KÍNH CHÀO QUÝ THẦY CÔ
CÙNG CÁC EM

MÔN: KHTN 7
GV: Nguyễn Thị Hải Yến

HỘP QUÀ BÍ ẨN
Trong mỗi hộp quà ẩn
chứng một số điểm bí ấn.
Các em hãy trả lời đúng
các câu hỏi để nhận về
phần quà cho mình nhé.

BÀI MỚI

9 điểm

10 điểm

9 điểm

9 điểm

10 điểm

START

Câu 1: Có mấy loại chùm sáng?

12
3

9
6

A: 3
B: 1
C: 2
D: 4

Hết
Giờ

CHÚC
MỪNG

START

Câu 2: Chùm sáng song song là
chùm sáng có các tia sáng

12
3

9
6

Hết Giờ

A: Loe rộng ra
B: Song song với nhau
C: Cắt nhau tại 1 điểm

CHÚC
MỪNG

START

Câu 3: Tia sáng được biểu diễn là
một đường thẳng có

12
3

9
6

Hết Giờ

A: chiều dày lớn
B: chiều mũi tên

CHÚC
MỪNG

C: mũi tên chỉ chiều truyền của ánh sáng.
D: chung 1 điểm

START

12
3

9
6

Hết Giờ

CHÚC MỪNG EM
NHẬN ĐƯỢC MỘT
TRÀNG PHÁO TAY

START

Câu 4: Vùng tối là vùng ở phía sau vật
cản

12
3

9
6

Hết Giờ

A: nhận được ánh sáng
B: nhận được ánh sáng từ nguồn sáng truyền tới
C: không nhận được ánh sáng

CHÚC
MỪNG

D: không nhận được ánh sáng từ nguồn sáng truyền tới

START

12
3

9
6

Hết Giờ

CHÚC MỪNG EM
NHẬN ĐƯỢC MỘT
TRÀNG PHÁO TAY

Theo em trong hình bên, có những cách nào để
làm cho ánh sáng phát ra từ đèn chiếu tới gương,
phản chiếu vào điểm S trên bảng ?

Bài 16: SỰ PHẢN XẠ
ÁNH SÁNG

Dùng để làm gì? Khi soi gương ta thấy gì khi trong gương?
Nêu đặc điểm của gương về hình dạng, tính chất bề mặt?

Gương phẳng có bề mặt phẳng, nhẵn , bóng.

Hình của một vật quan sát được trong gương
gọi là ảnh của vật tạo bởi gương.

Em hãy chỉ ra một số vật có bề mặt phẳng,
nhẵn bóng có thể dùng để soi ảnh của mình
như một gương phẳng.
Một số vật được xem là gương phẳng: mặt
kính cửa sổ, mặt nước …

Mặt hồ
nước phẳng
lặng

Mặt sàn nhà
nhẵn bóng

Mặt bàn thủy
tinh nhẵn

I

- Các

S

vết sáng chói ta nhìn thầy là nơi ánh sáng của
đèn, mặt trời chiếu tới bề mặt phẳng và phản chiếu
đến mắt ta.
=>Hiện tượng đó gọi là hiện tượng phản xạ ánh sáng

I. HIỆN TƯỢNG PHẢN XẠ ÁNH SÁNG

Hiện tượng ntn gọi là hiện tượng phản xạ
ánh sáng?

1. Thí nghiệm
Kq: Chùm sáng bị hắt trở lại theo hướng khác.
2. Nhận xét: Tia
sáng sau khi tới mặt
gương phẳng bị hắt
lại theo một hướng
xác định gọi là hiện
tượng phản xạ ánh
sáng.

I

S
R

3. Quy ước
+G:gương phẳng (mặt phản xạ)
+SI:là tia tới
+IR:là tia phản xạ
+IN:là đường pháp tuyến của
gương tại điểm tới
+I là điểm tới
+Góc tới (SIN = i ) là góc tạo bởi tia tới và
đường pháp tuyến cua gương tại điểm tới.
+Góc tới (NIR = i ' ) là góc tạo bởi tia phản xạ
và đường pháp tuyến của gương tại điểm tới.

HOẠT ĐỘNG NHÓM
Với dụng cụ thí nghiệm có sẵn trên bàn. Em
hãy thảo luận đề ra phương án thí nghiệm để
trả lời câu hỏi:
Câu 1: Tia sáng phản xạ nằm trong mặt phẳng
nào?
Câu 2: Góc phản xạ liên hệ như thế nào với góc
tới?

Thí nghiệm
- Bước 1: đặt 1 gương phẳng vuông góc với 1 thước
chia độ tại tâm I của thước, đường thẳng IN vuông góc
với mặt gương tạ vị trí 00 . Đường IN được gọi là pháp
tuyến của gương.
- Bước 2: Dùng đèn chiếu một tia sáng tới SI đi là là
trên mặt chia độ đến gương, tia này có tia phản xạ từ
gương là IR. Điểm I được gọi là điểm tới
I
S
R

Góc
tới i
60o

I

R

i

i'

N

S

Góc phản
xạ i'
600

Góc Góc phản
tới i
xạ i'
45o
450

I

i'

i

R

S
N

Góc Góc phản
tới i
xạ i'
30o
300

I

i'

i
S

R
N

SIN = i gọi là góc tới
NIR = i' gọi là góc phản xạ
Góc tới i

600

Góc phản xạ i'

450

600
450

30

300

0

I

i' i
S

R
N

bằng
Kết luận:Góc phản xạ luôn luôn...............góc
tới

II. ĐỊNH LUẬT PHẢN XẠ ÁNH SÁNG
- Tia phản xạ nằm trong mặt phẳng tới
- Góc phản xạ bằng góc tới
HOẠT ĐỘNG NHÓM
Em hãy thuyết trình về sự phản xạ ánh sáng
trên các bề mặt nhẵn bóng?

1.Thí nghiệm
(3)

a. Dụng cụ thí nghiệm

S

(1) Gương phẳng

50
40

(2) Đèn tạo ra chùm
sáng hẹp
(3) Bảng chia độ

N

30
20

60

70

80 90 100

i i'

110

120
130
140
150
160

10

170
180

0

(1)

R

I

(2)

b. Bố trí thí nghiệm như hình 16.2
(3)

c. Tiến hành thí nghiệm theo
nhóm và hoàn thiện phiếu học tập
số 1

N

S
50
40
30
20

60

70

80 90 100

i i'

110

120
130
140
150
160

10
0

(1)

R

I

170
180

(2)

PHIẾU HỌC TẬP SỐ 1

Dùng đèn chiếu tia sáng tới mặt gương phẳng sao cho
tia sáng này đi là là trên mặt bảng chia độ. Hãy quan
sát thí nghiệm và cho biết:
1.Tia sáng phản xạ có xuất hiện trên mặt phẳng tới
không?
Quay nửa bên phải của bảng chia độ quanh trục A để
nó không thuộc mặt phẳng chứa nửa bên trái. Quan
sát xem có còn nhìn thấy tia sáng phản xạ không?
2. Quay nửa bên phải của bảng chia độ trở lại vị trí
ban đầu rồi thay đổi góc tới để tìm mối quan hệ giữa
góc tới và góc phản xạ.
3. Rút ra kết luận về mặt phẳng chứa tia phản xạ và
mối quan hệ giữa góc phản xạ và góc tới. 

HOÀN THÀNH PHIẾU HỌC TẬP SỐ 1

1.Tia phản xạ nằm trên mặt phẳng tới khi chiếu tia
sáng tới mặt gương phẳng sao cho tia sáng này đi là là
trên mặt bảng chia độ.
- Tia phản xạ không còn trên mặt bảng chia độ bên
phải khi quay nửa bên phải của bảng chia độ quanh
trục A để nó không thuộc mặt phẳng chứa nửa bên
trái.
2.Góc phản xạ bằng góc tới (i = i')
3.Tia phản xạ nằm trong mặt phẳng tới
- Góc phản xạ bằng góc tới (i = i')

2. Định luật phản xạ ánh sáng.
- Tia phản xạ nằm trong mặt phẳng tới
- Góc phản xạ bằng góc tới (i = i')
PHIẾU HỌC TẬP SỐ 2

1. Có thể viết công thức của định luật phản xạ ánh
sáng i = i' được không? Tại sao?
2. Chiếu tia sáng tới dưới góc tới 30o vào gương phẳng
đặt thẳng đứng, vẽ hình biểu diễn tia sáng tới và tia
sáng phản xạ.
3. Chiếu một tia sáng vào gương phẳng đặt nằm ngang
ta được tia sáng phản xạ vuông góc với tia sáng tới.
Em hãy tính góc tới và góc phản xạ. Vẽ hình.

HOÀN THÀNH PHIẾU HỌC TẬP SỐ 2

1.Có thể viết công thức của định luật phản xạ ánh sáng
i = i' được không? Tại sao?
Về mặt toán học, có thể viết công thức của định luật
phản xạ ánh sáng i = i' nhưng về mặt Vật lí thì không
thể viết được vì góc phản xạ phụ thuộc vào góc tới
nên phải viết i' = i thể hiện đúng mối quan hệ nhân quả.
2. Chiếu tia sáng tới dưới góc tới 30o vào gương phẳng
đặt thẳng đứng, vẽ hình biểu diễn tia sáng tới và tia
sáng phản xạ.

        

Theo định luật phản xạ ánh sáng: i = i'

3. Chiếu một tia sáng vào gương phẳng đặt nằm ngang
ta được tia sáng phản xạ vuông góc với tia sáng tới.
Em hãy tính góc tới và góc phản xạ. Vẽ hình.
Theo đề bài, tia phản xạ vuông góc với tia tới nên
i + i'=900
Mặt khác, theo định luật phản xạ ánh
sáng i = i'
Þ i = i'= 900 /2 = 450
Vậy góc phản xạ bằng 450

Ac- si-mét là nhà khoa học nổi tiếng Hi lạp cách đây 2200 năm.Trong cuộc chiến bảo vệ đất
nước , ông đã dùng 1 loại vũ khí lợi hại để đốt cháy tàu địch mà ko dùng đến lửa, xăng...?
Vũ khí này hoạt như thế nào?

Câu 1. Chiếu một tia sáng SI tới gương phẳng ta
thu được tia phản xạ IR với góc phản xạ là 350. Hỏi
góc tới có giá trị nào sau đây?
A. 300
B. 350
C. 400
D. 450
Câu 2. Chiếu một tia sáng SI tới gương phẳng ta thu được
tia phản xạ IR hợp với tia tới 1 góc là 500. Hỏi góc tới có
giá trị nào sau đây?
A. 250
B. 500
C. 750
D. 1000

3. Chiếu một tia sáng vào gương phẳng đặt nằm
ngang ta được tia sáng phản xạ vuông góc với tia
sáng tới. Em hãy tính góc tới và góc phản xạ. Vẽ
hình
Trả lời:

Ta có hình vẽ:

N

S
G

R

I

Tia sáng phản xạ vuông góc với tia sáng tới nên
i + i' = 90o
Mà theo định luật phản xạ ánh sáng thì i = i'
Do đó i = i' = 45o

4. Cho tia tới SI tia và gương phẳng M như hình vẽ
a) Vẽ tia phản xạ.
S

b) Giữ nguyên tia tới SI, muốn
thu được tia phản xạ có hướng
thẳng đứng từ dưới lên thì phải
đặt gương như thế nào? Vẽ hình?
R

S

N

M
I

N

R

I
M

PHẢN XẠ VÀ PHẢN XẠ KHUẾCH TÁN
PHIẾU HỌC TẬP SỐ 3

1.Em hãy vẽ các tia phản xạ của các tia sáng tới trong
hình 16.3a và 16.3b.

2. Nhận xét về hướng của các tia sáng phản xạ đã vẽ
trong Hình 16.3a và 16.3b. Giải thích.

HOÀN THÀNH PHIẾU HỌC TẬP SỐ 2
1. Em hãy vẽ các tia phản xạ của các tia sáng tới trong
hình 16.3a và 16.3b.

2. Nhận xét về hướng của các tia sáng phản xạ đã vẽ trong
Hình 16.3a và 16.3b. Giải thích.
Nhận xét:
+ Khi mặt gương nhẵn thì các tia tới song song bị phản xạ theo
một hướng.
+ Khi mặt gương không nhẵn thì các tia tới song song bị phản
xạ theo mọi hướng.

III. Phản xạ và phản xạ khuếch tán

Phản xạ là hiện tượng các tia sáng song
song truyền đến bề mặt nhẵn, bị phản xạ
theo một hướng.
Phản xạ khuếch tán là hiện tượng các tia
sáng song song truyền đến bề mặt nhẵn, bị
phản xạ theo mọi hướng.

III. Phản xạ và phản xạ khuếch tán

- Ví dụ về phản xạ khuếch tán.

- Ví

dụ về phản xạ khuếch tán.

SỰ PHẢN XẠ ÁNH SÁNG

Định nghĩa
và quy ước

ĐL phản
xạ ánh
sáng

Phản xạ
và phản
xạ khuếch
tán

LUYỆN TẬP

Câu 1: Chỉ ra phát biểu sai:
A. Ánh sáng bị hắt trở lại khi gặp mặt phân
cách là hiện tượng phản xạ ánh sáng.
B. Phản xạ ánh sáng chỉ xảy ra trên mặt
gương.
C. Tia phản xạ nằm trong mặt phẳng chứa tia
sáng tới và pháp tuyến tại điểm tới.
D. Góc phản xạ là góc tạo bởi tia sáng phản
xạ và đường pháp tuyến tại điểm tới.

Câu 2: Nội dung nào sau đây không thuộc
về Định luật phản xạ ánh sáng:
A. Góc phản xạ bằng góc tới.
B. Tia phản xạ nằm trong gương phẳng
chứa tia tới và đường pháp tuyến của
gương ở điểm tới.
C. Phương của tia tới xác định bằng góc
SIN = i gọi là góc tới.
D. Góc phản xạ nhỏ hơn góc tới.

Câu 3: Chiếu một tia sáng vuông góc với mặt một
gương phẳng. Góc phản xạ r có giá trị nào sau đây?

A

r = 90°
r = 45°

C

B

r = 180°.
r = 0°

D

Câu 4: Chọn góc đo thích hợp để điền vào chỗ
trống: Khi tia tới có góc tới ............... thì tia
phản xạ gần như thẳng hàng với tia tới.
A

i = 600

B

i = 900

C

i = 300

D

i = 450

VẬN DỤNG

Bài tập 1: (bài 16.3 SBT/ tr 46). Chiếu một tia sáng tới
chếch 1 góc 200 vào một gương phẳng ta được tia sáng
phản xạ tạo với tia sáng tới một góc.
N
0
0
A. 40
C. 80
R
S
i
i'
B. 700
D. 1400
20
0

I

Giải: Theo đề bài, tia tới hợp với gương 1 góc 200 suy
ra i = 700
Mặt khác, theo định luật phản xạ ánh sáng i = i'= 700
Þ Tia phản xạ tạo với tia sáng 1 góc bằng:
i +i' = 700+ 700= 1400
Vậy tia phản xạ tạo với tia sáng 1 góc 1400

Bài tập 2: (Bài 16.4 SBT/tr46). Một tia sáng mặt trời
buổi sáng lọt qua khe cửa chếch 450 so với mặt đất
(coi mặt đất nằm ngang). Cần đặt gương phẳng như
thế nào để thu được tia sáng phản xạ rọi thẳng đứng
vào một bể cá dưới nền nhà. Vẽ hình.
S

i'

N

i

I

450

R

Giải: Vì tia phản xạ rọi thẳng đứng
nên tia phản xạ
Hợp với mặt đất 1 góc 900
Þ Tia phản xạ hợp với tia tơi 1 góc
900+450 =1350
Þ i +i' = 1350
Mà theo định luật PXAS thì i=I = >
i=i'=1350/2= 67,50
=> Gương sẽ đặt so với mặt đất 1 góc
67,50