TRẦN HỮU TRANG
TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG

TIN HỌC 10
Đặng Hữu Hoàng
BÀI 2
THÔNG TIN VÀ DỮ LIỆU
Thời gian 2 tiết
THÔNG TIN VÀ DỮ LIỆU
1. Khái niệm về thông tin
2. Đơn vị đo thông tin
3. Các dạng thông tin
4. Mã hoá thông tin trong máy tính
5. Biểu diễn thông tin trong máy tính
1. KHÁI NIỆM VỀ THÔNG TIN
a. THÔNG TIN


Em biết được gì khi quan sát các ảnh bên ?
Những hiểu biết có được về một thực thể ( sự vật, sự kiện ) nào đó được gọi là THÔNG TIN về thực thể đó.
1. KHÁI NIỆM VỀ THÔNG TIN
b. DỮ LIỆU
Muốn đưa thông tin vào máy tính, con người phải tìm cách biểu diễn thông tin sao cho máy tính có thể nhận biết và xử lí được . Trong Tin học, dữ liệu là thông tin đã được đưa vào máy tính .
2. ĐƠN VỊ ĐO LƯỢNG THÔNG TIN
BIT ( Binary Digital ) là đơn vị cơ bản đo lượng thông tin .
Trong Tin học, BIT để chỉ phần nhỏ nhất của bộ nhớ máy tính để lưu trữ một trong hai kí hiệu là 0 và 1
3. CÁC DẠNG THÔNG TIN
a. SỐ
Số nguyên, số thực, ……
Lịch và đồng hồ
3. CÁC DẠNG THÔNG TIN
b. PHI SỐ :
Văn bản; Hình ảnh; Âm thanh
b1_ Dạng văn bản : tờ báo, cuốn sách, tấm bia, …
3. CÁC DẠNG THÔNG TIN
b. PHI SỐ :
Văn bản; Hình ảnh; Âm thanh
b2_ Dạng hình ảnh : bức tranh vẽ, ảnh chụp, bản đồ, biển báo, …
3. CÁC DẠNG THÔNG TIN
b. PHI SỐ :
Văn bản ; hình ảnh ; Âm thanh
b3_ Dạng âm thanh : tiếng nói con người, tiếng sóng biển, tiếng đàn, …
4. MÃ HOÁ THÔNG TIN TRONG MÁY TÍNH
Các dạng thông tin trên được chuyển vào máy tính như thế nào ?
 Để máy tính xử lí được thông tin cần phải được biến đổi thành dãy BIT (biểu diễn bằng các số 0 ; 1). Các biến đổi như thế được gọi là MÃ HOÁ THÔNG TIN
VÍ DỤ
01101001
Thông tin gốc
Thông tin mã hoá
 Trong Tin học, dữ liệu là thông tin được đưa vào máy tính .
4. MÃ HOÁ THÔNG TIN TRONG MÁY TÍNH
4. MÃ HOÁ THÔNG TIN TRONG MÁY TÍNH
!. Để mã hoá thông tin dạng văn bản, ta dùng bộ mã ASCII (American Standard Code for Information Interchange) sử dụng 8 bit để mã hoá kí tự .
!!. Bộ mã ASCII dùng 8 bít để mã hoá kí tự; mã hoá được 256=28 kí tự.
!!!. Bộ mã UNICODE dùng 16 bit để mã hoá kí tự; mã hoá được 65536=216 kí tự.
4. MÃ HOÁ THÔNG TIN TRONG MÁY TÍNH
VÍ DỤ

01000001

Bộ mã ASCII
Mã ASCII thập phân
Mã ASCII nhị phân
65
01000001
Mã hoá thông tin kí tự “ A “
4. MÃ HOÁ THÔNG TIN TRONG MÁY TÍNH
VÍ DỤ
Bộ mã ASCII
Mã ASCII thập phân
Mã ASCII nhị phân

01010100 01001001 01001110

Mã hoá thông tin xâu kí tự “ TIN “
84
73
78
01010100
01001001
01001110
5. BIỂU DIỄN THÔNG TIN TRONG MÁY TÍNH
a. THÔNG TIN LOẠI SỐ
Hệ đếm là gì ?
Hệ đếm là tập hợp các kí hiệu và qui tắc sử dụng tập kí hiệu đó để biểu diễn và xác định giá trị các số .
Về vị trí, có bao nhiêu loại hệ đếm ?
!. Hệ đếm không phụ thuộc vào vị trí
!!. Hệ đếm phụ thuộc vào vị trí
Con người thường dùng hệ đếm nào ?
Hệ thập phân: 0, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9.
Hệ nhị phân: 0, 1.
Hệ cơ số 16 ( Hexa ) : 0, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, A, B, C, D, E, F.
Trong Tin học thường dùng hệ đếm nào ?
2
Mọi số N có thể biểu diễn dưới dạng
Ví dụ :
N = an 10n + an-1 10n-1 + …+ a1 101 + a0 100 + a-1 10-1 +…+ a-m 10-m, 0  ai  9
1
5
=
 102
+
 101
+
 100
1
2
5
BIỂU DIỄN SỐ TRONG HỆ ĐẾM THẬP PHÂN
( Hệ cơ số 10 )
Mọi số N có thể biểu diễn dưới dạng
BIỂU DIỄN SỐ TRONG HỆ ĐẾM NHỊ PHÂN
( Hệ cơ số 2 )
Ví dụ:
N = an 2n + an-1 2n-1 + …+ a1 21 + a0 20 + a-1 2-1 +…+ a-m 2-m, ai = 0, 1
11012 = 1  23 + 1  22 + 0  21 + 1  20 = 1310
Mọi số N có thể biểu diễn dưới dạng
BIỂU DIỄN SỐ TRONG HỆ ĐẾM HEXA
( Hệ cơ số 16)
Ví dụ:
N = an 16n + an-1 16n-1 + …+ a1 161 + a0160 + a-1 16 -1 +…+ a-m 16-m, 0  ai  15
1BE16 = 1  162 + 11  161 + 14  160 = 44610
Qui ước: A = 10, B = 11, C = 12,
D = 13, E = 14, F = 15.
BIỂU DIỄN SỐ NGUYÊN TRONG MÁY TÍNH
7(10) = 111(2)
Trong đó
# Phần nhỏ nhất của bộ nhớ lưu trữ số 0 hoặc 1 : 1 Bit .
# Một byte có 8 bit, bit cao nhất thể hiện dấu : bit dấu
Bit
1 byte
0 là dấu dương
1 là dấu âm
# Có thể dùng 1 byte, 2 byte, …, 4 byte để biểu diễn số nguyên .
BIỂU DIỄN SỐ THỰC TRONG MÁY TÍNH
Biểu diễn số thực dưới dạng dấu phẩy động
13456,25 = 0.1345625 x 105
M x 10K
Trong đó
# M là phần định trị (0,1  M < 1).
# K là phần bậc (K  0).
Ví dụ :
BIỂU DIỄN SỐ THỰC TRONG MÁY TÍNH
VÍ DỤ :
0,00 7 = 0.7 x 10-2
Dấu phần định trị
Dấu phần bậc
Đoạn bit biểu diễn giá trị phần bậc
Các bit dùng cho giá trị phần định trị
4 byte
5. BIỂU DIỄN THÔNG TIN TRONG MÁY TÍNH
b. THÔNG TIN LOẠI PHI SỐ
!. Biểu diễn văn bản : bộ mã ASCII ; bộ mã UNICODE
!!. Các dạng khác : hình ảnh, âm thanh cũng phải mã hoá thành các dãy BIT
NGUYÊN LÍ MÃ HOÁ NHỊ PHÂN
Thông tin có nhiều dạng khác nhau như số, văn bản, hình ảnh, âm thanh, … . Khi đưa vào máy tính, chúng đều được biến đổi thành dạng chung _ dãy Bit . Dãy Bit đó là mã nhị phân của thông tin mà nó biểu diễn .
DẶN DÒ
1. Xem bài đọc thêm 1 _ trang 14 _ sách giáo khoa .
2. Thực hiện phần B “ Câu hỏi và bài tập “ _ trang 9 và
trang 10 _ Sách bài tập
3. Xem trước bài tập và thực hành 1 _ TRANG 16 _ Sách giáo khoa
Thửùc hieọn thaựng 08 naờm 2006
E_mail: dhhoang03@yahoo.co.uk