Bài 28. Điện thế nghỉ và điện thế hoạt động

- 0 / 0
(Tài liệu chưa được thẩm định)
Nguồn:
Người gửi: Võ Thanh Điền
Ngày gửi: 19h:16' 24-11-2009
Dung lượng: 3.2 MB
Số lượt tải: 34
Nguồn:
Người gửi: Võ Thanh Điền
Ngày gửi: 19h:16' 24-11-2009
Dung lượng: 3.2 MB
Số lượt tải: 34
Số lượt thích:
0 người
CHÀO MỪNG QUÝ THẦY CÔ ĐẾN DỰ GIỜ LỚP 11A4
Kiểm tra bài cũ
Hãy cho biết các thành phần của hệ thần kinh dạng ống? ưu điểm của HTK ống so với các dạng khác?
ưu điểm: Phản ứng nhanh, chính xác, phức tạp, tiêu tốn ít năng lượng.
? 1 - Não bộ
? 4 - Hạch thần kinh
? 3 - Dây thần kinh
? 2 - Tuỷ sống
Kiểm tra bài cũ
Phản xạ là gì? Phân biệt phản xạ không điều kiện và phản xạ có điều kiện?
Phản xạ là phản ứng của cơ thể trả lời kích thích của môi trường thông qua hệ thần kinh.
Phản xạ không điều kiện
- Mang tính bẩm sinh, di truyền.
- Có tính ổn định
Phản xạ có điều kiện
- Mang tính tập nhiễm (học được)
- Có tính mềm dẻo
Thích nghi
Phản xạ:
Kích thích
TWTK
Phản ứng
Sở dĩ ta có thể cảm nhận được kích thích và trả lời lại một cách kịp thời như vậy là vì xung thần kinh đã được hình thành và truyền đi trong dây thần kinh. Vậy quá trình đó diễn ra như thế nào?
điện thế nghỉ và điện thế hoạt động
Bài 28
I. Điện thế nghỉ
Thí nghiệm đo điện thế nghỉ
BÀI 28: ĐIỆN THẾ NGHỈ VÀ ĐIỆN THẾ HOẠT ĐỘNG
Quan sát hình vẽ và mô tả cách đo điện thế nghỉ ?
Em có nhận xét gì về dấu điện tích giữa trong và ngoài màng ?
I. Điện thế nghỉ
1. Khái niệm
- Là s? chờnh l?ch di?n th? bờn trong và bờn ngoài màng t? bào khi khụng b? kớch thớch. Bờn trong (-), bờn ngoài (+).
VD: Di?n th? ngh? ? TBTK m?c ?ng là -70mV
BÀI 28: ĐIỆN THẾ NGHỈ VÀ ĐIỆN THẾ HOẠT ĐỘNG
Điện thế nghỉ giữa các TB, các loài khác nhau có giống nhau không?
Điện thế nghỉ khác nhau giữa các TB, các loài khác nhau.
I. Điện thế nghỉ
2. Cơ chế hình thành điện thế nghỉ
BÀI 28: ĐIỆN THẾ NGHỈ VÀ ĐIỆN THẾ HOẠT ĐỘNG
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
Bên ngoài tế bào
Bên trong tế bào
Màng tế bào
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
+
+
+
+
+
+
+
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
ATP
+
Bơm Na - K
Kênh K+
Kênh Na+
I. Điện thế nghỉ
2. Cơ chế hình thành điện thế nghỉ
BÀI 28: ĐIỆN THẾ NGHỈ VÀ ĐIỆN THẾ HOẠT ĐỘNG
K+
Na+
I. Điện thế nghỉ
2. Cơ chế hình thành điện thế nghỉ
BÀI 28: ĐIỆN THẾ NGHỈ VÀ ĐIỆN THẾ HOẠT ĐỘNG
- Nhờ tính thấm chọn lọc của màng sinh chất và lực hút tĩnh điện giữa các ion trái dấu ( kênh [ K+ ] mở, [ K+ ] đi ra, kênh [ Na+ ] đóng)
-Do sự chênh lệch về nồng độ ion trong và ngoài màng( [ K+ ] trong dịch bào lớn hơn ngoài dịch mô.
[ Na+ ] trong dịch mô lớn hơn dịch bào.)
- Nhờ bơm Na – K (
Ii. Điện thế hoạt động
1. Khái niệm
- Khi b? kớch thớch t? bào th?n kinh hung ph?n di?n th? ngh? b? bi?n d?i làm xu?t hi?n di?n th? ho?t d?ng
BÀI 28: ĐIỆN THẾ NGHỈ VÀ ĐIỆN THẾ HOẠT ĐỘNG
Ii. Điện thế hoạt động
1. Khái niệm
BÀI 28: ĐIỆN THẾ NGHỈ VÀ ĐIỆN THẾ HOẠT ĐỘNG
Quan sát đồ thị và cho biết điện thế hoạt động được chia thành mấy giai đoạn?
Ii. Điện thế hoạt động
1. Khái niệm
- Khi b? kớch thớch t? bào th?n kinh hung ph?n di?n th? ngh? b? bi?n d?i làm xu?t hi?n di?n th? ho?t d?ng
- Di?n th? ho?t d?ng g?m ba giai do?n: m?t phõn c?c, d?o c?c và tỏi phõn c?c .
BÀI 28: ĐIỆN THẾ NGHỈ VÀ ĐIỆN THẾ HOẠT ĐỘNG
Ii. Điện thế hoạt động
2. Cơ chế hình thành
BÀI 28: ĐIỆN THẾ NGHỈ VÀ ĐIỆN THẾ HOẠT ĐỘNG
Quan sát các mô hình sau và nhận xét sự di chuyển của các ion hình thành điện thế hoạt động.
Bên trong tế bào
Bên ngoài tế bào
Màng tế bào
K+
K+
K+
K+
K+
K+
Kênh K+ đóng
Na+
Na+
Na+
Na+
Na+
Na+
Na+
Na+
Na+
Kênh Na+ mở
K+
K+
K+
Giai đoạn mất phân cực và đảo cực.
Màng tế bào
Bên ngoài tế bào
Bên trong tế bào
K+
K+
K+
K+
Na+
K+
Na+
Na+
Na+
Na+
Na+
Na+
Na+
K+
K+
K+
K+
Kênh K+ mở rộng
Kênh Na+ đóng
Giai đoạn tái phân cực.
Giai đoạn tái phân cực:
Ion K+ đi qua màng tế bào ra ngoài
Mặt trong màng tích điện âm
Mặt ngoài màng tích điện dương.
Giai đoạn mất phân cực và giai đoạn đảo cực:
Cổng Na+ mở, Na+ đi qua màng vào trong tế bào gây mất phân cực và đảo cực.
+ Na+ trung hòa điện tích âm ở mặt trong tế bào (ứng với giai đoạn mất phân cực).
+ Na+ còn đi vào dư thừa làm cho mặt trong màng tế bào tích điện dương so với mặt ngoài màng tích điện âm (ứng với giai đoạn đảo cực).
2. Cơ chế hình thành điện thế hoạt động:
Ii. Điện thế hoạt động
2. Cơ chế hình thành
BÀI 28: ĐIỆN THẾ NGHỈ VÀ ĐIỆN THẾ HOẠT ĐỘNG
Ii. Điện thế hoạt động
2. Cơ chế hình thành
BÀI 28: ĐIỆN THẾ NGHỈ VÀ ĐIỆN THẾ HOẠT ĐỘNG
Iii. Sự lan truyền xung thần kinh trên sợi thần kinh
BÀI 28: ĐIỆN THẾ NGHỈ VÀ ĐIỆN THẾ HOẠT ĐỘNG
Dựa vào cấu tạo, sợi thần kinh được chia thành mấy loại ?
Có 2 loại:
Sợi có bao miêlin
Sợi không có bao miêlin
Iii. Sự lan truyền xung thần kinh trên sợi thần kinh
BÀI 28: ĐIỆN THẾ NGHỈ VÀ ĐIỆN THẾ HOẠT ĐỘNG
Xung thần kinh là gì? Xung thần kinh lan truyền do đâu?
1. Xung thần kinh:
- Quỏ trỡnh bi?n d?i di?n th? ho?t d?ng ? noi b? kớch thớch g?i là xung th?n kinh
- Xung TK lan truy?n d?c trờn s?i th?n kinh là do s? thay d?i tớnh th?m c?a vựng màng k? ti?p trờn s?i th?n kinh.
Iii. Sự lan truyền xung thần kinh trên sợi thần kinh
BÀI 28: ĐIỆN THẾ NGHỈ VÀ ĐIỆN THẾ HOẠT ĐỘNG
III. SỰ LAN TRUYỀN XUNG THẦN KINH TRÊN SỢI THẦN KINH
2. CÁCH LAN TRUYỀN XUNG THẦN KINH:
VẬN TỐC
CÁCH LAN TRUYỀN
- Sợi TK được bọc bởi bao miêlin cách điện, không liên tục với các eo Ranvie
Bao miêlin không liên tục, ngắt quãng -> Eo Ranvie.
Sîi TK trÇn, mµng tiÕp xóc víi MT ngo¹i bµo
CẤU TẠO
SỢI TK CÓ BAO MIÊLIN
SỢI TK KHÔNG CÓ BAO MIÊLIN
NỘI DUNG
+
+
+
+
+
+
+
_
_
_
_
_
_
_
_
_
+
+
+
_
Chiều lan truyền của xung thần kinh
Xung thần kinh lan truyền trên sợi thần kinh khộng có bao miêlin
Iii. Sự lan truyền xung thần kinh trên sợi thần kinh
BÀI 28: ĐIỆN THẾ NGHỈ VÀ ĐIỆN THẾ HOẠT ĐỘNG
Trên sợi TK có bao miêlin: Nhảy cóc từ eo Ranviê này sang eo Ranviê khác.
Cơ chế lan truyền xung TK: Do mất phân cực, đảo cực và tái phân cực diễn ra ở các eo Ranviê cạnh nhau.
2.Sự lan truyền xung thần kinh:
Trên sợi TK không có bao miêlin: Lan truyền liên tục từ vùng này sang vùng kế tiếp ở phiá trước cuả sợi TK.
Cơ chế : Do mất phân cực, đảo cực và tái phân cực liên tiếp từ điểm này điểm khác.
Iii. Sự lan truyền xung thần kinh trên sợi thần kinh
BÀI 28: ĐIỆN THẾ NGHỈ VÀ ĐIỆN THẾ HOẠT ĐỘNG
Tại sao xung thần kinh không bị đi ngược trở lại?
Vùng màng nơi điện thế hoạt động vừa sinh ra trở nên trơ tuyệt đối
--> Không nhận kích thích.
Cá đuối
Điện phát ra tới 60V
Cá nheo
Điện phát ra tới 400V
Cá chình
Điện phát ra tới 600V
Trả lời các câu hỏi SGK
Đọc trước bài 29.
Bài tập về nhà
I - ĐIỆN THẾ NGHỈ:
2 - CƠ CHẾ HÌNH THÀNH ĐIỆN THẾ NGHỈ:
Hãy ch? ra s? chờnh l?ch ion K+ và Na+ giữa dịch mô và dịch bào?
Có sự chênh lệch về nồng độ ion Na+ và K+:
+ [ K+ ] trong dịch bào lớn hơn ngoài dịch mô.
+ [ Na+ ] trong dịch mô lớn hơn dịch bào.
Sự di chuyển cña các ion có xu hướng như thế nào?
-> K+ có xu hướng di chuyển ra ngoài màng.
-> Na+ có xu hướng di chuyển vào trong màng, cùng chiều Građien nồng độ.
Kiểm tra bài cũ
Hãy cho biết các thành phần của hệ thần kinh dạng ống? ưu điểm của HTK ống so với các dạng khác?
ưu điểm: Phản ứng nhanh, chính xác, phức tạp, tiêu tốn ít năng lượng.
? 1 - Não bộ
? 4 - Hạch thần kinh
? 3 - Dây thần kinh
? 2 - Tuỷ sống
Kiểm tra bài cũ
Phản xạ là gì? Phân biệt phản xạ không điều kiện và phản xạ có điều kiện?
Phản xạ là phản ứng của cơ thể trả lời kích thích của môi trường thông qua hệ thần kinh.
Phản xạ không điều kiện
- Mang tính bẩm sinh, di truyền.
- Có tính ổn định
Phản xạ có điều kiện
- Mang tính tập nhiễm (học được)
- Có tính mềm dẻo
Thích nghi
Phản xạ:
Kích thích
TWTK
Phản ứng
Sở dĩ ta có thể cảm nhận được kích thích và trả lời lại một cách kịp thời như vậy là vì xung thần kinh đã được hình thành và truyền đi trong dây thần kinh. Vậy quá trình đó diễn ra như thế nào?
điện thế nghỉ và điện thế hoạt động
Bài 28
I. Điện thế nghỉ
Thí nghiệm đo điện thế nghỉ
BÀI 28: ĐIỆN THẾ NGHỈ VÀ ĐIỆN THẾ HOẠT ĐỘNG
Quan sát hình vẽ và mô tả cách đo điện thế nghỉ ?
Em có nhận xét gì về dấu điện tích giữa trong và ngoài màng ?
I. Điện thế nghỉ
1. Khái niệm
- Là s? chờnh l?ch di?n th? bờn trong và bờn ngoài màng t? bào khi khụng b? kớch thớch. Bờn trong (-), bờn ngoài (+).
VD: Di?n th? ngh? ? TBTK m?c ?ng là -70mV
BÀI 28: ĐIỆN THẾ NGHỈ VÀ ĐIỆN THẾ HOẠT ĐỘNG
Điện thế nghỉ giữa các TB, các loài khác nhau có giống nhau không?
Điện thế nghỉ khác nhau giữa các TB, các loài khác nhau.
I. Điện thế nghỉ
2. Cơ chế hình thành điện thế nghỉ
BÀI 28: ĐIỆN THẾ NGHỈ VÀ ĐIỆN THẾ HOẠT ĐỘNG
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
Bên ngoài tế bào
Bên trong tế bào
Màng tế bào
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
+
+
+
+
+
+
+
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
ATP
+
Bơm Na - K
Kênh K+
Kênh Na+
I. Điện thế nghỉ
2. Cơ chế hình thành điện thế nghỉ
BÀI 28: ĐIỆN THẾ NGHỈ VÀ ĐIỆN THẾ HOẠT ĐỘNG
K+
Na+
I. Điện thế nghỉ
2. Cơ chế hình thành điện thế nghỉ
BÀI 28: ĐIỆN THẾ NGHỈ VÀ ĐIỆN THẾ HOẠT ĐỘNG
- Nhờ tính thấm chọn lọc của màng sinh chất và lực hút tĩnh điện giữa các ion trái dấu ( kênh [ K+ ] mở, [ K+ ] đi ra, kênh [ Na+ ] đóng)
-Do sự chênh lệch về nồng độ ion trong và ngoài màng( [ K+ ] trong dịch bào lớn hơn ngoài dịch mô.
[ Na+ ] trong dịch mô lớn hơn dịch bào.)
- Nhờ bơm Na – K (
Ii. Điện thế hoạt động
1. Khái niệm
- Khi b? kớch thớch t? bào th?n kinh hung ph?n di?n th? ngh? b? bi?n d?i làm xu?t hi?n di?n th? ho?t d?ng
BÀI 28: ĐIỆN THẾ NGHỈ VÀ ĐIỆN THẾ HOẠT ĐỘNG
Ii. Điện thế hoạt động
1. Khái niệm
BÀI 28: ĐIỆN THẾ NGHỈ VÀ ĐIỆN THẾ HOẠT ĐỘNG
Quan sát đồ thị và cho biết điện thế hoạt động được chia thành mấy giai đoạn?
Ii. Điện thế hoạt động
1. Khái niệm
- Khi b? kớch thớch t? bào th?n kinh hung ph?n di?n th? ngh? b? bi?n d?i làm xu?t hi?n di?n th? ho?t d?ng
- Di?n th? ho?t d?ng g?m ba giai do?n: m?t phõn c?c, d?o c?c và tỏi phõn c?c .
BÀI 28: ĐIỆN THẾ NGHỈ VÀ ĐIỆN THẾ HOẠT ĐỘNG
Ii. Điện thế hoạt động
2. Cơ chế hình thành
BÀI 28: ĐIỆN THẾ NGHỈ VÀ ĐIỆN THẾ HOẠT ĐỘNG
Quan sát các mô hình sau và nhận xét sự di chuyển của các ion hình thành điện thế hoạt động.
Bên trong tế bào
Bên ngoài tế bào
Màng tế bào
K+
K+
K+
K+
K+
K+
Kênh K+ đóng
Na+
Na+
Na+
Na+
Na+
Na+
Na+
Na+
Na+
Kênh Na+ mở
K+
K+
K+
Giai đoạn mất phân cực và đảo cực.
Màng tế bào
Bên ngoài tế bào
Bên trong tế bào
K+
K+
K+
K+
Na+
K+
Na+
Na+
Na+
Na+
Na+
Na+
Na+
K+
K+
K+
K+
Kênh K+ mở rộng
Kênh Na+ đóng
Giai đoạn tái phân cực.
Giai đoạn tái phân cực:
Ion K+ đi qua màng tế bào ra ngoài
Mặt trong màng tích điện âm
Mặt ngoài màng tích điện dương.
Giai đoạn mất phân cực và giai đoạn đảo cực:
Cổng Na+ mở, Na+ đi qua màng vào trong tế bào gây mất phân cực và đảo cực.
+ Na+ trung hòa điện tích âm ở mặt trong tế bào (ứng với giai đoạn mất phân cực).
+ Na+ còn đi vào dư thừa làm cho mặt trong màng tế bào tích điện dương so với mặt ngoài màng tích điện âm (ứng với giai đoạn đảo cực).
2. Cơ chế hình thành điện thế hoạt động:
Ii. Điện thế hoạt động
2. Cơ chế hình thành
BÀI 28: ĐIỆN THẾ NGHỈ VÀ ĐIỆN THẾ HOẠT ĐỘNG
Ii. Điện thế hoạt động
2. Cơ chế hình thành
BÀI 28: ĐIỆN THẾ NGHỈ VÀ ĐIỆN THẾ HOẠT ĐỘNG
Iii. Sự lan truyền xung thần kinh trên sợi thần kinh
BÀI 28: ĐIỆN THẾ NGHỈ VÀ ĐIỆN THẾ HOẠT ĐỘNG
Dựa vào cấu tạo, sợi thần kinh được chia thành mấy loại ?
Có 2 loại:
Sợi có bao miêlin
Sợi không có bao miêlin
Iii. Sự lan truyền xung thần kinh trên sợi thần kinh
BÀI 28: ĐIỆN THẾ NGHỈ VÀ ĐIỆN THẾ HOẠT ĐỘNG
Xung thần kinh là gì? Xung thần kinh lan truyền do đâu?
1. Xung thần kinh:
- Quỏ trỡnh bi?n d?i di?n th? ho?t d?ng ? noi b? kớch thớch g?i là xung th?n kinh
- Xung TK lan truy?n d?c trờn s?i th?n kinh là do s? thay d?i tớnh th?m c?a vựng màng k? ti?p trờn s?i th?n kinh.
Iii. Sự lan truyền xung thần kinh trên sợi thần kinh
BÀI 28: ĐIỆN THẾ NGHỈ VÀ ĐIỆN THẾ HOẠT ĐỘNG
III. SỰ LAN TRUYỀN XUNG THẦN KINH TRÊN SỢI THẦN KINH
2. CÁCH LAN TRUYỀN XUNG THẦN KINH:
VẬN TỐC
CÁCH LAN TRUYỀN
- Sợi TK được bọc bởi bao miêlin cách điện, không liên tục với các eo Ranvie
Bao miêlin không liên tục, ngắt quãng -> Eo Ranvie.
Sîi TK trÇn, mµng tiÕp xóc víi MT ngo¹i bµo
CẤU TẠO
SỢI TK CÓ BAO MIÊLIN
SỢI TK KHÔNG CÓ BAO MIÊLIN
NỘI DUNG
+
+
+
+
+
+
+
_
_
_
_
_
_
_
_
_
+
+
+
_
Chiều lan truyền của xung thần kinh
Xung thần kinh lan truyền trên sợi thần kinh khộng có bao miêlin
Iii. Sự lan truyền xung thần kinh trên sợi thần kinh
BÀI 28: ĐIỆN THẾ NGHỈ VÀ ĐIỆN THẾ HOẠT ĐỘNG
Trên sợi TK có bao miêlin: Nhảy cóc từ eo Ranviê này sang eo Ranviê khác.
Cơ chế lan truyền xung TK: Do mất phân cực, đảo cực và tái phân cực diễn ra ở các eo Ranviê cạnh nhau.
2.Sự lan truyền xung thần kinh:
Trên sợi TK không có bao miêlin: Lan truyền liên tục từ vùng này sang vùng kế tiếp ở phiá trước cuả sợi TK.
Cơ chế : Do mất phân cực, đảo cực và tái phân cực liên tiếp từ điểm này điểm khác.
Iii. Sự lan truyền xung thần kinh trên sợi thần kinh
BÀI 28: ĐIỆN THẾ NGHỈ VÀ ĐIỆN THẾ HOẠT ĐỘNG
Tại sao xung thần kinh không bị đi ngược trở lại?
Vùng màng nơi điện thế hoạt động vừa sinh ra trở nên trơ tuyệt đối
--> Không nhận kích thích.
Cá đuối
Điện phát ra tới 60V
Cá nheo
Điện phát ra tới 400V
Cá chình
Điện phát ra tới 600V
Trả lời các câu hỏi SGK
Đọc trước bài 29.
Bài tập về nhà
I - ĐIỆN THẾ NGHỈ:
2 - CƠ CHẾ HÌNH THÀNH ĐIỆN THẾ NGHỈ:
Hãy ch? ra s? chờnh l?ch ion K+ và Na+ giữa dịch mô và dịch bào?
Có sự chênh lệch về nồng độ ion Na+ và K+:
+ [ K+ ] trong dịch bào lớn hơn ngoài dịch mô.
+ [ Na+ ] trong dịch mô lớn hơn dịch bào.
Sự di chuyển cña các ion có xu hướng như thế nào?
-> K+ có xu hướng di chuyển ra ngoài màng.
-> Na+ có xu hướng di chuyển vào trong màng, cùng chiều Građien nồng độ.
 








Các ý kiến mới nhất