PHẦN THỨ BA
HƯỚNG DẪN TỔ CHỨC
TẬP HUẤN Ở ĐỊA PHƯƠNG
I. Hướng dẫn tổ chức tập huấn
Để tổ chức tập huấn thành công cần phải thực hiện các hoạt động sau :
1. Các hoạt động trước tập huấn
1.1. Đánh giá nhu cầu tập huấn
1.2. Thiết kế chương trình tập huấn
Mục tiêu tập huấn
Mục tiêu tập huấn phải cụ thể, rõ ràng, có thể đo lường được, có khả năng đạt được, định hướng vào kết quả và giới hạn về thời gian
Tiêu đề của chương trình tập huấn
Tiêu đề của chương trình tập huấn phải được đặt tên sao cho dễ nhớ, hấp dẫn, rõ ràng, đơn giản, ngắn gọn những đồng thời phải thể hiện được các phần quan trọng của chương trình tập huấn.
Các chủ đề chính hay nội dung chương trình tập huấn
Các hoạt động và phương pháp tập huấn
Các hoạt động và phương pháp tập huấn được mô tả trong thiết kế tập huấn cần phải mềm dẻo, linh hoạt và dễ thay đổi sao cho phù hợp với hình thức học tập đa dạng của HV.
Thời lượng tập huấn
Địa điểm tập huấn
Các nguồn lực cần thiết (nhân lực, tài chính, trang thiết bị,..)
Các kết quả mong đợi
1.3. Chuẩn bị
Tài liệu tập huấn (In ấn, photocopi tài liệu tập huấn)
Tài chính
Trang thiết bị, văn phòng phẩm cần thiết
2. Tiến hành chương trình tập huấn
2.1. Khai mạc
2.2. Giới thiệu làm quen
2.3. Giới thiệu mục tiêu, nội dung, phương pháp tập huấn
2.4. Xây dựng nội quy lớp học
2.5. Tiến hành các hoạt động tập huấn và tổ chức thực hành
2.6. Tổ chức cho HV xây dựng kế hoạch hành động
2.7. Đánh giá tập huấn
2.8. Bế mạc
3 . Các hoạt động sau tập huấn
3.1. Họp tổng kết, rút kinh nghiệm trong nhóm giảng viên
3.2. Viết báo cáo tập huấn và gửi cho những người có trách nhiệm
3.3. Báo cáo về tài chính
3.4. Các hoạt động tiếp nối
Giám sát việc thực hiện kế họach hành động của các HV
Hỗ trợ kĩ thuật sau tập huấn, nếu cần
II. Một số kĩ năng tập huấn
1. Tổ chức trò chơi khởi động và phá băng
2. Kĩ năng giao nhiệm vụ
2.1. Giao nhiệm vụ phải cụ thể, rõ ràng
2.2. Nhiệm vụ phải phù hợp
3. Kĩ năng đặt câu hỏi
3.1. Tầm quan trọng của việc đặt câu hỏi trong tập huấn
3.2. Mục đích sử dụng câu hỏi trong tập huấn :
3.3. Câu hỏi đóng và câu hỏi mở
a) Câu hỏi đóng
b) Câu hỏi mở
3.4. Yêu cầu khi đặt câu hỏi :
- Liên quan đến việc thực hiện mục tiêu bài học
- Ngắn gọn
- Rõ ràng, dễ hiểu
- Đúng lúc, đúng chỗ
- Phù hợp với trình độ HV
- Kích thích suy nghĩ của HV
- Phù hợp với thời gian thực tế
- Sắp xếp thep trình tự từ dễ đến khó,từ đơn giản đến phức tạp.
- Không ghép nhiều câu hỏi thành một câu hỏi móc xích
- Không hỏi nhiều vấn đề cùng một lúc
4. Kĩ năng tổ chức hoạt động nhóm
4.1. Kĩ năng chia nhóm : Có nhiều cách chia nhóm khác nhau.
- Nhóm theo số điểm danh, theo các màu sắc, theo các loài hoa, các mùa trong năm,…
- Nhóm theo biểu tượng
- Nhóm theo ghép hình
- Nhóm cùng sở thích
- Nhóm cùng tháng sinh
- Nhóm cùng trình độ
- Nhóm tương trợ
- Nhóm theo giới tính
- Nhóm theo trò chơi “Kết bạn”
4.2. Yêu cầu trong hoạt động nhóm
- Các thành viên trong nhóm nắm vững nhiệm vụ của nhóm và của bản thân
- Các thành viên hướng vào nhau khi trao đổi, chia sẻ, thảo luận
- Mỗi người đều tham gia thực hiện nhiệm vụ
- Các thành viên khác lắng nghe ý kiến của bạn trong nhóm
- Mỗi người đều tuân theo sự điều khiển của nhóm trưởng
4.3. Lưu ý khi tổ chức hoạt động nhóm
- Nhiệm vụ phải vừa sức, phù hợp với thời lượng, cơ sở vật chất, trang thiết bị,…
- Nhiệm vụ của mỗi nhóm có thể giống hoặc khác nhau.
- Cách trình bày kết quả hoạt động nhóm có thể theo nhiều cách.
- GV phải theo dõi nhóm hoạt động, khuyến khích và hỗ trợ khi cần thiết.
- GV cần tạo cơ hội cho HV tham gia vào các nhóm khác nhau với các bạn khác nhau để họ có thể tương tác, học hỏi lẫn nhau.
- Không nên chia nhóm quá đông để tránh tình trạng một số HV ỷ lại kkông tham gia hoạt động.
- Mỗi nhóm nên bầu 1 nhóm trưởng để điều hành chung và thư kí để ghi chép kết quả thảo luận của nhóm.
- HV cần được tự đánh giá kết quả hoạt động của nhóm mình và đánh giá kết quả hoạt động của nhóm khác.
5. Kĩ năng đưa thông tin phản hồi
- Thông tin phản hồi trong quá trình dạy học là đưa ra ý kiến nhận xét, đánh giá đối với những yếu tố cụ thể có ảnh hưởng tới quá trình học tập.
- Mục đích phản hồi là điều chỉnh, hợp lí hóa quá trình dạy học.
- Yêu cầu khi GV đưa thông tin phản hồi
+ Cảm thông, cố gắng hiểu được những suy tư, tình cảm của HV
+ Tìm hiểu các vấn đề và nguyên nhân của chúng
+ Chỉ tập trung vào những vấn đề giải quyết được trong thực tế
+ Đúng lúc, đúng chỗ
+ Diễn đạt đơn giản, cụ thể và có trình tự
+ Không nhận xét về giá trị
+ Giải thích rõ rằng bạn coi cuộc trao đổi là cơ hội để tiếp tục cải tiến tốt hơn
+ Chỉ ra khả năng để lựa chọn
- Một số kĩ thuật lấy thông tin phản hồi từ HV
+ Sử dụng “Hộp thư”
+ Động não
+ Kĩ thuật 3x3: Mỗi người viết ra
* 3 điều tốt/hài lòng
* 3 điều chưa tốt/chưa hài lòng
* 3 đề nghị cải tiến/đổi mới
+ Kĩ thuật bắn bia
+ …