Vì sao rau, củ,
quả bị mốc, thức ăn bị
ôi thiu?

Tại sao rau dưa muối
lại chua, ăn ngon và
bảo quản được lâu?

Tại sao người ta làm được?
Nước chấm từ đậu tương

Nem chua từ thịt

PHẦN II - SINH HỌC VI SINH VẬT VÀ VIUS

CHƯƠNG 6. SINH HỌC VI SINH VẬT

Bài 22: SỰ ĐA DẠNG VÀ PHƯƠNG PHÁP
NGHIÊM CỨU VI SINH VẬT

III. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU VSV

Em hãy nêu các phương pháp
nghiên cứu vi sinh vật?
Phương pháp nghiên cứu vi sinh vật bao gồm:
quan sát, phân lập và nuôi cấy, phân tích hóa
sinh, phân tích di truyền…

1. phương pháp quan sát:
a. Khái niệm về phương pháp quan sát
Phương pháp quan sát là gì?

Quan sát là phương pháp cơ bản được áp dụng
khi nghiên cứu nhiều cấp độ tổ chức sống

b. Các phương pháp làm tiêu bản.
Trình bày các phương pháp làm tiêu bản
Gồm: Tiêu bản soi tươi, làm tiêu bản tạm thời,
làm tiêu bản cố định kết hợp với nhuộm màu.

b. Các phương pháp làm tiêu bản.
Trình bày phương pháp làm tiêu bản soi tươi

Tiêu chí
Cách
tiến hành

Mục
đích

Ưu điểm

Soi tươi

Nhuộm đơn

Nhuộm gram

Tiêu chí

Soi tươi

Cách
tiến hành
Dùng lam kính làm tiêu
bản , sử dụng la men đậy
lên các tiêu bản hoặc lam
kính lõm có thể quan sát
khả năng di động của vk

Mục
đích
Sử dụng để quan sát trạng
thái sống của tế bào

Nhuộm đơn
Thường được nhuộm
bằng thuốc nhuộm
chuyên dụng như xanh
methylene, tím kết tinh
hoặc đỏ fuchsin để tang
độ phân giải , giúp việc
quan sát được rõ nét
hơn.

Nhuộm gram

Nhuộm gram sử dụng 4
loại thuốc thủ khác nhau:
tím kết tinh, iodine, ethyl
alcohol 95% và fuchsin.

Có ý nghĩa trong việc định
Để kiểm tra sự hiển diện loại vi khuẩn. Dựa vào kết
và đánh giá sơ bộ về hình qủa nhuộm gram các bác
sĩ có thể lụa chọn được
ảnh ,tính chất bắt màu ,
loại thuốc hiệu quả để
cách sắp xếp của vi khuẩn
cũng như hình thái tế bào điều trị các bệnh nhiễm
khuẩn.

Ưu điểm
Có thao tác đơn giản, tiến
hành nhanh

Phương pháp tương đối
nhanh chóng, hữu ích

Khá phức tạp, độ chính
xác cao

2. Phương pháp phân lập và nuôi cấy vi
sinh vật.

Khuẩn lạc là gì?
Khuẩn lạc là một tập hợp các tế bào được
sinh ra từ một tế bào ban đầu trên môi
trường thạch và có thể quan sát được bằng
mắt thường.

Quy trình nuôi cấy.
Trình bày qui trình nuôi cấy khuẩn lạc?
-Sử dụng phương pháp phân lập, nuôi cấy trên môi
trường thạch.
-Mẫu vật chứa vi khuẩn hoặc vi nấm được pha loãng
trong nước đã được tuyệt trùng sao cho khi dung dung
dịch này phết lên bề mặt thạch
đặc, mỗi tế bào vi khuẩn phát triển tạo thành một
khuẩn lạc riêng rẽ.

Làm thê nào có thể phân loại được các vi sinh vật trong
khi chúng ta không nhìn thấy chúng bằng mắt thường?
- vi sinh vật có kích thước rất nhỏ nên để phân loại được vi
khuẩn, người ta thực hiện nhiều phương pháp nghiên cứu
khác như quan sát tiêu bản vi khuẩn dưới kính hiển vi, phân
lập và nuôi cấy, phân tích hóa sinh, phân tích di truyền,…
- Đối với phương pháp quan sát tiêu bản vi khuẩn dưới kính
hiển vi:
- + Soi tươi:
- + Nhuộm đơn:
+ Nhuộm Gram: dùng để phân biệt vi khuẩn Gr+ và Gr-.
- Đối với phương pháp phân lập và nuôi cấy vi sinh vật:

Quan sát cấu tạo thành tế bào vi khuẩn Gr- và vi khuẩn Gr+ ở hình 7.3,
hãy giải thích vì sao hai loại vi khuẩn này lại bắt màu khác nhau khi
nhuộm Gram.

Vi khuẩn Gram dương có thành tế bào được cấu tạo chủ yếu từ
peptidoglycan (lớp peptidoglycan dày). Các lớp dày peptidoglycan là
nguyên nhân khiến cho vi khuẩn Gram dương có thể giữ lại hầu hết chất
nhuộm tím trong quá trình nhuộm, khiến chúng có màu tím. 
- Trong khi đó, vi khuẩn Gram âm có thành tế bào gồm một lớp mỏng
peptidoglycan và màng ngoài có lipopolysaccharid không có ở vi khuẩn
Gram dương. Vì lớp peptidoglycan mỏng nên lớp này không giữ lại
chất nhuộm tím của thuốc nhuộm ban đầu mà tạo ra màu đỏ trong quá
trình nhuộm Gram.

CỦNG CỐ
Câu 1: Vi sinh vật nào sau đây có
kiểu dinh dưỡng khác với các vi sinh
vật còn lại:
A. Vi khuẩn lam
B. Tảo đơn bào
C. Nấm men
D. Tảo lục

CỦNG CỐ

Câu 2: Căn cứ vào đâu người ta chia
vi sinh vật thành các nhóm khác
nhau về kiểu dinh dưỡng:
A. Nguồn năng lượng và nguồn hiđrô
B. Nguồn cacbon và nguồn nitơ
C. Nguồn năng lượng và nguồn cacbon
D. Nguồn cacbon và nguồn hiđrô

CỦNG CỐ
Câu 3: Vi sinh vật quang dị dưỡng sử dụng
nguồn năng lượng và nguồn cacbon là:
A. Chất vô cơ, CO2
B. Ánh sáng, chất hữu cơ
C. Ánh sáng, CO2
D. Chất hữu cơ, chất hữu cơ

DẶN DÒ
- Học bài, trả lời các câu hỏi trong SGK
- Đọc trước bài 20: Một số phương pháp
nghiêm cứu vi sinh vật..