Sự Lớn Lên Và Sinh Sản Của Tế Bào
Bí mật đằng sau sự khôn lớn của chúng ta! (Bài 20 - Khoa học tự
nhiên 6)

Gemini

Bí mật nằm ở nhà máy tế
bào!

Cơ thể chúng ta được tạo
nên từ hàng tỉ tế bào. Để
giúp chúng ta lớn lên, các
tế bào thực hiện 2 phép
thuật kỳ diệu:
1. Sự lớn lên: Tế
bào tăng kích
thước.

2. Sự sinh sản: Tế
bào nhân lên thành
nhiều tế bào mới.
Gemini
Notebook

Phép thuật 1: Sự lớn lên của tế
Quan sát hình ảnh và nhận xét
về kích thước của tế bào chất
bào

và nhân thay đổi như thế nào qua các giai đoạn lớn lên của tế
bào?

Phép thuật 1: Sự lớn lên của tế bào
1. Tế bào con
mới hình
thành

Tế bào đang
lớn lên

3. Tế bào
trưởng thành
Nhân

Tế bào
chất

Kích thước rất
bé.

Kích thước của tế bào chất
và nhân đều tăng lên, khối
lượng và kích thước của tế
bào cũng tăng lên .
Gemini

Phép thuật 1: Sự lớn lên của tế bào

Dựa vào đâu mà tế
bào lại lớn lên được
nhỉ ?

Phép thuật 1: Sự lớn lên của tế bào

Tương nhự như việc các em
cần phải ăn uống, cung cấp
chất dinh dưỡng để cơ thể
lớn tên thì tế bào cũng cần
trao đổi chất thì mới có thể
lớn lên

Phép thuật 1: Sự lớn lên của tế
bào

1. Tế bào con
mới hình
thành

2. Quá trình
trao đổi chất

3. Tế bào
trưởng thành
Nhân

Tế bào
chất

Kích thước rất
bé.

Tế bào hấp thụ chất dinh
dưỡng để tăng kích thước
và khối lượng.

Đạt kích thước tối đa của
một tế bào trưởng thành.

Gemini

I. Sự lớn lên của tế bào
Các tế bào con có kích thước nhỏ, nhờ quá
trình trao đổi chất mà chúng dần lớn lên
thành những tế bào trưởng thành.

Gemini
Notebook

Nhưng khoan đã... Tế
bào
có lớn lên mãi được
không?

KHÔNG! Tế bào không thể to lên mãi mãi. Khi đạt đến một kích
thước nhất định, chúng phải làm một việc khác để tiếp tục giúp
cơ thể phát triển...

Gemini

Phép thuật 2: Sự sinh sản
(Phân chia)

Các em hãy cho biết Khi Nào Thì Tế Bào Phân
Chia .
Mỗi tế bào lớn lên đến một kích thước nhất định sẽ
phân chia thành hai tế bào con. Quá trình này gọi là
sự sinh sản của tế bào.
Gemini

Phép thuật 2: Sự sinh sản
(Phân chia)

1

Tế bào trưởng
thành

Phân chia
nhân
và tế bào
chất phân
quá trình

Tạo thành 2 Tế bào
con

Quan sát và cho biết
chia tế bào diễn ra
qua các giai đoạn nào?
Gemini

Phép thuật 2: Sự sinh sản (Phân
chia)

1

Tế bào trưởng
thành

Phân chia
nhân
và tế bào chất

Tạo thành 2 Tế bào
con

- Quá trình phân chia của TB gồm hai giai đoạn
+ Phân chia nhân: Nhân của TB nhân đôi và đi về hai cực TB
+ Phân chia TB chất: TB chất chia đều cho hai TB con bằng
cách hình thành vách ngăn ngang (ở TB thực vật) hoặc thắt
lại (ở TB động vật)

Gemini

Phép thuật 2: Sự sinh sản
(Phân chia)

Cơ thể chúng ta gồm hàng tỉ tế bào chúng
được tạo thành từ quá trình nào ?

Gemini

Toán học kỳ diệu của Tế
Cứ mỗi lần phân chia,
số lượng tế bào lại tăng
bào!
gấp đôi!
Từ 1 tế bào ban đầu có thể tạo ra hàng triệu tế
bào mới.
Tế bào ban
đầu
Sau 1
lần
phân
chia

Sau 2
lần
phân
chia
Sau 3
lần
phân

Gemini

II. Sự sinh sản của tế bào
- Mỗi tế bào lớn lên đến một kích thước nhất
định sẽ phân chia thành hai tế bào con. Quá
trình này gọi là sự sinh sản của tế bào.
- Quá trình phân chia:
- Quá trình phân chia của TB gồm hai giai đoạn
+ Phân chia nhân: Nhân của TB nhân đôi và đi
về hai cực TB
+ Phân chia TB chất: TB chất chia đều cho hai
TB con bằng cách hình thành vách ngăn ngang
(ở TB thực vật) hoặc thắt lại (ở TB động vật).
- Kết quả: Từ 1 TB trưởng thành sau khi phân
chia hình thành 2 TB con.

Gemini
Notebook

Có phải tất cả tế
bào đều có khả
năng sinh sản?

Tế bào hồng cầu 🩸
• Hồng cầu có nhiệm vụ vận chuyển oxygen và carbon dioxide.
• Hồng cầu trưởng thành ở người không có nhân, nên không thể
phân chia để tạo ra hồng cầu mới.
• Hồng cầu có tuổi thọ khoảng 120 ngày, sau đó được loại bỏ và
hồng cầu mới được tạo ra từ các tế bào gốc tạo máu trong tủy
xương.

III. Ý nghĩa sự lớn lên và sinh sản của
tế
bào
Cho
biết cây ngô (là cơ thể đa bào) lớn lên nhờ
quá trình nào ?

+ Cây ngô lớn lên được nhờ sự lớn lên và phân chia
nhiều lần của các TB ở rễ, thân, lá cây ngô.

Gemini

Nhờ quá trình nào cơ thể có được những TB
mới để thay thế cho những TB già, chết hoặc
TB tổn thương?

A

Mỗi khi đánh răng, hàng
nghìn tế bào chết ở miệng
rơi ra. Tế bào mới sẽ sinh
sản để thay thế!

B

Dạ dày có acid rất mạnh làm
chết tế
bào. Lớp bề mặt dạ dày cần
được thay thế tế bào mới vài
ngày một lần!

Gemini
Notebook

Thay thế tế bào già và chết
A

B

Mỗi khi đánh răng, hàng
nghìn tế bào chết ở miệng
rơi ra. Tế bào mới sẽ
sinh sản để thay thế!

Dạ dày có acid rất mạnh làm
chết tế
bào. Lớp bề mặt dạ dày cần
được thay thế tế bào mới vài
ngày một lần!

Cơ thể luôn cần tế bào mới để thay thế những tế
bào đã già yếu

Gemini
Notebook

Chữa lành tổn thương
Khi bạn bị trầy xước, các tế bào ở khu vực đó sẽ
nhanh chóng sinh sản để tạo ra tế bào mới, lấp
đầy và chữa lành
vết
thương.
HÀNH
TRƯỚC

ĐỘNG

SA
U

Gemini