Tiết 32+33: Sóng
Xuân Quỳnh

Ⅰ. Tìm hiểu chung:
Tác giả:
a. Cuộc đời:
Xuân Quỳnh (1942-1988), tên khai sinh là Nguyễn Thị Xuân
Quỳnh.
Quê ở La Khê, Hà Đông, Hà Tây (nay thuộc Hà
Nội), là một vùng đất nổi tiếng về dệt lụa tơ tằm
Xuất thân trong gia đình công chức, mồ côi mẹ từ nhỏ và ở với
bà nội.
Cuộc đời bất hạnh, luôn khát khao tình yêu, mái ấm gia đình và
tình mẫu tử.
Bản thân là một người phụ nữ nhạy cảm đa sầu sống một cuộc đời
nhiều trắc trở bất hạnh


- Xuân Quỳnh từng là diễn viên múa Đoàn Văn công nhân dân Trung ương, biên tập viên báo Văn nghệ, biên tập viên Nhà xuất bản Tác phẩm mới, Ủy viên BCH Hội Nhà văn Việt Nam khóa III.
- 30-3-2017, bà được trao tặng giải thưởng Hồ Chí Minh về văn học nghệ thuật.
* Những tác phẩm tiêu biểu:
Thơ XUÂN QUỲNH giàu cảm xúc với nhiều cung bậc khác nhau , nhưng bài thơ khi say đắm - hạnh phúc , lúc đau khổ . Thơ của bà luôn thể hiện sự gần gũi vì được viết với sự đằm thắm của một người phụ nữ vừa là vợ , là mẹ.
Hai chị em Xuân Quỳnh và Đông Mai
Xuân Quỳnh và Lưu Quang Vũ
Gia đình Xuân Quỳnh
* Sự nghiệp Văn Học; Tác phẩm chính:

Phong cách thơ Xuân Quỳnh
Tiếng lòng của một tâm hồn phụ nữ nhiều trắc ẩn, vừa hồn nhiên, vừa chân thành đằm thắm
Giàu cảm xúc với những cung bậc khác nhau
Xuân Quỳnh là gương mặt tiêu biểu của thế hệ nhà thơ thời chống Mỹ. Là một trong những nữ nghệ sĩ viết thơ tình hay nhất sau 1945.
Qua đó cho ta thấy được tiếng lòng của một người phụ nữ giàu tình cảm yêu thương, khao khát hạnh phúc bình dị của đời thường
Luôn da diết trong khát vọng về hạnh phúc đời thường
2.Tác phẩm:
Hoàn cảnh sáng tác:

- Sáng tác vào năm 1967 - trong một chuyến đi thực tế ở vùng biển Diêm Điền, Thái Bình.
- Được in trong tập thơ “Hoa dọc chiến hào”.
- Là một bài thơ đặc sắc viết về tình yêu, rất tiêu biểu cho phong cách thơ Xuân Quỳnh.

b. Chủ đề :
- Qua hình tượng sóng, Xuân Quỳnh diễn tả cụ thể,sinh động,khát vọng và vẻ đẹp tâm hồn của người phụ nữ trong tình yêu.

c. Cảm hứng sáng tác:

– Cảm hứng trữ tình tình yêu cũng là cảm hứng nhân văn.
– Bài thơ thể hiện những cung bậc, sắc màu tâm trạng của người phụ nữ đang yêu: trăn trở,lo âu, thủy chung; khát khao hoàn thiện mình trong tình yêu.
– Tình yêu là cái đẹp, cái cao cả giúp con người hoàn thiện và sống chan hòa, có ích giữa cuộc đời.
Thể thơ ngũ ngôn, ngắt nhịp linh hoạt, các cặp câu đối xứng
Âm điệu dạt dào,
tha thiết
Mượn sóng biển để diễn tả cung bậc trạng thái trong tâm hồn người phụ nữ đang yêu.
d. Bố cục :

- Đoạn 1: 2 khổ thơ đầu
→ Những cảm xúc,suy nghĩ về sóng và tình yêu của người phụ nữ trẻ tuổi.

- Đoạn 2: khổ 3 + 4
→ Nghĩ về sóng và cội nguồn của tình yêu đôi lứa

- Đoạn 3: khổ 5+6+7
→ Nghĩ về sóng và nỗi nhớ, lòng thủy chung của người con gái

- Đoạn 4: khổ cuối
→ Nghĩ về sóng và khát vọng tình yêu





e. Hình tượng “Sóng” :



– Hình tượng trung tâm, nổi bật xuyên suốt bài thơ.
− Ẩn dụ :
+ Ý nghĩa tả thực: miêu tả chân thực, sinh động, có tính cách, tâm trạng và có tâm hồn
+ Ý nghĩa biểu tượng: tính cách, tâm hồn và khát vọng của nhân vật trữ tình Em.
Tác giả mượn hình ảnh “Sóng” để suy nghĩ về tình yêu.
f. Hình tượng “Em” :
− Đại diện cho hình ảnh nhận vật trữ tình và tác giả
− Thể hiện tiếng nói về tình yêu
− Làm nổi bật cung bậc cảm xúc của toàn bài thơ
Hình tượng “em” vừa mang nét truyền thống lại vừa mang nét hiện đại

Tách biệt độc lập

Sóng đôi soi chiếu
điểm tương đồng
của bài thơ
Hòa nhập, đan xen
làm nổi bật lên
nhau
Sóng biển- Tình yêu
Hình tượng “sóng” và hình tượng “em”