

Nhận biết được bố
cục và nội dung
chính của từng
phần trong văn bản.

Tìm hiểu cách giải
thích hiện tượng
trên cơ sở khoa học,
ý nghĩa của hiện
tượng tự nhiên
trong đời sống con
người.

IV. Luyện
tập, vận
dụng
(1) Có nhiều cách nhìn nhận về hiện tượng sao
băng. Dựa vào nội dung văn bản, em hãy nêu
cách hiểu của em về hiện tượng này?
(2) Nếu có lần thấy sao băng, em sẽ ước nguyện
điều gì? Vì sao lại ước nguyện điều đó?