Bài 25: SỰ NHIỄM TỪ CỦA SẮT, THÉP NAM CHÂM ĐIỆN -

KIỂM TRA BÀI CŨ
- Phát biểu quy tắc nắm tay phải.
- Hãy xác định chiều của đường sức từ trong ống dây trong hình sau:

ĐÁP ÁN
- Quy tắc nắm tay phải: Nắm bàn tay phải, rồi đặt sao cho bốn ngón tay hướng
theo chiều dòng điện chạy qua các vòng dây thì ngón tay cái choãi ra chỉ chiều
của đường sức từ trong lòng ống dây.

27 -điện
TUẦNmạnh
14 có thể hút được một xe tải nặng hàng chục
Một namTIẾT
châm
tấn, trong khi đó chưa có một nam châm vĩnh cửu nào có được lực hút
mạnh như thế. Vậy nam châm điện được tạo ra như thế nào và có gì lợi
hơn so với nam châm vĩnh cửu?

Bài 25: SỰ NHIỄM TỪ CỦA SẮT, THÉP NAM CHÂM ĐIỆN -

BÀI 25: SỰ NHIỄM TỪ CỦA SẮT, THÉP - NAM CHÂM ĐIỆN
I. Sự nhiễm từ của sắt, thép
1.Thí nghiệm
a) Ống dây chưa có lõi sắt, thép
Mắc mạch
như hình vẽ

điện

Đóng khoá K, quan sát góc lệch của kim nam châm so
với phương ban đầu

BÀI 25: SỰ NHIỄM TỪ CỦA SẮT, THÉP - NAM CHÂM ĐIỆN
I. Sự nhiễm từ của sắt, thép
1.Thí nghiệm
a) Ống dây chưa có lõi sắt, thép
b) Ống dây có lõi sắt hoặc thép
Cho lõi sắt (hoặc
thép) vào ống dây
lõi sắt
(thép)
Đóng khoá K, quan sát và cho nhận xét về góc lệch của kim nam
châm so với trường hợp ống dây chưa có lõi sắt, thép

BÀI 25: SỰ NHIỄM TỪ CỦA SẮT, THÉP - NAM CHÂM ĐIỆN
I. Sự nhiễm từ của sắt, thép
1.Thí nghiệm
a) Ống dây chưa có lõi sắt, thép
b) Ống dây có lõi sắt hoặc thép
c) Ống dây có lõi sắt non
Mắc mạch điện
như hình vẽ

lõi sắt non

đinh sắt

Đóng khoá K, quan sát hiện tượng xảy ra với các đinh sắt.
Ngắt khoá K, quan sát hiện tượng xảy ra với các đinh sắt.

BÀI 25: SỰ NHIỄM TỪ CỦA SẮT, THÉP - NAM CHÂM ĐIỆN
I. Sự nhiễm từ của sắt, thép
1.Thí nghiệm
a) Ống dây chưa có lõi sắt, thép
b) Ống dây có lõi sắt hoặc thép
c) Ống dây có lõi sắt non
d) Ống dây có lõi thép
thay lõi sắt non
bằng lõi thép

lõi thép

đinh sắt

Đóng khoá K, quan sát hiện tượng xảy ra với các đinh sắt.
Ngắt khoá K, quan sát hiện tượng xảy ra với các đinh sắt.

C1: Nhận xét về tác dụng từ của ống dây có lõi sắt non
và ống dây có lõi thép khi ngắt dòng điện qua ống dây.

BÀI 25: SỰ NHIỄM TỪ CỦA SẮT, THÉP - NAM CHÂM ĐIỆN
I. Sự nhiễm từ của sắt, thép
1.Thí nghiệm
a) Ống dây chưa có lõi sắt, thép
b) Ống dây có lõi sắt hoặc thép
c) Ống dây có lõi sắt non
d) Ống dây có lõi thép

2. Kết luận:
a) Lõi sắt hoặc lõi thép làm tăng tác dụng từ của ống dây có dòng điện.
b) Khi ngắt điện, lõi sắt non mất hết từ tính còn lõi thép thì vẫn giữ được
từ tính.

BÀI 25: SỰ NHIỄM TỪ CỦA SẮT, THÉP - NAM CHÂM ĐIỆN
I. Sự nhiễm từ của sắt, thép
Khuôn nhựa Lõi sắt non
II. Nam châm điện
C2: Quan sát và chỉ ra các bộ
phận của nam châm điện.

Cuộn dây

Cho biết các con số ghi trên
ống dây.
Có thể làm tăng lực từ của
nam châm điện bằng cách
nào ?

1A - 22
kẹp giấy
Nam châm điện

BÀI 25: SỰ NHIỄM TỪ CỦA SẮT, THÉP - NAM CHÂM ĐIỆN
I. Sự nhiễm từ của sắt, thép
Khuôn nhựa Lõi sắt non
II. Nam châm điện
- Cấu tạo của nam châm điện
gồm một cuộn dây điện từ trong
có lõi sắt non.
- Có thể làm tăng tác dụng từ của
nam châm điện bằng cách tăng
cường độ dòng điện chạy qua các
vòng dây hoặc tăng số vòng của
cuộn dây.

Cuộn dây

1A - 22
kẹp giấy
Nam châm điện

C3: So sánh các nam châm điện: a và b; c và d; b,d và e nam
châm nào mạnh hơn?

a)

b)

I = 1A
n = 250

c)
I = 1A
n = 500

d)

b)
I = 1A
n = 500

d)

I = 1A
n = 300

e)
I = 2A
n = 300

I = 2A
n = 750

I = 2A
n = 300

BÀI 25: SỰ NHIỄM TỪ CỦA SẮT, THÉP - NAM CHÂM ĐIỆN
I. Sự nhiễm từ của sắt, thép
II. Nam châm điện
III. Vận dụng



C4: Khi chạm mũi kéo vào đầu thanh nam
châm thì sau đó mũi kéo hút được các
vụn sắt. Giải thích vì sao?

N
S

BÀI 25: SỰ NHIỄM TỪ CỦA SẮT, THÉP - NAM CHÂM ĐIỆN
I. Sự nhiễm từ của sắt, thép
II. Nam châm điện
III. Vận dụng
C5: Muốn nam châm điện mất hết từ tính
thì làm thế nào. Tại sao?

-

K

BÀI 25: SỰ NHIỄM TỪ CỦA SẮT, THÉP - NAM CHÂM ĐIỆN
I. Sự nhiễm từ của sắt, thép
II. Nam châm điện
III. Vận dụng

C6: Trả lời câu hỏi phần mở bài:
Một nam châm điện mạnh có thể hút được một xe tải nặng hàng chục
tấn, trong khi đó chưa có nam châm vĩnh cửu nào có lực hút mạnh
như thế. Ưu điểm của nam châm điện là gì ?

* Lợi thế của nam châm điện:
- Có thể chế tạo nam châm điện cực mạnh bằng cách tăng số vòng
dây và tăng cường độ dòng điện đi qua ống dây.
- Chỉ cần ngắt dòng điện qua ống dây là nam châm điện mất hết
từ tính.
- Có thể thay đổi tên từ cực của nam châm bằng cách thay đổi
chiều dòng điện qua ống dây.

Củng cố:
• Sắt, thép, niken, côban và các vật liệu từ khác đặt trong từ
trường, đều bị nhiễm từ.
• Sau khi đã bị nhiễm từ, sắt non không giữ được từ tính lâu dài,
còn thép thì giữ được từ tính lâu dài.
• Có thể làm tăng lực từ của nam châm điện tác dụng lên một vật
bằng cách tăng cường độ dòng điện chạy qua các vòng dây hoặc
tăng số vòng của ống dây.

HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
1. Học bài theo SGK và vở ghi.
2. Xem trước nội dung bài 27: Lực điện từ
3. Bài tập về nhà: 25.1, 25.3 SBT