Thứ Hai, ngày 13 tháng 3 năm
2023
Tiếng Việt
Bài 26A: Dũng cảm chống thiên tai
(tiết 1)

MỤC TIÊU
1. Đọc - hiểu bài Thắng biển.

A. HOẠT ĐỘNG CƠ BẢN

1. Quan sát các tấm ảnh sau và nói nội dung ảnh:
a) Ảnh mô tả cảnh gì?
b) Những người trong ảnh đang làm gì?

Bộ đội đang dùng bao cát đắp đê ngăn nước
lũ tràn vào

Nước lũ dâng cao, nhấn chìm nhà cửa, của
cải, tài sản của người dân.

Người dân phải đi sơ tán khỏi vùng lũ lụt.

Cán bộ và nhân dân vùng biển đang che
chắn đê điều phòng chống bão lũ.

2. Nghe thầy cô (hoặc bạn) đọc câu chuyện sau:
Thắng biển
1. Mặt trời lên cao dần. Gió đã bắt đầu mạnh. Gió lên, nước biển càng dữ. Khoảng
mênh mông ầm ĩ càng lan rộng mãi vào. Biển cả muốn nuốt tươi con đê mỏng manh như
con mập đớp con cá chim nhỏ bé.
    2. Một tiếng ào ào dữ dội. Như một đàn cá voi lớn, sóng trào qua những cây vẹt cao
nhất, vụt vào thân đê rào rào. Một cuộc vật lộn dữ dội diễn ra. Một bên là biển, là gió,
trong một cơn giận dữ điên cuồng. Một bên là hàng ngàn người với hai bàn tay và những
dụng cụ thô sơ, với tinh thần quyết tâm chống giữ.
    3. Một tiếng reo to nổi lên, rồi ầm ầm hơn hai chục thanh niên cả nam lẫn nữ, mỗi
người vác một vác củi vẹt, nhảy xuống dòng nước đang cuốn dữ. Họ khoác vai nhau
thành một sợi dây dài, lấy thân mình ngăn dòng nước mặn. Nước quật vào mặt, vào
ngực, trào qua đầu hàng rào sống. Họ ngụp xuống, trồi lên, ngụp xuống. Trong đám
thanh niên xung kích, có người ngã, có người ngạt. Nhưng những bàn tay khoác vai
nhau vẫn cứng như sắt, và thân hình họ quấn chặt lấy những cọc tre đóng chắc, dẻo như
chão. Tóc dài các cô quấn chặt vào cổ các cậu con trai, mồ hôi như suối, hòa lẫn với nước
chát mặn. Đám người không sợ chết đã cứu được quãng đê sống lại.
(Theo Chu Văn)

Chu Văn (22 tháng 12 năm 
1922 - 17 tháng 7 năm 
1994) là một nhà văn, hội
viên sáng lập hội nhà văn
Việt Nam, uỷ viên ban
chấp hành hội nhà văn
khoá III. Ông còn là nhà
thơ, nhà viết kịch với
nhiều
bút
danh
khác
như: Kim
Mã, Thạch
Mã, Nghĩa Thanh...

3. Chọn lời giải nghĩa ở cột B phù hợp với lời từ ngữ ở cột A:

Cây vẹt:
cây
sống
ở
rừng
nước
mặn,
lá
dày
và
nhẵn
Chão:
dây thừng
to,(nói
rất tắt)
bền
Hàng
rào
sống
Mập:
cá mập

3. Cùng luyện đọc:
Thắng biển
1. Mặt trời lên cao dần. Gió đã bắt đầu mạnh. Gió lên, nước biển càng dữ. Khoảng
mênh mông ầm ĩ càng lan rộng mãi vào. Biển cả muốn nuốt tươi con đê mỏng manh như
con mập đớp con cá chim nhỏ bé.
    2. Một tiếng ào ào dữ dội. Như một đàn cá voi lớn, sóng trào qua những cây vẹt cao
nhất, vụt vào thân đê rào rào. Một cuộc vật lộn dữ dội diễn ra. Một bên là biển, là gió,
trong một cơn giận dữ điên cuồng. Một bên là hàng ngàn người với hai bàn tay và những
dụng cụ thô sơ, với tinh thần quyết tâm chống giữ.
    3. Một tiếng reo to nổi lên, rồi ầm ầm hơn hai chục thanh niên cả nam lẫn nữ, mỗi
người vác một vác củi vẹt, nhảy xuống dòng nước đang cuốn dữ. Họ khoác vai nhau
thành một sợi dây dài, lấy thân mình ngăn dòng nước mặn. Nước quật vào mặt, vào
ngực, trào qua đầu hàng rào sống. Họ ngụp xuống, trồi lên, ngụp xuống. Trong đám
thanh niên xung kích, có người ngã, có người ngạt. Nhưng những bàn tay khoác vai
nhau vẫn cứng như sắt, và thân hình họ quấn chặt lấy những cọc tre đóng chắc, dẻo như
chão. Tóc dài các cô quấn chặt vào cổ các cậu con trai, mồ hôi như suối, hòa lẫn với nước
chát mặn. Đám người không sợ chết đã cứu được quãng đê sống lại.
(Theo Chu Văn)

5. Quan sát, thực hiện các việc sau:
1) Cuộc chiến đấu giữa con người với cơn bão biển được miêu tả theo trình tự
nào?
    M : Biển đe dọa con người (Đoạn 1)
Biển đe doạ (đoạn 1) -> Biển tấn công (đoạn 2) -> Người thắng biển (đoạn 3)
2) Tìm những từ ngữ, hình ảnh (trong đoạn 1) nói lên sự đe dọa của cơn
bão biển.
Những từ ngữ, hình ảnh trong đoạn 1 nói lên sự đe doạ của cơn bão biển đó là:
Gió bắt đầu mạnh - nước biển càng dữ - biển cả muốn nuốt tươi con đê
mỏng manh như con mập đớp con cá chim nhỏ bé.

3) Cuộc tấn công dữ dội của cơn bão biển được
miêu tả như thế nào ở đoạn 2?
Cơn bão có sức huỷ tưởng như không gì cản
nổi: như đàn cá voi lớn, sóng trào qua như
những cây vẹt cao nhất, vụt vào thân đê rào rào.
Cuộc chiến đấu diễn ra rất dữ dội, ác liệt: Một
bên là biển, là gió trong một cơn giận dữ điên
cuồng. Một bên là hàng ngàn người…. với tinh
thần quyết tâm chống giữ.

4) Những từ ngữ hình ảnh nào (trong đoạn 3) thể hiện lòng dũng cảm, sức
mạnh và chiến thắng của con người trước cơn bão biển?
Những  từ ngữ và hình ảnh thể hiện lòng dũng cảm, sức  mạnh và chiến
thắng của con người trước cơn bão biển: Một tiếng reo to nổi lên, rồi ầm
ầm, hơn hai chục thanh niên cả nam lẫn nữ, mỗi người vác một vác củi vẹt,
nhảy xuống dòng nước đang cuốn dữ. Họ khoác vai nhau thành một sợi dây
dài, lấy thân mình ngăn dòng nước mặn. Nước quật vào mặt, vào ngực, trào
qua đầu hàng rào sống. Họ ngụp xuống, trồi lên, ngụp xuống,... có người
ngã, có người ngạt. Nhưng những bàn tay khoác vai nhau vẫn cứng như sắt
và thân hình họ cột chặt lấy những cọc tre đóng chắc, dẻo như chão. Đám
người không sợ chết đã cứu được quãng đê sống lại.

=> Con người thắng biển

Những cơn bão gây ra
những hậu quả gì?

NỘI DUNG BÀI HỌC

Bài văn ca ngợi điều gì? Ca ngợi ai?
Ca ngợi lòng dũng cảm, ý chí quyết thắng của
con người trong cuộc đấu tranh chống thiên tai,
bảo vệ con đê, giữ gìn cuộc sống yên bình.

6. Thi đọc đoạn 2, chú ý nhấn giọng ở các từ ngữ gợi tả,
các hình ảnh so sánh, nhân hóa gợi ra cảnh tượng biển
giận dữ, điên cuồng, tấn công con đê.
Bình chọn bạn đọc hay nhất

Các em cần làm gì để bảo
vệ môi trường biển?

Luyện đọc lại bài

Hoạt động
nối tiếp

Ghi nhớ nội dung bài học

Chuẩn bị bài mới

CẢM ƠN
CÁC EM!

CHÚC CÁC EM:
CHĂM NGOAN, HỌC
TỐT!
CHÀO TẠM BIỆT
CÁC EM!