BÀI GIẢNG ĐIỆN TỬ
(24.11.2010)
TRƯỜNG THPT HÀ HUY GIÁP
Giáo viên : Nguyễn Thế Vũ
Câu 1: Đây là hiện tượng gì ?
A. GIAO THOA
B. KHÚC XẠ
C. PHẢN XẠ
RẤT TIẾC !
RẤT TIẾC !
CHÍNH XÁC !
D.TRUYỀN THẲNG.
RẤT TIẾC !
ÔN LẠI KIẾN THỨC CŨ
10
09
08
07
06
05
04
03
02
01
00
Câu 2: Đây là hiện tượng gì ?
A. GIAO THOA
B. KHÚC XẠ
C. PHẢN XẠ
RẤT TIẾC !
RẤT TIẾC !
CHÍNH XÁC !
D. TRUYỀN THẲNG
RẤT TIẾC !
10
09
08
07
06
05
04
03
02
01
00
ÔN LẠI KIẾN THỨC CŨ
Câu 3: Tia ló ra lăng kính có đặc điểm?
B. Truyền thẳng
C. Vuông góc với pháp tuyến
RẤT TIẾC !
RẤT TIẾC !
CHÍNH XÁC !
A. Song song với cạnh của lăng kính
RẤT TIẾC !
10
09
08
07
06
05
04
03
02
01
00
D. Lệch về phía đáy lăng kính
Câu 4 : Góc D của lăng kính gọi là góc hợp bởi giữa:
B. Tia ló và tia tới
C. Tia tới và pháp tuyến
RẤT TIẾC !
RẤT TIẾC !
CHÍNH XÁC !
A. Tia ló và pháp tuyến
RẤT TIẾC !
10
09
08
07
06
05
04
03
02
01
00
D. Hai tia tới
BÀI 35: TÁN SẮC ÁNH SÁNG
Trong những ngày hè, khi cơn vừa tạnh, trên bầu trời xuất hiện cầu vồng nhiều màu sắc.Cầu vồng được tạo ra như thế nào?
BÀI 35: TÁN SẮC ÁNH SÁNG
1. THÍ NGHIỆM VỀ SỰ TÁN SẮC ÁNH SÁNG CỦA NIUTƠN(1672)
Ánh sáng Mặt Trời
Khe F
Màn E
Chiếu một chùm ánh sáng Mặt Trời qua khe hẹp F vào trong buồng tối.Quan sát thí nghiệm
Cho biết hình ảnh thu được trên màn E?
a. Sơ đồ thí nghiệm:
b. Kết quả thí nghiệm:
Vệt sáng trắng
BÀI 35: TÁN SẮC ÁNH SÁNG
1. THÍ NGHIỆM VỀ SỰ TÁN SẮC ÁNH SÁNG CỦA NIUTƠN(1672)
Khe
Lăng kính
Đặt lăng kính vào giữa khe F và màn E sau đó chiếu chùm ánh sáng Mặt Trời vào khe.Quan sát thí nghiệm
Liệt kê các màu quan sát được trên màn E?
b. Kết quả thí nghiệm:
Màn
Ánh sáng Mặt Trời
Đỏ ,cam, vàng, lục, lam, chàm, tím
a. Sơ đồ thí nghiệm:
BÀI 35: TÁN SẮC ÁNH SÁNG
I. THÍ NGHIỆM VỀ SỰ TÁN SẮC ÁNH SÁNG CỦA NIUTƠN(1672)
Khe
Lăng kính
Quan sát số lượng chùm tia ló ra khỏi lăng kính?
Quan sát phương của chùm tia ló?
b. Kết quả thí nghiệm:
Màn
Ánh sáng Mặt Trời
Bị tách thành nhiều chùm tia
Bị lệch về đáy lăng kính
a. Sơ đồ thí nghiệm:
BÀI 35: TÁN SẮC ÁNH SÁNG
I. THÍ NGHIỆM VỀ SỰ TÁN SẮC ÁNH SÁNG CỦA NIUTƠN(1672)
Khe
Lăng kính
Tia nào bị lệch về đáy nhiều nhất và tia nào bị lệch ít nhất?
b. Kết quả thí nghiệm:
Màn
Ánh sáng Mặt Trời
Tia tím, tia đỏ
a. Sơ đồ thí nghiệm:
BÀI 35: TÁN SẮC ÁNH SÁNG
I. THÍ NGHIỆM VỀ SỰ TÁN SẮC ÁNH SÁNG CỦA NIUTƠN(1672)
Khe
Lăng kính
- Ánh sáng mặt Trời khi qua lăng kính bị lệch về phía đáy và tách thành các chùm sáng có màu khác nhau.Hiện tượng này gọi là sự tán sắc ánh sáng
b. Kết quả thí nghiệm:
Màn
Ánh sáng Mặt Trời
- Dải màu từ đỏ đến tím được gọi là quang phổ của ánh sáng Mặt Trời (quang phổ ánh sáng trắng)
a. Sơ đồ thí nghiệm:
BÀI 35: TÁN SẮC ÁNH SÁNG
2. ÁNH SÁNG TRẮNG VÀ ÁNH SÁNG ĐƠN SẮC:
* Kết quả thí nghiệm
Trên màn E2 thu được vệt màu gì?
Tách chùm ánh sáng vàng chiếu đến lăng kính P2
Vệt màu vàng
P1
P2
E2
E1
Ánh sáng Mặt Trời
F
BÀI 35: TÁN SẮC ÁNH SÁNG
2. ÁNH SÁNG TRẮNG VÀ ÁNH SÁNG ĐƠN SẮC:
P1
P2
E2
E1
Ánh sáng Mặt Trời
F
* Kết quả thí nghiệm
Tách chùm ánh sáng lục chiếu đến lăng kính P2
Trên màn E2 thu được vệt màu gì?
Vệt màu lục
BÀI 35: TÁN SẮC ÁNH SÁNG
2. ÁNH SÁNG TRẮNG VÀ ÁNH SÁNG ĐƠN SẮC:
P1
P2
E2
E1
Ánh sáng Mặt Trời
F
* Kết quả thí nghiệm
Có
Chùm ánh sáng vàng,lục qua lăng kính có bị đổi màu không?
Không
Chùm ánh sáng vàng, lục qua lăng kính có bị lệch về đáy lăng kính không?
BÀI 35: TÁN SẮC ÁNH SÁNG
2. ÁNH SÁNG TRẮNG VÀ ÁNH SÁNG ĐƠN SẮC:
P1
P2
E2
E1
Ánh sáng Mặt Trời
F
Là ánh sáng không bị tán sắc khi qua lăng kính vì không bị đổi màu
* Kết quả thí nghiệm
Chùm đơn sắc là gì ?
Niuton gọi chùm ánh sáng vàng, lục là chùm sáng đơn sắc
BÀI 35: TÁN SẮC ÁNH SÁNG
2. ÁNH SÁNG TRẮNG VÀ ÁNH SÁNG ĐƠN SẮC:
P1
P2
E2
E1
Ánh sáng Mặt Trời
F
* Kết quả thí nghiệm
Ánh sáng đơn sắc là ánh sáng không bị tán sắc mà chỉ bị lệch khi truyền qua lăng kính.
Vậy: Ánh sáng trắng là hỗn hợp của nhiều ánh sáng đơn sắc, có màu từ đỏ đến tím. Ánh sáng trắng là một trường hợp của ánh sáng phức tạp hay ánh sáng đa sắc
BÀI 35: TÁN SẮC ÁNH SÁNG
2. ÁNH SÁNG TRẮNG VÀ ÁNH SÁNG ĐƠN SẮC:
b.Tổng hợp các ánh sáng đơn sắc thành ánh sáng trắng
BÀI 35: TÁN SẮC ÁNH SÁNG
2. ÁNH SÁNG TRẮNG VÀ ÁNH SÁNG ĐƠN SẮC:
P1
P2
E2
F
b.Tổng hợp các ánh sáng đơn sắc thành ánh sáng trắng
Ánh sáng Mặt Trời
BÀI 35: TÁN SẮC ÁNH SÁNG
3. GIẢI THÍCH HIỆN TƯỢNG TÁN SẮC
Ánh sáng Mặt Trời, ánh sáng đèn điện dây tóc, ánh sáng hồ quang…qua lăng kính chúng bị tách thành một dải màu biến thiên liên tục từ đỏ đến tím.
Các nguồn này có phải là ánh sáng đơn sắc ?
Chúng không phải là ánh sáng đơn sắc. Mà là hỗn hợp của nhiều ánh sáng đơn sắc có màu biến thiên liên tục từ đỏ đến tím.
- Ánh sáng trắng không phải là ánh sáng đơn sắc, mà là hỗn hợp của nhiều ánh sáng đơn sắc có màu biến thiên liên tục từ đỏ đến tím.
BÀI 35: TÁN SẮC ÁNH SÁNG
- Ánh sáng trắng không phải là ánh sáng đơn sắc, mà là hỗn hợp của nhiều ánh sáng đơn sắc có màu biến thiên liên tục từ đỏ đến tím.
Viết công thức xác định góc lệch của chùm tia sáng khi đi qua lăng kính khi góc chiết quang A nhỏ?
D=(n -1)A
Góc lệch của tia sáng qua lăng kính phụ thuộc như thế nào vào chiết suất của lăng kính?
D kh�c nhau thì n kh�c nhau
Tia sáng càng bị lệch về phía đáy thì chiết suất càng lớn
3. GIẢI THÍCH HIỆN TƯỢNG TÁN SẮC
BÀI 35: TÁN SẮC ÁNH SÁNG
- Ánh sáng trắng không phải là ánh sáng đơn sắc, mà là hỗn hợp của nhiều ánh sáng đơn sắc có màu biến thiên liên tục từ đỏ đến tím.
- Chiết suất của thuỷ tinh đối với các ánh sáng đơn sắc khác nhau thì khác nhau, đối với màu đỏ là nhỏ nhất và màu tím là lớn nhất.
Khi chiếu ánh sáng trắng đến lăng kính , tia đỏ lệch ít nhất, màu tím lệch nhiều nhất về đáy chiết suất ?
Chiết suất của thuỷ tinh đối với các ánh sáng đơn sắc khác nhau thì khác nhau, đối với màu đỏ là nhỏ nhất và màu tím là lớn nhất.
Vây: Sự tán sắc ánh sáng là sự phân tách một chùm ánh sáng phức tạp thành chùm sáng đơn sắc khác nhau.
3. GIẢI THÍCH HIỆN TƯỢNG TÁN SẮC
- Các chùm tia sáng sau khi khúc xạ qua lăng kính có góc lệch khác nhau nên không trùng nhau
BÀI 35: TÁN SẮC ÁNH SÁNG
4.ỨNG DỤNG CỦA SỰ TÁN SẮC ÁNH SÁNG:
a.Máy quang phổ lăng kính
Máy quang phổ : dùng để phân tích chùm ánh sáng phức tạp thành những thành phần đơn sắc khác nhau
Là sự tán sắc của ánh sáng Mặt Trời qua những hạt nước trong không khí
BÀI 35: TÁN SẮC ÁNH SÁNG
b.Giải thích hiện tượng quang học trong khí quyển như: cầu vồng
4.ỨNG DỤNG CỦA SỰ TÁN SẮC ÁNH SÁNG:
Nêu một vài ví dụ về sự tán sắc trên thực tế?
Màu sắc
các loài hoa
Màu sắc
trên đĩa CD
BÀI 35: TÁN SẮC ÁNH SÁNG
BÀI 35: TÁN SẮC ÁNH SÁNG
Màu sắc của Kim Cương
Nêu một vài ví dụ về sự tán sắc trên thực tế ?
Câu 1: Một chùm ánh sáng đơn sắc sau khi qua lăng kính thủy tinh thì:
A. không bị lệch và không bị đổi màu
C. chỉ bị lệch mà không đổi màu
B. chỉ đổi màu mà không bị lệch
D. vừa bị lệch vừa bị đổi màu
BÀI 35: TÁN SẮC ÁNH SÁNG
* Củng cố:
ĐÁP ÁN
Câu 2:Hiện tượng tán sắc xảy ra
B. chỉ với lăng kính thủy tinh
A. ở mặt phân cách hai môi trường chiết quang khác nhau
C. chỉ với lăng kính chất rắn hoặc chất lỏng
D. ở mặt phân cách một môi trường rắn hoặc lỏng, với chân không.
BÀI 35: TÁN SẮC ÁNH SÁNG
* Củng cố:
ĐÁP ÁN
Các bài các em cần nắm các vấn đề:
1. Nêu vắn tắt thí nghiệm về sự tán sắc ánh sáng
2. Ánh sáng đơn sắc là gì?Thế nào là ánh sáng trắng?
3. Hãy thực hiện thí nghiệm đơn giản về tổng hợp ánh sáng trắng
4. Giải thích sự tán sắc ánh sáng
Làm bài tập SGK và xem trước bài mới
Dặn dò:
BÀI 35: TÁN SẮC ÁNH SÁNG
Xin chào và hẹn gặp lại !
Xin chào và hẹn gặp lại
Xin chào và hẹn gặp lại