C�u 1.Hi?n tu?ng kh�c x? �nh s�ng l� gì?
C�u 2. N�u k?t lu?n v? hi?n tu?ng kh�c x? �nh s�ng khi tia s�ng truy?n t? khơng khí sang nu?c. V? hình minh h?a.
Kiểm tra bài cũ
Kiểm tra bài cũ
D�p �n:
- Hi?n tu?ng tia s�ng truy?n t? mơi tru?ng trong su?t n�y sang mơi tru?ng trong su?t kh�c b? g�y kh�c t?i m?t ph�n c�ch gi?a hai mơi tru?ng g?i l� hi?n kh�c x? �nh s�ng.
- Khi tia s�ng truy?n t? khơng khí sang nu?c:
+ Tia kh�c x? n?m trong m?t ph?ng t?i
+ gĩc kh�c x? nh? hon gĩc t?i
Tiết 48- Bài 42.
THẤU KÍNH HỘI TỤ
Bài 42. THẤU KÍNH HỘI TỤ
I. Đặc điểm của thấu kính hội tụ:
1. Thí nghiệm: (hình 42.2)

Đèn phát ra tia Laze
Thấu kính hội tụ
Hộp chứa khói giúp nhìn thấy tia laze
C1: Chùm tia khúc xạ ra khỏi thấu kính có đặc điểm gì mà người ta lại gọi thấu kính này là thấu kính hội tụ?
Chiếu một chùm sáng song song theo phương vuông góc với mặt một thấu kính hội tụ
I. Đặc điểm của thấu kính hội tụ:
1. Thí nghiệm: (hình 42.2)
* Nhận xét: Chùm tia khúc xạ hội tụ tại một điểm.
Tiết 45. Bài 42. THẤU KÍNH HỘI TỤ
Tia tới
Tia ló
Thấu kính
Tia sáng đi tới thấu kính gọi là tia tới. Tia khúc xạ ra khỏi thấu kính gọi là tia ló.
C3. Tìm hiểu, so sánh độ dày phần rìa so với phần giữa của thấu kính hội tụ dùng trong thí nghiệm
Tiết 46. Bài 42. THẤU KÍNH HỘI TỤ
I. Đặc điểm của thấu kính hội tụ:
1. Thí nghiệm:
2. Hình dạng của thấu kính hội tụ:
- Thấu kính được làm bằng vật liệu trong suốt, có phần rìa mỏng hơn phần ở giữa.
- Kí hiệu của thấu kính hội tụ:

II. Trục chính, quang tâm, tiêu điểm, tiêu cự của thấu kính hội tụ:
1. Trục chính:( )


Tiết 45. Bài 42. THẤU KÍNH HỘI TỤ
Tia tới và tia ló này trùng với một đường thẳng gọi là trục chính ( ) của thấu kính
C4. Quan s�t l?i thí nghi?m. Trong ba tia t?i th?u kính, tia n�o qua th?u kính truy?n th?ng khơng b? d?i hu?ng?
Tiết 46. Bài 42. THẤU KÍNH HỘI TỤ
()
I. Đặc điểm của thấu kính hội tụ:
II. Trục chính, quang tâm, tiêu điểm, tiêu cự của thấu kính hội tụ:
1. Trục chính:( )




Tia tới vuông góc với mặt thấu kính cho tia ló truyền thẳng không đổi hướng gọi là trục chính của thấu kính


Tiết 46. Bài 42. THẤU KÍNH HỘI TỤ

Trục chính của TKHT đi qua điểm O trong thấu kính. Điểm O gọi là quang tâm của thấu kính
II. Trục chính, quang tâm, tiêu điểm, tiêu cự của thấu kính hội tụ:
2. Quang tâm (O)


- Tia tới đến quang tâm (O) thì tia ló tiếp tục truyền thẳng, không đổi hướng.
Tiết 46. Bài 42. THẤU KÍNH HỘI TỤ
II. Trục chính, quang tâm, tiêu điểm, tiêu cự của thấu kính hội tụ
3. Tiêu điểm.




C5. Quan sát lại thí nghiệm, điểm hội tụ F của chùm tia ló nằm trên đường thẳng chứa tia tới nào?
Tiêu điểm F nằm trên trục chính của thấu kính
Tiết 46. Bài 42. THẤU KÍNH HỘI TỤ
II. Trục chính, quang tâm, tiêu điểm, tiêu cự của thấu kính hội tụ:
3. Tiêu điểm



C5. Hãy biểu diễn chùm tia tới và chùm tia ló trên hình 42.4
O
F
Điểm hội tụ ( F ) được gọi là gi?
- Chùm tia tới song song với trục chính của thấu kính hội tụ cho chùm tia ló hội tụ tại tiêu điểm ( F ) của thấu kính.
Điểm hội tụ (F ) nằm cùng hay khác phía với tia tới?
Tiết 46. Bài 42. THẤU KÍNH HỘI TỤ
Hình 42.5
C6. Vẫn thí nghiệm trên, nếu chiếu chùm tia tới vào mặt bên kia của thấu kính thì chùm tia ló có đặc điểm gì?

F
O
O
F
F’
a)
b)
II. Trục chính, quang tâm, tiêu điểm, tiêu cự của thấu kính hội tụ:
3. Tiêu điểm



Mỗi thấu kính có hai tiêu điểm F và F` nằm trên trục chính ở hai phía của thấu kính và cách đều quang tâm.
(F và F’)

F
F`
Tiết 46. Bài 42. THẤU KÍNH HỘI TỤ
II. Trục chính, quang tâm, tiêu điểm, tiêu cự của thấu kính hội tụ:
4. Tiêu cự




F
F`
f
f
Khoảng cách từ quang tâm đến mỗi tiêu điểm OF = OF` = f gọi là tiêu cự của thấu kính
+ Nếu cho tia tới đi qua tiêu điểm của thấu kính thì tia ló song song với trục chính.
5. Đường truyền của ba tia sáng đặc biệt qua thấu kính hội tụ:
+ Tia tới đến quang tâm thì…..
+ Tia tới song song với trục chính thì tia ló……..
+ Tia tới qua tiêu điểm thì tia ló…
qua tiêu điểm.
song song với trục chính.
Tiết 46. Bài 42. THẤU KÍNH HỘI TỤ
Tiết 46. Bài 42. THẤU KÍNH HỘI TỤ
C7. Vẽ các tia ló của các tia tới (1) ; (2) và (3) trong hình sau
O
F
F’
I
I
S
S’
Tia tới song song với trục chính của TKHT cho tia ló :

Tiêu cự của TKHT làm bằng thủy tinh có đặc điểm:

Chùm tia ló của TKHT có đặc điểm:

* Hình dạng của thấu kính hội tụ:
Thấu kính hội tụ làm bằng vật liệu trong suốt, có phần rìa mỏng hơn phần giữa.
* Các tia sáng đặc biệt qua thấu kính hội tụ:
NỘI DUNG KIẾN THỨC CẦN NHỚ
- Tia tới đến quang tâm thì tia ló tiếp tục truyền thẳng theo phương của tia tới.
- Tia tới song song với trục chính thì tia ló qua tiêu điểm.
- Tia tới qua tiêu điểm thì tia ló song song với trục chính.
4. Tiêu cự
2. Quang tâm
3. Tiêu điểm
1. Trục chính
* Các khái niệm của thấu kính hội tụ:
O
F, F’
OF=OF’=f
r
1. Những kết luận về đường truyền của tia sáng qua thấu kính hội tụ sẽ càng đúng khi thấu kính có bề dày phần giữa càng nhỏ ( thấu kính mỏng ) và khi tia ló lệch càng ít so với trục chính.
2. Trục chính cắt thấu kính ở hai điểm trên hai mặt của thấu kính. Đối với thấu kính mỏng có thể có hai điểm đó trùng nhau, đó là quang tâm của thấu kính.
Thấu kính hội tụ được ứng dụng rất
nhiều trong đời sống và kỷ thuật
Kính thiên văn
KÍNH HIỂN VI
ỐNG NHÒM
MÁY ẢNH
- Chuẩn bị bài 43: Ảnh của một vật tạo bởi Thấu kính hội tụ .
* Tìm hiểu về đặc điểm ảnh của một vật tạo bởi Thấu kính hội tụ như sgk .
* Tìm hiểu về cách dựng ảnh
* Quan sát các hình vẽ 43.2  43.4 sgk.
Đọc phần “có thể em chưa biết”.
Hướng dẫn học ở nhà
- Học thuộc các nội dung kiến thức của bài