Năng lượng hóa thạch có vai trò quan trọng trong lĩnh vực giao thông
vận tải và sản xuất điện. Năng lượng này có ưu và nhược điểm gì?

BÀI 16
VÒNG NĂNG LƯỢNG
TRÊN TRÁI ĐẤT
NĂNG LƯỢNG
HÓA THẠCH
Giáo viên: Phạm Nguyễn Kiều Oanh

NỘI DUNG BÀI HỌC

01

Vòng Năng
Lượng Trên
Trái Đất

02

Năng Lượng
Hóa Thạch

03

Giá Năng
Lượng Hóa
Thạch

01

Vòng Năng
Lượng Trên
Trái Đất

1. Vòng Năng Lượng Trên Trái Đất

Kể tên các nguồn năng lượng
mà em biết. Nêu rõ vai trò của
Mặt Trời đối với mỗi nguồn
năng lượng đó.

1. Vòng Năng Lượng Trên Trái Đất

Năng lượng nhiệt: Mặt Trời truyền đến Trái Đất có năng lượng nhiệt

1. Vòng Năng Lượng Trên Trái Đất

Năng lượng điện: ánh sáng mặt trời chiếu xuống các pin mặt trời và sản
sinh ra năng lượng điện....

1. Vòng Năng Lượng Trên Trái Đất

Mỗi ngày Trái Đất nhận năng lượng rất lớn từ Mặt Trời, chủ yếu ở 2 dạng:
nhiệt và ánh sáng
30% năng lượng được mặt đất và
các đám mây phản xạ trở lại không
gian bên ngoài
70% năng lượng được mặt đất, đại
dương, khí quyển hấp thụ và chuyển
hóa thành năng lượng khác

1. Vòng Năng Lượng Trên Trái Đất

1. Vòng Năng Lượng Trên Trái Đất

Vòng năng lượng trên Trái Đất tạo ra

gió, dòng hải lưu, sóng biển
Các kiểu thời tiết và khí hậu
trên Trái Đất

1. Vòng Năng Lượng Trên Trái Đất

Vòng năng lượng trên Trái
Đất cung cấp năng lượng cần
thiết cho các chu trình vận
động trên Trái Đất

1. Vòng Năng Lượng Trên Trái Đất

Câu hỏi 1/sgk76.
Mô tả vòng năng lượng
giữa các vật sống trên Trái
Đất. Nêu dạng năng lượng
trong mỗi giai đoạn của
vòng năng lượng.

1. Vòng Năng Lượng Trên Trái Đất

Vòng năng lượng giữa các vật sống là quá trình chuyển đổi
năng lượng từ nguồn thực vật cho đến các động vật

1. Vòng Năng Lượng Trên Trái Đất

Ở thực vật
Ở quá trình quang hợp, thực vật
hấp thụ năng lượng mặt trời,
chuyển hóa năng lượng mặt trời
thành hóa năng lưu trữ trong
lục lạp của chúng

1. Vòng Năng Lượng Trên Trái Đất

Ở động vật
Thức ăn của động vật
thường là thực vật hoặc
các động vật khác
Động vật ăn thực vật để lấy
năng lượng và các chất dinh
dưỡng cho sự sinh trưởng,
phát triển và vận động

1. Vòng Năng Lượng Trên Trái Đất

Ở động vật
Động vật lấy glucose từ
quá trình phần giải thức ăn
Quá trình hô hấp với sự tham
gia của khí oxygen mà các
phần tử chất hữu cơ (chủ yếu
là glucose) được phần giải
thành khí CO, và nước, đồng
thời tạo ra năng lượng ATP

1. Vòng Năng Lượng Trên Trái Đất

Thực vật lại bắt đầu hấp thụ năng
lượng mặt trời để chuyển khí CO, và
nước thành phân tử đường hữu cơ
Việc phân hủy xác các vật sống bị vùi
lấp do thiên tai qua hàng triệu năm
đã hình thành nguồn năng lượng
hóa thạch trên Trái Đất.

1. Vòng Năng Lượng Trên Trái Đất

1. Vòng Năng Lượng Trên Trái Đất

HĐ2/SGK.76.
Chứng tỏ năng lượng
được chuyển hóa trong
vòng năng lượng giữa
các vật sống trên Trái
Đất đến từ Mặt trời.

1. Vòng Năng Lượng Trên Trái Đất

Năng lượng trong vòng năng lượng
giữa các vật sống trên Trái Đất đến từ
Mặt Trời được chuyển hóa thành hóa
năng thông qua quá trình quang hợp
của thực vật trên Trái Đất.
Sau đó, thực vật là nguyên liệu
và được chuyển dẫn qua các
cấp độ khác nhau của hệ sinh
thái thông qua việc tiêu thụ của
động vật.
Vì vậy năng lượng được chuyển
hóa trong vòng năng lượng giữa
các vật sống trên Trái Đất đến từ

2. Vòng Năng Lượng theo vòng tuần hoàn của nước

HĐ1/SGK.77

Mô tả sự chuyển hóa năng lượng trong
vòng tuần hoàn của nước.

1. Vòng Năng Lượng Trên Trái Đất

Tạo thành mưa với các
dạng: nước, tuyết, mưa đá

1 phần ngấm
xuống đất và
mạch nước
ngầm, còn
lại tồn tại ở
sông hồ và
trở lại biển

Gió mang mây tới các lục địa đồng
thời mây dần dần phát triển về mật
độ hơi nước

Hơi nước ngưng
tụ thành mây

Nước bốc hơi
lên không khí

Năng lượng Mặt
Trời làm nóng
nước và khí quyển

Mô tả sự chuyển hóa năng lượng trong vòng tuần hoàn của nước.
Nước từ dạng lỏng bốc hơi dưới tác động của ánh sáng mặt trời, hơi nước
ngưng tụ thành các đám mây và mưa.
Thoát hơi nước ở thực vật trên cạn cũng chuyển vận một lượng hơi nước
đáng kể vào bầu khí quyển. Nước ở bề mặt đất và nước ngầm có thể chảy
xuống đại dương, khép kín vòng chuyển vận nước

1. Vòng Năng Lượng Trên Trái Đất

Nước có vai trò quan trọng trong việc điều hòa năng lượng trên Trái Đất

1. Vòng Năng Lượng Trên Trái Đất

Chu trình này,
mặt trời có vai
trò bắt đầu chu
trình nước, làm
nước bay hơi
khỏi biển và
các dòng chảy
khác.

1. Vòng Năng Lượng Trên Trái Đất

HĐ2/SGK 77.
Chứng tỏ năng lượng từ gió, năng
lượng từ dòng chảy trên Trái Đất
cũng đến từ Mặt Trời

1. Vòng Năng Lượng Trên Trái Đất

Năng lượng Mặt Trời làm nóng nước và khí quyển, tạo ra sự chênh
lệch nhiệt độ giữa các vùng trên Trái Đất, gây ra sự chuyển động của
không khí và các dòng hải lưu trong đại dương, tạo ra năng lượng từ gió,
năng lượng từ dòng chảy, năng lượng từ sóng biển, từ dòng biển trên Trái
Đất.

1. Vòng Năng Lượng Trên Trái Đất

HĐ3/SGK.77
Từ vòng năng lượng trên Trái
Đất như mô tả trong Hình 16.1
và 16.2, hãy lấy các ví dụ chứng
tỏ năng lượng của Trái Đất đến
từ Mặt Trời.

1. Vòng Năng Lượng Trên Trái Đất

Ban ngày, sử dụng ánh sáng Mặt Trời để làm sáng căn phòng, nơi làm việc

1. Vòng Năng Lượng Trên Trái Đất

Sử dụng năng lượng nhiệt, năng lượng gió để làm khô các đồ vật
(quần áo, giày dép,…), thực phẩm (thóc, cá,…), ….

02

II.Năng Lượng Hóa
Thạch

Năng lượng hóa thạch được tạo ra từ các nhiên liệu hóa thạch

2. Năng Lượng Hóa Thạch

HĐ1/ cuối SGK.77 Mô tả quá trình hình thành dầu mỏ.

Từ vài trăm triệu năm trước, một lượng lớn thực vật và xác sinh vật
biển tích tụ dưới đáy đại dương tạo thành trầm tích của động vật và
thực vật
Trong hàng triệu năm tiếp theo, lớp trầm tích này bị biến đổi bởi vi khuẩn
và chìm sâu hơn.

Trải qua sự gia tăng nhiệt độ và áp suất, ở độ sâu khoảng một vài
kilômét dưới áp suất lớn, dần dần các lớp trầm tích biến thành bùn
đen, dầu mỏ.
Sau đó, dựa vào các vết đứt gãy của các lớp đá, dầu mỏ dần nổi
lên, tích tụ trong các túi đá, trở thành mỏ dầu.

2. Năng Lượng Hóa Thạch

HĐ2/ cuối SGK.77.
Vì sao dầu mỏ
không thể bổ sung
nhanh và sẽ dần
cạn kiệt trong
tương lai gần?

Nhược Điểm Của Năng Lượng Hóa Thạch

Trái Đất mất hàng triệu năm
để tạo ra các nguồn nhiên liệu
đó, trong khi tốc độ tiêu thụ
của con người lại rất nhanh
khiến nguồn nhiên liệu này
ngày càng trở nên cạn kiệt.

2. Năng Lượng Hóa Thạch

HĐ1/SGK.78.
Bằng kiến thức thực tế, em hãy kể các
nhược điểm của năng lượng hóa thạch.

Nhược Điểm Của Năng Lượng Hóa Thạch

Thời gian hình
thành rất lâu,
không tái tạo

Nhược Điểm Của Năng Lượng Hóa Thạch

Trữ lượng có
hạn và đang
dần cạn kiệt

Nhược Điểm Của Năng Lượng Hóa Thạch

Gây ảnh hưởng tiêu
cực đến khí hậu và
hệ sinh thái

2. Năng Lượng Hóa Thạch

Mặc dù có nhiều nhược điểm
nhưng hiện nay nhiên liệu hóa
thạch vẫn được sử dụng rộng
rãi. Vì sao?

Ưu Điểm Của Năng Lượng Hóa Thạch

-Nguồn sẵn có.
- Dễ khai thác, chế biến.
-Dễ vận chuyển, tích trữ với
khối lượng lớn.
-công nghệ chuyển hoá
thành các dạng năng lượng
khác phổ biến với chi phí rẻ.

Ưu Điểm Của Năng Lượng Hóa Thạch

Thời gian khai thác
nhanh, dễ vận
chuyển, dễ sử dụng

Ưu Điểm Của Năng Lượng Hóa Thạch

Tỏa nhiệt lượng
lớn khi đốt

Ưu Điểm Của Năng Lượng Hóa Thạch

Có thể dự trữ trong
thời gian dài

Khi đốt cháy, năng lượng hóa thạch chuyển hóa thành nhiệt năng rồi chuyển
hóa thành dạng năng lượng khác tùy mục đích sử dụng

Đốt cháy nhiên liệu hóa thạch thải ra lượng lớn khí nhà kính, bụi ….