SỞ GDĐT QUẢNG NINH - PHÒNG GD&ĐT ĐÔNG TRIỀU
TRƯỜNG TH&THCS TÂN VIỆT
TIẾT 68: Ăn “ Mầm Đá ’’
THÁNG 12/ 2021
CHỦ ĐỀ MÔN TẬP ĐỌC LỚP 4
GIÁO VIÊN THỰC HIỆN :TRẦN THỊ LÊ DUNG
TẬP ĐỌC
Thứ tư ngày 12 tháng 12 năm 2021
CÁC CHỦ ĐIỂM TRONG SGK KÌ II

Tập đọc
Ăn “mầm đá”


Đọc toàn bài (sgk/4 T157)
Bài chia làm 4 đoạn:

Đoạn 1: Từ đầu…tới dân lành.
Đoạn 2: Một hôm…tới đại phong.
Đoạn 3 Bữa ấy… tới khó tiêu.
Đoạn 4: Còn lại.
Học sinh đọc từng đoạn lần 1
Ăn "mầm đá"​

Tương truyền vào thời vua Lê - chúa Trịnh có ông Trạng Quỳnh là người rất thông minh. Trạng thường dùng lối nói hài hước hoặc những cách độc đáo để châm biếm thói xấu của vua chúa, quan lại và bênh vực dân lành.
Một hôm, Trạng túc trực trong phủ chúa. Chúa bảo:
- Ta ăn đủ của ngon vật lạ trên đời mà vẫn không thấy ngon miệng. -Ngươi có biết thứ gì ngon thì mách cho ta.
Trạng bẩm:
- Chúa đã xơi "mầm đá" chưa ạ?
Nghe có món lạ, chúa bèn sai Trạng dâng lên. Trạng Quỳnh cho người đi lấy đá đem về ninh, còn mình thì về nhà kiếm một lọ tương thật ngon đem giấu trong phủ chúa. Lọ tương được bịt thật kĩ, ngoài đề hai chữ "đại phong".

Bữa ấy, chúa đợi món "mầm đá" đã quá bữa, thấy đói bụng bèn hỏi:
- "Mầm đá" đã chín chưa?
Trạng đáp:
- Dạ, chưa ạ.
Chốc chốc, đói quá, chúa lại hỏi, Trạng lại tâu:
- Thứ ấy phải ninh thật kĩ, không thì khó tiêu.

Đã khuya, chúa lại hỏi. Trạng Quỳnh biết chúa đã đói lả, mới tâu:
- Xin chúa hãy xơi tạm vài thứ dã vị này, còn "mầm đá" thần xin dâng sau.
Rồi Trạng truyền dọn cơm với tương lên. Chúa đang đói lên ăn rất ngon miệng. Thấy chiếc lọ đề hai chữ "đại phong", chúa lấy làm lạ, bèn hỏi:
- Mắm "đại phong" là mắm gì mà ngon thế?
- Bẩm, là tương ạ!
- Vậy ngươi đề hai chữ "đại phong" là nghĩa làm sao?
Bẩm, "đại phong" là gió lớn. Gió lớn thì đổ chùa, đổ chùa thì tượng lo, tượng lo là lọ tương ạ.
Chúa bật cười:
- Lâu nay ta không ăn, quên cả vị. Sao tương ngon thế?
Bẩm chúa, lúc đói, ăn cơm muối cũng ngon, no thì chẳng có gì vừa miệng đâu ạ.
TRUYỆN DÂN GIAN VIỆT NAM
Lưu ý cách đọc
Khi đọc cần chú ý phân biệt lời các nhân vật trong truyện.
+ Giọng Trạng Quỳnh : lễ phép,câu cuối truyện đọc nhẹ nhàng nhưng hàm ý răn bảo hóm hỉnh.
+ Giọng Chúa Trịnh : phàn nàn lúc đầu, sau háo hức hỏi món ăn vì quá đói, cuối cùng ngạc nhiên vui vẻ vì được ăn ngon.
* Đọc đúng : tương truyền,Trạng Quỳnh ,túc trực
Câu dài
Trạng Quỳnh cho người đi lấy đá đem về ninh, còn mình về nhà kiếm một lọ tương thật ngon đem giấu trong phủ chúa.
Trạng Quỳnh cho người đi lấy đá đem về ninh, còn mình về nhà kiếm một lọ tương thật ngon đem giấu trong phủ chúa.
Học sinh đọc từng đoạn lần 2
Đọc phần chú giải sgk/158
* Giải thích từ khó
Tương truyền : Truyền miệng từ đời này sang đời khác
Thời vua Lê- chúa Trịnh : Thời kì lịch sử cuối thế kỉ XVI đến cuối thế kỉ XVIII.Nước ta có vua Lê nhưng quyền hành nằm trong tay chúa Trịnh

Túc trực : Có mặt thường xuyên ở chỗ nhất định để trông nom hoặc sẵn sàng làm một việc gì
Dã vị : Món ăn bình dân,nấu theo lối cổ truyền.

II.Tìm hiểu bài
Đọc thầm đoạn 1 :Trả lời câu hỏi dưới đây

Câu 1: Truyện kể dưới thời đại nào?
(Khoanh tròn vào đáp án đúng)
A.Thời vua Lê - chúa Trịnh
  B.Triều đại Nguyễn Ánh
  C.Thời Hồ Quý Ly
  D.Thời nhà Nguyễn
A
Giới thiệu Trạng Quỳnh
Thông minh
Thường dùng lời hài hước châm biếm thói xấu của vua chúa và quan lại
Yêu thương dân lành
Đọc thầm đoạn 2 :Trả lời câu hỏi dưới đây
Câu 1: Chúa Trịnh phàn nàn với Trạng Quỳnh điều gì ?
Thưởng thức nhiều của ngon vật lạ mà không ngon miệng
Cơ thể mệt mỏi vì lo nhiều việc nước
Đói bụng mà không có gì để ăn
A
B
C
Đúng ghi (Đ), sai ghi (S) vào ô vuông
Chúa Trịnh muốn ăn món ‘‘mầm đá’’ vì :
‘‘mầm đá’’ là món lạ

‘‘mầm đá’’ là món yêu thích

Chúa Trịnh muốn ăn món ‘‘mầm đá’’ vì :
‘‘mầm đá’’ là món lạ

‘‘mầm đá’’ là món yêu thích

Đ
S

2. Trạng Quỳnh chuẩn bị món ăn cho chúa Trịnh như thế nào?

- Cho người đi lấy đá về ninh.
- Chuẩn bị một lọ tương đề bên ngoài hai chữ “đại phong”.
- Trạng bắt Chúa phải chờ đến lúc đói mèm.
Chọn từ ngữ thích hợp trong ngoặc đơn điền vào chỗ trống trong câu sau:

(chưa bao giờ được ăn; đó là món lạ; rất thích món tương; đói lả ăn gì cũng ngon)

‘‘ Chúa ăn tương thấy ngon miệng vì :........................................’’
đói lả ăn gì cũng ngon




Câu ‘‘Lúc đói ăn cơm muối cũng ngon, no thì chẳng gì vừa miệng’’
Trạng Quỳnh muốn nói điều gì?
Trạng Quỳnh muốn răn dạy Chúa về cách ăn uống.
Chúa Trịnh
Tham của ngon vật lạ
Chỉ biết hưởng thụ
Thiếu hiểu biết
Không lo cho dân
Câu chuyện về ăn mầm đá đã giúp em hiểu được điều gì ?
*Ca ngợi Trạng Quỳnh thông minh, vừa biết cách làm cho chúa ăn ngon miệng, vừa khéo giúp chúa thấy một bài học về ăn uống.
THANKS