Luyện từ và câu
Luyện tập về từ nhiều nghĩa
( Tr.82)
GV: Trần Thị Thu Hương

Trò chơi : Nhìn nhanh – Đoán đúng
Đúng ghi Đ, sai ghi S thích hợp vào ô trống :
Câu 1 : Từ “mắt” nào sau đây được dùng
theo nghĩa gốc :
a)Đôi mắt của em bé đen láy.
b)Quả na mở mắt .

Đ
S

Từ đồng âm: - Viết và đọc giống nhau.
- Nghĩa hoàn toàn khác nhau.
Từ nhiều nghĩa: - Viết và đọc giống nhau.
- Có một nghĩa chung
( nghĩa gốc), một hay một vài nghĩa chuyển.

Bài 1. Trong các từ in đậm sau đây, những từ nào là từ
đồng âm, những từ nào là từ nhiều nghĩa ?
a/ Chín
- Lúa ngoài đồng đã chín vàng.
- Tổ em có chín học sinh .
- Nghĩ cho chín rồi hãy nói.
b) Đường
- Bát chè này nhiều đường nên rất ngọt.
- Các chú công nhân đang chữa đường dây điên thoại.
- Ngoài đường, mọi người đã đi lại nhộn nhịp.

Bài 1. Trong các từ in đậm sau đây,những từ nào là từ đồng
âm, những từ nào là từ nhiều nghĩa ?
a/ Chín
- Lúa ngoài đồng đã chín vàng.
- Tổ em có chín học sinh.
- Nghĩ cho chín rồi hãy nói.

Lúa chín

(9) Chín học sinh

Suy nghĩ cho chín
( suy nghĩ kĩ)

a) Chín
- Lúa ngoài đồng đã chín vàng.
Hoa quả phát triển đến mức
thu hoạch được.
- Nghĩ cho chín rồi hãy nói.
Suy nghĩ đến mức kĩ càng
Nét nghĩa chung: Ở mức
hoàn thiện, đầy đủ
- Tổ em có chín học sinh.
Số 9, số thứ tự

Từ nhiều
nghĩa
Từ đồng âm
với 2 từ
“chín” ở
trên

b/Đường
- Bát chè này nhiều đường nên rất ngọt.
- Các chú công nhân đang chữa đường dây
điện thoại.
- Ngoài đường, mọi người đã đi lại nhộn nhịp.

Bát chè nhiều đường

Đường dây điện

Đường phố

b) Đường

- Bát chè này nhiều đường nên rất ngọt.

Là chất mang vị ngọt .

Từ đồng âm với
2 từ “ đường” ở
dưới

- Các chú công nhân đang chữa đường dây
điện thoại

Vật nối hai đầu để tín hiệu âm thanh
đi qua đi lại

- Ngoài đường, mọi người đã đi lại nhộn nhịp.

Chỉ lối đi lại

Từ
nhiều
nghĩa

Nét nghĩa chung: Cái tạo ra để nối liền hai điểm, hai nơi.

c/ Vạt
- Những vạt nương màu mật.
Lúa chín ngập lòng thung.
Nguyễn Đình Ảnh
- Chú Tư lấy dao vạt nhọn đầu chiếc gậy tre
- Những người Giáy, người Dao
Đi tìm măng, hái nấm
Vạt áo chàm thấp thoáng
Nhuộm xanh cả nắng chiều.
Nguyễn Đình Ảnh

Vạt nương

Vạt tre

Vạt áo

Là mảnh đất tr
ồng
trọt trải dài trê
n đồi,
núi

c) Vạt
- Những vạt nương màu mật
Lúa chín ngập lòng thung.
- Những người Giáy, người Dao
Đi tìm măng, hái nấm
Vạt áo chàm thấp thoáng
Nhuộm
xanh chung:
cả nắngVạt
chiều.
Nét nghĩa
có hình trải dài
- Chú tư lấy dao vạt nhọn đầu chiếc
gậy tre.

Từ nhiều
nghĩa
Vạt của thân áo

Đồng âm
Dùng dao
để đẽo, chặt

Thứ

ngày tháng năm 2023
Luyện từ và câu
Luyện tập về từ nhiều nghĩa ( Tr. 82)

Bài 3: Dưới đây là một số tính từ và những nghĩa
phổ biến của chúng:
a. Cao
- Có chiều cao lớn hơn mức bình thường.
- Có số lượng hoặc chất lượng hơn hẳn mức bình thường.
b. Nặng
- Có trọng lượng lớn hơn mức bình thường.
- Ở mức độ cao hơn, trầm trọng hơn mức bình thường.
c. Ngọt
- Có hãy
vị nhưđặt
vị của
,mật. biệt các nghĩa của một
Em
câuđường
để phân
trong
những
từ nói
trên.
- (Lời
nói) nhẹ
nhàng
dễ nghe.

a. Cao:
- Có chiều cao lớn hơn mức bình thường?.
Ông ấy cao hơn những người cùng trang lứa.

- Có số lượng hoặc chất lượng
hơn hẳn bình thường?
Việt Nam giờ đã có nhiều mặt
hàng chất lượng rất cao.

b) Nặng
- Có trọng lượng lớn hơn
mức bình thường.

Bạn này cân nặng hơn

- Có mức độ cao hơn, trầm trọng
hơn mức bình thường.

Ca bệnh này nặng không biết

c. Ngọt
- Có vị như vị - (Lời nói) nhẹ
của đường, mật.
nhàng, dễ nghe.

- (Âm thanh) nghe
êm tai.

Quả khế này Giọng hát của chú Tiếng đàn nghe rất
chín ăn rất ngọt. ấy ngọt ngào quá.
ngọt.

Bài 3: Đặt câu với một số tính từ theo nghĩa phổ biến của chúng:

a. Cao:
- Ông ấy cao hơn những người cùng trang lứa.
- Việt Nam giờ đã có nhiều mặt hàng chất lượng rất cao.
b. Nặng
- Bạn này cân nặng hơn lứa tuổi.
- Ca bệnh này nặng không biết có thành công được không?
c. Ngọt
- Quả khế này chín ăn rất ngọt.
- Giọng hát của chú ấy ngọt ngào quá.
- Tiếng đàn nghe rất ngọt.

Thứ Ba ngày 26 tháng 10 năm 2023
Luyện từ và câu
Luyện tập về từ nhiều nghĩa ( Tr. 82)