TRƯỜNG TH&THCS THÁI DƯƠNG

MÔN: CÔNG NGHỆ 7
GV: Đinh Thị Thương

KIỂM TRA BÀI CŨ
Câu 1. Có những phương pháp sản xuất giống cây trồng nào?
Có 2 phương pháp sản xuất giống cây trồng:
+ Sản xuất giống cây trồng bằng hạt.
+ Sản xuất giống cây trồng bằng nhân giống vô tính.
Câu 2. Chọn câu trả lời đúng nhất: Bảo quản hạt giống tốt cần các điều kiện
nào?
A. Hạt giống đạt chuẩn
B. Nơi cất giữ thoáng mát an toàn
C. Kiểm tra hạt giống thường xuyên để có biện pháp xử lý kịp thời
D. Cả a, b, c đều đúng

Phân bón
Nước
Năng suất,
chất lượng
nông sản

Giống

Chăm sóc
Sâu, bệnh

Tiết 12 - Bài 12: SÂU, BỆNH HẠI CÂY TRỒNG
Qua quan sát thực tế và một số hình ảnh.
I. Tác hại của sâu, bệnh
 Khi bị sâu bệnh phá hại, cây trồng sinh Em hãy cho biết tác hại của sâu, bệnh đối
trưởng, phát triển kém, năng suất, chất với cây trồng?
lượng nông sản giảm, thậm chí không cho
thu hoạch.

Bệnh Rỉ do nấm

Bệnh đốm lá

Sâu ăn lá

Sâu ăn thân

Tiết 12 - Bài 12: SÂU, BỆNH HẠI CÂY TRỒNG
I. Tác hại của sâu, bệnh
Em có biết
 Khi bị sâu bệnh phá hại, cây trồng sinh
trưởng, phát triển kém, năng suất, chất - Theo tính toán của tổ chức Nông lượng nông sản giảm, thậm chí không cho Lương của liên hiệp quốc (FAO), hàng
thu hoạch.
năm có khoảng 12,4% tổng sản lượng
cây trồng bị sâu phá hại; 11,6% bị bệnh
phá hại.
- Ở nước ta mỗi năm: Sâu bệnh phá hại
khoảng 20% tổng sản lượng cây trồng
nông nghiệp (trong đó sâu, bệnh phá hại
khoảng 160 triệu tấn lúa).
- Trong ngành trồng trọt nước ta:
+ Nhiều lần châu chấu phát triển thành
dịch lớn, phá hoại lúa và hoa màu, gây ra
mất mùa, đói kém.
+ Bệnh vàng lùn gây hại lớn đến cây lúa
ở các tỉnh Nam Bộ.
+ Dịch ve sầu ở Tây Nguyên gây thiệt
hại cho cà phê.

Tiết 12 - Bài 12: SÂU, BỆNH HẠI CÂY TRỒNG
I. Tác hại của sâu, bệnh
Khi bị sâu bệnh phá hoại,cây trồng sinh
trưởng, phát triển kém, năng suất, chất
lượng nông sản giảm, thậm chí không cho
thu hoạch.

Tiết 12 - Bài 12: SÂU, BỆNH HẠI CÂY TRỒNG
I. Tác hại của sâu, bệnh
II. Khái niệm về côn trùng và bệnh cây
1. Khái niệm về côn trùng
* Định nghĩa:
Côn trùng là lớp động vật thuộc ngành động
vật chân khớp.

Hình ảnh một số loại côn trùng

Tiết 12 - Bài 12: SÂU, BỆNH HẠI CÂY TRỒNG
I. Tác hại của sâu, bệnh
II. Khái niệm về côn trùng và bệnh cây
1. Khái niệm về côn trùng
* Định nghĩa:
Côn trùng là lớp động vật thuộc ngành động
vật chân khớp.
* Cấu tạo:
Cơ thể chia làm 3 phần: đầu, ngực, bụng.
- Đầu: 1 đôi râu, mắt kép, miệng.
- Ngực: 3 đôi chân, 2 đôi cánh.

Đầu

Ngực

Bụng

Tiết 12 - Bài 12: SÂU, BỆNH HẠI CÂY TRỒNG
I. Tác hại của sâu, bệnh
II. Khái niệm về côn trùng và bệnh cây
1. Khái niệm về côn trùng
* Định nghĩa:
Côn trùng là lớp động vật thuộc ngành động
vật chân khớp.
* Cấu tạo:
Cơ thể chia làm 3 phần: đầu, ngực, bụng.
- Đầu: 1 đôi râu, mắt kép, miệng.
- Ngực: 3 đôi chân, 2 đôi cánh.

Khoảng
thời gian

Trứng

Sâu trưởng thành

Tiết 12 - Bài 12: SÂU, BỆNH HẠI CÂY TRỒNG
I. Tác hại của sâu, bệnh
II. Khái niệm về côn trùng và bệnh cây
1. Khái niệm về côn trùng
* Định nghĩa:
Côn trùng là lớp động vật thuộc ngành động
vật chân khớp.
* Cấu tạo:
Cơ thể chia làm 3 phần: đầu, ngực, bụng.
- Đầu: 1 đôi râu, mắt kép, miệng.
- Ngực: 3 đôi chân, 2 đôi cánh.
* Vòng đời của côn trùng:
Là khoảng thời gian từ giai đoạn trứng đến
côn trùng trưởng thành rồi lại đẻ trứng.

Khoảng
thời gian
Trứng

Côn
trùng
trưởng thành

Tiết 12 - Bài 12: SÂU, BỆNH HẠI CÂY TRỒNG
I. Tác hại của sâu, bệnh
II. Khái niệm về côn trùng và bệnh cây
1. Khái niệm về côn trùng
* Định nghĩa:
Côn trùng là lớp động vật thuộc ngành động
vật chân khớp.
* Cấu tạo:
Cơ thể chia làm 3 phần: đầu, ngực, bụng.
- Đầu: 1 đôi râu, mắt kép, miệng.
- Ngực: 3 đôi chân, 2 đôi cánh.
* Vòng đời của côn trùng:
Là khoảng thời gian từ giai đoạn trứng đến
côn trùng trưởng thành rồi lại đẻ trứng.
* Hình thái, cấu tạo của côn trùng:
- Sự thay đổi hình thái, cấu tạo của côn
trùng trong vòng đời gọi là biến thái của côn
trùng.
- Côn trùng có hai kiểu biến thái:
+ Biến thái hoàn toàn
+ Biến thái không hoàn toàn

Biến thái

Biến thái

hoàn toàn

không hoàn toàn

Biến thái của côn trùng

Tiết 12 - Bài 12: SÂU, BỆNH HẠI CÂY TRỒNG
I. Tác hại của sâu, bệnh
II. Khái niệm về côn trùng và bệnh cây
1. Khái niệm về côn trùng
* Định nghĩa:
* Cấu tạo:
* Vòng đời của côn trùng:
* Hình thái, cấu tạo của côn trùng:
Sự khác nhau giữa hai kiểu biến thái của côn trùng
Đặc điểm

Biến thái
hoàn toàn

Biến thái không
hoàn toàn

4 giai đoạn: trứng,
sâu non, nhộng,
sâu trưởng thành

3 giai đoạn: trứng,
sâu non, sâu trưởng
thành

Hình thái giai đoạn
sâu trưởng thành
và
sâu non

Khác nhau
hoàn toàn

Tương tự nhau

Giai đoạn phá
hoại mạnh

Sâu non

Sâu trưởng thành

Số các giai đoạn

1. Biến thái
không hoàn toàn

2. Biến thái
hoàn toàn

Tiết 12 - Bài 12: SÂU, BỆNH HẠI CÂY TRỒNG
I. Tác hại của sâu, bệnh
II. Khái niệm về côn trùng và bệnh cây
1. Khái niệm về côn trùng
* Định nghĩa:
* Cấu tạo:
* Vòng đời của côn trùng:
* Hình thái, cấu tạo của côn trùng:
1. Biến thái
không hoàn toàn

Trứng

Sâu trưởng thành

Sâu non

Nhộng

2. Biến thái
hoàn toàn

Tiết 12 - Bài 12: SÂU, BỆNH HẠI CÂY TRỒNG
I. Tác hại của sâu, bệnh
II. Khái niệm về côn trùng và bệnh cây
1. Khái niệm về côn trùng
* Định nghĩa:
* Cấu tạo:
* Vòng đời của côn trùng:
* Hình thái, cấu tạo của côn trùng:
1. Biến thái
không hoàn toàn

BỌ XÍT

Bọ xít
trưởng
thành

Trứng

Bọ xít non

2. Biến thái
hoàn toàn

Tiết 12 - Bài 12: SÂU, BỆNH HẠI CÂY TRỒNG
I. Tác hại của sâu, bệnh
II. Khái niệm về côn trùng và bệnh cây
1. Khái niệm về côn trùng
* Định nghĩa:
Côn trùng là lớp động vật thuộc ngành động
vật chân khớp.
* Cấu tạo:
Cơ thể chia làm 3 phần: đầu, ngực, bụng.
- Đầu: 1 đôi râu, mắt kép, miệng.
- Ngực: 3 đôi chân, 2 đôi cánh.
* Vòng đời của côn trùng:
Là khoảng thời gian từ giai đoạn trứng đến
côn trùng trưởng thành rồi lại đẻ trứng.
* Hình thái, cấu tạo của côn trùng:
- Sự thay đổi hình thái, cấu tạo của côn
trùng trong vòng đời gọi là biến thái của côn
trùng.
- Côn trùng có hai kiểu biến thái:
+ Biến thái hoàn toàn,
+ Biến thái không hoàn toàn.

Một số côn trùng có hại

Tiết 12 - Bài 12: SÂU, BỆNH HẠI CÂY TRỒNG
I. Tác hại của sâu, bệnh
II. Khái niệm về côn trùng và bệnh cây
1. Khái niệm về côn trùng
* Định nghĩa:
Côn trùng là lớp động vật thuộc ngành động
vật chân khớp.
Kiến vàng
* Cấu tạo:
Cơ thể chia làm 3 phần: đầu, ngực, bụng.
- Đầu: 1 đôi râu, mắt kép, miệng.
- Ngực: 3 đôi chân, 2 đôi cánh.
* Vòng đời của côn trùng:
Là khoảng thời gian từ giai đoạn trứng đến
Bọ rùa
côn trùng trưởng thành rồi lại đẻ trứng.
* Hình thái, cấu tạo của côn trùng:
- Sự thay đổi hình thái, cấu tạo của côn
trùng trong vòng đời gọi là biến thái của côn
trùng.
- Côn trùng có hai kiểu biến thái:
+ Biến thái hoàn toàn,
+ Biến thái không hoàn toàn.
Ong mắt đỏ

Bọ ngựa

Bọ đuôi kìm

Chuồn chuồn kim

Một số côn trùng có lợi (thiên địch)

Tiết 12 - Bài 12: SÂU, BỆNH HẠI CÂY TRỒNG
I. Tác hại của sâu, bệnh
II. Khái niệm về côn trùng và bệnh cây
1. Khái niệm về côn trùng
* Định nghĩa:
Côn trùng là lớp động vật thuộc ngành động
vật chân khớp.
* Cấu tạo:
Cơ thể chia làm 3 phần: đầu, ngực, bụng.
- Đầu: 1 đôi râu, mắt kép, miệng.
- Ngực: 3 đôi chân, 2 đôi cánh.
* Vòng đời của côn trùng:
Là khoảng thời gian từ giai đoạn trứng đến
côn trùng trưởng thành rồi lại đẻ trứng.
* Hình thái, cấu tạo của côn trùng:
- Sự thay đổi hình thái, cấu tạo của côn
trùng trong vòng đời gọi là biến thái của côn
trùng.
- Côn trùng có hai kiểu biến thái:
+ Biến thái hoàn toàn,
+ Biến thái không hoàn toàn.

Nuôi ong lấy mật

Tằm để lấy tơ đệt vảii

Một số côn trùng có lợi

Tiết 12 - Bài 12: SÂU, BỆNH HẠI CÂY TRỒNG
I. Tác hại của sâu, bệnh
II. Khái niệm về côn trùng và bệnh cây
1. Khái niệm về côn trùng
* Định nghĩa:
* Cấu tạo:
* Vòng đời của côn trùng:
* Hình thái, cấu tạo của côn trùng:
2. Khái niệm về bệnh cây

Một số hình ảnh cây bị bệnh

Tiết 12 - Bài 12: SÂU, BỆNH HẠI CÂY TRỒNG
Đạo ôn cổ bông
I. Tác hại của sâu, bệnh
II. Khái niệm về côn trùng và bệnh cây
1. Khái niệm về côn trùng
* Định nghĩa:
* Cấu tạo:
Đốm vằn trên
* Vòng đời của côn trùng:
bông
* Hình thái, cấu tạo của côn trùng:
2. Khái niệm về bệnh cây
* Định nghĩa:

Bệnh thối nhũn trên cải bắp

Héo rủ cà chua (vi khuẩn)
Cây bị bệnh

Cây ST&PT tốt

Tiết 12 - Bài 12: SÂU, BỆNH HẠI CÂY TRỒNG
I. Tác hại của sâu, bệnh
II. Khái niệm về côn trùng và bệnh cây
1. Khái niệm về côn trùng
* Định nghĩa:
* Cấu tạo:
* Vòng đời của côn trùng:
* Hình thái, cấu tạo của côn trùng:
2. Khái niệm về bệnh cây
* Định nghĩa:
Bệnh cây là trạng thái không bình thường
về chức năng sinh lý, cấu tạo và hình thái
của cây.
* Nguyên nhân:
- Do vi sinh vật gây bệnh (nấm, vi khuẩn, vi
rút, ...)
- Do điều kiện sống bất lợi (thời tiết bất lợi,
chế độ chăm sóc, …)

Tiết 12 - Bài 12: SÂU, BỆNH HẠI CÂY TRỒNG
I. Tác hại của sâu, bệnh
II. Khái niệm về côn trùng và bệnh cây
1. Khái niệm về côn trùng
2. Khái niệm về bệnh cây
3. Một số dấu hiệu khi cây trồng bị sâu, bệnh phá hại

a. Cành bị gãy

b. Lá bị thủng

d. Lá, quả bị đốm đen, nâu

e. Cây, củ bị thối

c. Lá, quả(trái) bị biến dạng

g. Thân, cành bị sần sùi

Hình 20. Những dấu hiệu cây bị hại

Tiết 12 - Bài 12: SÂU, BỆNH HẠI CÂY TRỒNG
I. Tác hại của sâu, bệnh
II. Khái niệm về côn trùng và bệnh cây
1. Khái niệm về côn trùng
* Định nghĩa:
* Cấu tạo:
* Vòng đời của côn trùng:
* Hình thái, cấu tạo của côn trùng:
2. Khái niệm về bệnh cây
* Định nghĩa:
* Nguyên nhân:
3. Một số dấu hiệu khi cây trồng bị sâu,
bệnh phá hại
Khi bị sâu, bệnh phá hại, cây trồng thường
có những biến đổi về màu sắc, hình thái,
cấu tạo, …

Luyện tập
Trò chơi ai nhanh hơn (HSHĐ nhóm)
Quan sát hình ảnh các bộ phận của cây
bị sâu, bệnh phá hại đã được đánh số
thứ tự từ 1 đến 12 hãy chọn số thích hợp
điền vào bảng nhóm.
CÂY BỊ SÂU HẠI

CÂY BỊ BỆNH HẠI

2

1

5

9

3

4

6

7

8

10

11

12

Tiết 12 - Bài 12: SÂU, BỆNH HẠI CÂY TRỒNG
I. Tác hại của sâu, bệnh
II. Khái niệm về côn trùng và bệnh cây
1. Khái niệm về côn trùng
* Định nghĩa:
* Cấu tạo:
* Vòng đời của côn trùng:
* Hình thái, cấu tạo của côn trùng:
2. Khái niệm về bệnh cây
* Định nghĩa:
* Nguyên nhân:
3. Một số dấu hiệu khi cây trồng bị sâu,
bệnh phá hại
Khi bị sâu, bệnh phá hại, cây trồng thường
có những biến đổi về màu sắc, hình thái,
cấu tạo, …

Luyện tập
Trò chơi ai nhanh hơn (HSHĐ nhóm)
Quan sát hình ảnh các bộ phận của cây
bị sâu, bệnh phá hại đã được đánh số
thứ tự từ 1 đến 12 hãy chọn số thích hợp
điền vào bảng nhóm.
CÂY BỊ SÂU HẠI

CÂY BỊ BỆNH HẠI

Hình
1, 3, 6, 7, 9, 11

Hình
2, 4, 5, 8, 10, 12

Luyện tập
Tiết 12 - Bài 12: SÂU,
BỆNH HẠI CÂY TRỒNG

Luyện tập
Câu 1. Tác hại của sâu bệnh ảnh hưởng đến cây trồng như
thế nào?
A. Cây trồng sinh trưởng, phát triển kém
B. Giảm năng suất, chất lượng nông sản.
C. Tăng năng suất chất lượng nông sản .
D. Câu A, B đúng

Đáp án: D

Tiết 12 - Bài 12: SÂU, BỆNH HẠI CÂY TRỒNG
CÓ THỂ EM CHƯA BIẾT
* Trên trái đất có khoảng hơn1 triệu loài côn trùng.
* Tại Mỹ, mỗi năm sâu bọ phá huỷ tới 33% tổng giá trị sản phẩm nông nghiệp
(Trên 14 tỉ đô la)
* Ở Trung Quốc mỗi năm sâu bọ gây tổn thất 10% sản lượng lương thực, 33%
sản lượng rau xanh và 40% sản lượng các trái cây các loại.
• Côn trùng còn là vật trung gian truyền bệnh đáng lo ngại. VD: Trên mình con
gián sống trong nhà, người ta đã tìm thấy 14 loại vi khuẩn gây các bệnh hen,
viêm mũi, phổi, viêm kết mạc mắt, viêm dạ dày, ruột non,...
• Bệnh cây: là một loại dịch hại rất phổ biến và gây hại nghiêm trọng trong sản
xuất, chúng bao gồm các loại vi sinh vật gây bệnh như nấm, vi khuẩn, virut,
phytoplasma, viroit…
Ngoài ra, còn có các nguyên nhân phi sinh vật gây ra bệnh cây. Các loài thực vật
kí sinh trên cây trồng như tơ hồng, tầm gửi. Cây bưởi bị chẩy mủ do nấm gây ra.

Tiết 12 - Bài 12: SÂU, BỆNH HẠI CÂY TRỒNG
I. Tác hại của sâu, bệnh
II. Khái niệm về côn trùng và bệnh cây
1. Khái niệm về côn trùng
* Định nghĩa:
* Cấu tạo:
* Vòng đời của côn trùng:
* Hình thái, cấu tạo của côn trùng:
2. Khái niệm về bệnh cây
* Định nghĩa:
* Nguyên nhân:
3. Một số dấu hiệu khi cây trồng bị sâu,
bệnh phá hại
Khi bị sâu, bệnh phá hại, cây trồng thường
có những biến đổi về màu sắc, hình thái,
cấu tạo, …

Vận dụng, mở rộng
? Để ngăn ngừa sâu, bệnh phá hại cây
trồng người ta thường lấy phương
châm gì?
- Sưu tầm một số tranh ảnh có liên
quan đến các loài thiên địch.
- Tìm hiểu cách mà bà con nông dân
thường sử dụng để phòng trừ sâu,
bệnh hại cây trồng ở địa phương.
- Nghiên cứu bài 13 «Phòng trừ sâu,
bệnh hại» để biết các biện pháp phòng
trừ sâu, bệnh hại cây trồng (chú ý tìm
hiểu ưu điểm và nhược điểm của mỗi
biện pháp)

Luyện tập
3/ Quan sát hình cho biết đâu là biểu hiệu của sâu phá hại cây trồng?

1

3

a. Hình 1,2,3
c. Hình 1,2,3,4

2

4

bb. Hình 1,2

d. Hình 2,3,4

Luyện tập

3/ Quan sát hình cho biết đâu là biểu hiệu của bệnh cây?

1

3
a. Hình 1,2,3
Cc. Hình 1,3

2

4
b. Hình 1,2
d. Hình 2,3,4

Hướng dẫn học tập ở nhà

- Trả lời câu hỏi cuối bài
- Đọc trước bài 13 :
“Phòng trừ sâu, bệnh hại” SGK trang 32
- Tìm hiểu và sưu tầm các hình ảnh về biện
pháp phòng trừ sâu, bệnh hại