CHÀO MỪNG CÁC EM ĐẾN VỚI GIỜ HỌC ĐỊA LÍ

Cảnh vùng cực

Cảnh vùng Xích đạo

Em có nhận xét gì về khí hậu ở 2 khu vực này?

TIẾT 28,29

Bài 13. THỜI TIẾT VÀ KHÍ HẬU.

CÁC ĐỚI KHÍ HẬU TRÊN TRÁI ĐẤT.

I. Nhiệt độ không khí
HS làm việc theo cặp/bàn theo phiếu học tập trong thời gian 3-5 phút

Phiếu học tập số 1
Quan sát hình 13.2 và thông tin kênh chữ SGK trang 162 tìm các
thông tin cần thiết và điền đầy đủ nội dung vào phiếu học tập sau:
Nhiệt độ không khí là:
Nguồn cung cấp nhiệt cho không khí:
Không khí có nhiệt độ vì:
Dụng cụ đo nhiệt độ không khí:
Dụng cụ hình 13.2 chỉ số độ là:
- Số lần đo nhiệt độ không khí trong ngày:
- Thời điểm đo:
Cách tính nhiệt độ không khí trung bình
ngày:

Kết quả phiếu học tập số 1.
Nhiệt độ không khí là:

độ nóng hay lạnh của không khí.

Nguồn cung cấp nhiệt
cho không khí:

Mặt trời

Không khí có nhiệt độ vì: là do mặt đất hấp thu năng lượng nhiệt của Mặt Trời, bức
xạ lại vào không khí, làm không khí nóng lên.
Dụng cụ đo nhiệt độ
Nhiệt kế
không khí là:
Dụng cụ hình 13.2 chỉ số
Nhiệt kế chỉ: 250C
độ là:
Cách tính nhiệt độ không được tính bằng trung bình cộng của những lần đo trong
khí trung bình ngày:
ngày.

NHIỆT ĐỘ KHÔNG KHÍ
-Không khí có nhiệt độ là do mặt đất hấp thu năng lượng
nhiệt của MT, bức xạ vào không khí làm cho không khí nóng
lên.Độ nóng, lạnh của không khí gọi là nhiệt độ không khí
- Nhiệt độ không khí trung bình ngày được tính bằng trung
bình cộng của các lần đo trong ngày. Số lần đo trong ngày là
4 lần vào lúc 1 giờ, 7 giờ, 13 giờ và 19 giờ.

II. Sự thay đổi nhiệt độ không khí trên bề mặt trái đất theo vĩ độ
Dựa vào bảng số liệu 13.1 và thông tin
kênh chữ SGK trang 163 hãy:
0
nhiệt
độ
cao
nhất
(28,3
C)
- +ỞXin-ga-po
vùng
vĩsao
độcó
cao
do
góc
chiếu
của
tia sáng
Tại
nhiệt
độ
không
khí
So sánh
nhiệt
độ
trung
năm của
Nhiệt
độ
không
thay
đổi
theobình
vĩ độ:
nhưng
nằm
ở
vĩ
độ
thấp
nhất.
Mặtmột
Trời
với
bề
mặt
Trái
Đất
nhỏ
nên nhận
trên
bề
mặt
Trái
đất
thay
đổi
số
địa
điểm
trên
thế
giới?
khí
vùng
độcao
thấp
nóng
hơnđộ
Em
có nhận
gì
vềvĩđộ
sự
thay
đổi
nhiệt
+Không
An-ta,
Na ởxét
Uy
ở vĩ
nhất
nhưng
nhiệt
được
íttheo
nhiệt
tớivĩnhiệt
độ ở đây
vĩởdẫn
độ?
0 thường
không
khí
vùng
độ
cao.
không
khí
trên
bề mặt
Trái
đất(2,5
theo
vĩ độ?
độ
trung
bình
năm
thấp
nhất
C).
thấp.
(HS có thể nêu lần lượt các địa điểm)

- Ở nơi có vĩ độ thấp góc chiếu của tia
sáng Mặt Trời với bề mặt Trái Đất cao nên
nhiệt độ thường cao.

- Ở vùng vĩ độ cao do góc chiếu của tia sáng Mặt Trời
với bề mặt Trái Đất nhỏ nên nhận được ít nhiệt dẫn
tới nhiệt độ ở đây thường thấp.
- Ở nơi có vĩ độ thấp góc chiếu của tia sáng Mặt
Trời với mặt đất lớn nên mặt đất nhận được nhiều
nhiệt hơn. Nên không khí ở vùng vĩ độ thấp nóng hơn
không khí ở vùng vĩ độ cao.

III. Độ ẩm không khí. Mây và mưa
Hoạt động nhóm, các nhóm chung nhiệm vụ, theo phiếu học tập:
Dựa vào bảng số liệu 13.2 và thông tin kênh chữ SGK trang 164, cho biết:
1. Độ ẩm không khí là gì?
2. Dụng cụ và đơn vị độ ẩm của không khí là gì?
3. Nhận xét độ ẩm không khí ở các mức nhiệt độ khác nhau (bảng 13.2)?
4. Hãy mô tả sự hình thành mây và mưa theo gợi ý sau:
- Hơi nước trong không khí được cung cấp từ những nguồn nào?
- Khi nào hơi nước ngưng tụ thành mây?
- Khi nào mây tạo thành mưa?

- Độ ẩm không
là lượng
hơi mưa:
nước chứa trong
Quá trình
hìnhkhí
thành
mây,
không hơi
khí.
Nhiệt
độcócàng
caokhông
thì lượng
- Lượng
nước
trong
khí làhơi
do
- Mây
được
tạo
thành
bởi
hơikhínước
bốc
Dụng
cụ
đo:
ẩm
kế
nước
chứa
trong
không
càng
sự bốc hơi từ đại dương,
biển, sông ngòi,
3
- Đơn
đo: g/m
lên
cao,vị gặp
lạnh rồi
ngưng tụ thành
nhiều.
ao, hồ,…

những hạt nước li ti tạo ra những đám
mây. 
- Khi hơi nước trong các đám mây tiếp
tụ ngưng tụ, các hạt nước to dần và đủ
nặng thì hạt nước rơi trở lại mặt đất tạo
thành mưa.

Quá trình hình thành mây, mưa

-Không khí bao giờ cũng chứa một lượng hơi nước nhất định, lượng hơi
nước đó làm cho không khí có độ ẩm
- Nhiệt độ có ảnh hưởng đến khả năng chứa hơi nước của không khí. Nhiệt
độ không khí càng cao, lượng hơi nước chứa được càng nhiều.
•- Dụng cụ đo độ ẩm của không khí: ẩm kế ( g/m3) độ ẩm tuyệt đối.

+ Độ ẩm tương đối đo bằng phần trăm (%)
Quá trình hình thành mây, mưa:
- Mây được tạo thành bởi hơi nước bốc lên cao, gặp lạnh rồi ngưng tụ thành
những hạt nước li ti tạo ra những đám mây. 
- Khi hơi nước trong các đám mây tiếp tục ngưng tụ, các hạt nước to dần và đủ
nặng thì hạt nước rơi trở lại mặt đất tạo thành mưa.

IV. Thời tiết và khí hậu

Thời
tiết
là:
các kiểu
hiện
tượng
khí
Nêu
các
hiện
tượng
khíđi
tượng
Việt
Nam
thuộc
khí
hậu
Khí
hậu:
là
sự
lặp
lặp
lại
Vậy
khí
hậu
là
gì?
tượng
như
mưa,
nắng,
gió,
Vậy
thời
tiết
làđóHồ
gì?
nào?
Kiểu
khíthời
hậu
có
đặc
xảytình
ra
ởhình
Thành
phố
Chí
Minh
tiếttrong
của một
địa
nhiệt
độ,...
xảy
ra
điểm
gì?
trong
ngày
củamột
tháng
phương
đó theo
quy12?
luật
thờimột
gian
ngắn
ở một
địa
nhất
định.
phương.

Dựa vào thông tin kênh chữ SGK trang 164:
Hãy quan sát các hiện tượng khí tượng xảy ra ở Thành
phố Hồ Chí Minh trong một ngày của tháng 12:
Sáng sớm trong làn sương mỏng, không khí se lạnh; khi
Mặt Trời lên, không khí ấm áp, sương tan. Buổi trưa nắng
gắt, không khí nóng bức. Buổi chiều gió nhẹ, không khí lại
trở nên mát mẻ.
Các hiện tượng khí tượng như mưa, nắng, gió, nhiệt
độ,... xảy ra trong một thời gian ngắn ở một địa phương, gọi
là thời tiết. Thời tiết luôn thay đổi.
Việt Nam thuộc kiểu khí hậu nhiệt đới gió mùa nên nhiệt
độ trung bình năm cao: Hàng năm, từ tháng 5 đến tháng 10 là
mùa mưa, từ tháng 11 đến tháng 4 năm sau là mùa khô.
Đây là hiện tượng lặp đi lặp lại của thời tiết có tính quy
luật. Khí hậu ở một địa phương là sự lặp đi lặp lại tình hình
thời tiết của địa phương đó theo một quy luật nhất định. Khí
hậu có tính quy luật.

Thời tiết và khí hậu khác nhau như thế nào?

- Thời tiết diễn ra trong
thời gian ngắn, phạm vi
nhỏ và luôn thay đổi.

- Còn khí hậu diễn ra trong
thời gian dài, có tính quy
luật. Khí hậu diễn ra trong
phạm vi rộng và khá ổn định.

V. Các đới khí hậu trên Trái đất
Quan sát hình bên, em hãy:
Bề sao
mặt
trái
đất
được
phân
chia
thành
Kể
tên
các
đới
khí
hậu
trên
Vì
bề
mặt
được
phân
chia
Các
đới
khíđịnh
hậuTrái
trênĐất
trái
đất:
hàn
đới,
Xác
giới
hạn
của
mỗi
cácđới,
đới nhiệt
khí
hậu
khác nhau là do sự phân
Trái
Đất?
ôn
đới
đới
khí
hậu
trênkhác
Trái nhau?
Đất
thành các đới khí hậu
bố nhiệt và ánh sáng mặt trời trên bề
mặt trái đất không đều đã dẫn đến sự
phân hóa khí hậu và hình thành các đới
khí hậu.

HĐ nhóm:

Phiếu học
Dựa vào số thông tin kênh chữ và hình 13.4 SGK trang 165 hoàn thành nội
dung bảng sau:
Đới khí hậu
Nhiệt độ
Lượng Mưa
Gió thổi thường xuyên

Hàn đới

Ôn đới

Nhiệt đới

Kết quả phiếu học
Đới khí hậu
Nhiệt độ

Hàn đới
Quanh năm lạnh giá

Ôn đới
Trung bình

Nhiệt đới
Quanh năm nóng

Lượng mưa

Dưới 500mm

500mm-1500mm

1000mm-2000mm

Gió Tây ôn đới

Gió Mậu dịch.

Gió thổi
xuyên

thường Gió Đông cực

LUYỆN TẬP, VẬN DỤNG
1. Nêu cách tính nhiệt độ trung bình tháng và nhiệt độ trung bình năm?
(dựa vào cách tính nhiệt độ trung bình ngày).
Cách tính:
- Nhiệt độ trung bình tháng tính bằng cách cộng tổng nhiệt độ các ngày
trong tháng và chia cho số ngày trong 1 tháng.
- Nhiệt độ trung bình năm tính bằng cách cộng tổng nhiệt độ trung bình
các tháng lại và chia cho 12 tháng trong một năm.

- Nhiệt độ trung bình ngày trong tháng 11 của Hà Nội:
(19+19+27+23) : 4 = 220C
- Nhiệt độ cao nhất là 270C. Nhiệt độ thấp nhất là 190C.
- Nhiệt độ cao nhất và thấp nhất chênh nhau 80C.

Nên: Ở trong nhà khi trời
mưa giông có sấm sét, rút
Em hãy cho biết cần làm
dây điện của các thiết bị
gì và không được làm gì
điện tử,…
để phòng tránh tai nạn do
sấm sét?nên: Ra ngoài khi
Không
trời mưa gió, không trú
mưa dưới những cây lớn,
đặc biệt là những cây
riêng lẻ….

TẠM BIỆT CÁC EM
CHÚC CÁC EM HỌC TỐT!