Tiết 80: TINH THẦN YÊU NƯỚC CỦA NHÂN DÂN TA
- Hồ Chí Minh -
I. Đọc - Tìm hiểu chú thích:
1. Đọc:
2. Chú thích: SGK/25.
a. Tác giả: Hồ Chí Minh.
b. Tác phẩm:
Văn bản được trích từ văn kiện Báo cáo chính trị do Chủ tịch Hồ Chí Minh trình bày tại Đại hội lần thứ II của Đảng Lao động Việt Nam (nay là Đảng Cộng sản Việt Nam) họp tại Việt Bắc tháng 2 năm 1951.
Tiết 80: TINH THẦN YÊU NƯỚC CỦA NHÂN DÂN TA
- Hồ Chí Minh -
I. Đọc - Tìm hiểu chú thích:
1. Đọc:
2. Chú thích: SGK/25.
a. Tác giả: Hồ Chí Minh.
b. Tác phẩm:
Văn bản được trích từ văn kiện Báo cáo chính trị do Chủ tịch Hồ Chí Minh trình bày tại Đại hội lần thứ II của Đảng Lao động Việt Nam (nay là Đảng Cộng sản Việt Nam) họp tại Việt Bắc tháng 2 năm 1951.
3. Bố cục: 3 phần
- Mở bài: “Dân ta…lũ cướp nước” -> Tinh thần yêu nước là một truyền thống quí báu của nhân dân ta, là sức mạnh to lớn trong các cuộc chiến đấu chống xâm lược.
- Thân bài: “Lịch sử…yêu nước”
-> Chứng minh tinh thần yêu nước trong lịch sử chống ngoại xâm và trong cuộc kháng chiến hiện tại.
- Kết bài: “Tinh thần…kháng chiến” -> Nhiệm vụ của Đảng phải làm cho tinh thần yêu nước của nhân dân được phát huy mạnh mẽ trong công việc kháng chiến.
Tiết 80: TINH THẦN YÊU NƯỚC CỦA NHÂN DÂN TA
- Hồ Chí Minh -
I. Đọc - Tìm hiểu chú thích:
II. Đọc – Hiểu văn bản:
1. Nội dung:
a. Khái quát vấn đề:
Dân ta có một lòng nồng nàn yêu nước, đó là truyền thống quý báu.
Dân ta có một lòng nồng nàn yêu nước. Đó là một truyền thống quý báu của ta. Từ xưa đến nay, mỗi khi tổ quốc bị xâm lăng thì tinh thần ấy lại sôi nổi, nó kết thành một làn sóng vô cùng mạnh mẽ, to lớn, nó lướt qua mọi sự nguy hiểm, khó khăn, nó nhấn chìm tất cả lũ bán nước và lũ cướp nước.
-> Câu khẳng định, điệp từ, các động từ mạnh liên tiếp, so sánh sinh động, câu văn dài, giọng điệu hùng hồn….
=> Gợi tả, khẳng định sức mạnh to lớn của lòng yêu nước, tạo khí thế mạnh mẽ cho lời văn, gây sự xúc động cho người nghe.
Tiết 80: TINH THẦN YÊU NƯỚC CỦA NHÂN DÂN TA
- Hồ Chí Minh -
I. Đọc - Tìm hiểu chú thích:
II. Đọc – Hiểu văn bản:
1. Nội dung:
a. Khái quát vấn đề:
b. Truyền thống yêu nước của nhân dân ta:
Truyền thống yêu nước của nhân dân ta ta
Những biểu hiện của lòng yêu nước
Trong lịch sử chống ngoại xâm
Những cuộc kháng chiến vĩ đại thời: Bà Trưng, bà Triệu, Trần Hưng Đạo, Lê Lợi, Quang Trung…

Bà Trưng
Trần Hưng Đạo
Truyền thống yêu nước của nhân dân ta
Những biểu hiện của lòng yêu nước
Trong lịch sử chống ngoại xâm
Những cuộc kháng chiến vĩ đại thời: Bà Trưng, bà Triệu, Trần Hưng Đạo, Lê Lợi, Quang Trung…
Dẫn chứng tiêu biểu, chọn lọc, liệt kê theo trình tự thời gian
Truyền thống yêu nước của nhân dân ta
Những biểu hiện của lòng yêu nước
Trong lịch sử chống ngoại xâm
Những cuộc kháng chiến vĩ đại thời: Bà Trưng, bà Triệu, Trần Hưng Đạo, Lê Lợi, Quang Trung
Chúng ta phải ghi nhớ công ơn
Trong cuộc kháng chiến
hiện tại (năm 1951)
Đồng bào ta ngày nay cũng rất xứng đáng với tổ tiên ta ngày trước.Từ các cụ già tóc bạc đến các cháu nhi đồng trẻ thơ, từ những kiều bào ở nước ngoài đến những đồng bào ở vùng tạm chiếm, từ nhân dân miền ngược đến miền xuôi, ai cũng một lòng yêu nước, ghét giặc. Từ những chiến sĩ ngoài mặt trận chịu đói mấy ngày để bám sát lấy giặc đặng tiêu diệt giặc, đến những công chức ở hậu phương nhịn ăn để ủng hộ bộ đội, từ những phụ nữ khuyên chồng con đi tòng quân mà mình thì xung phong giúp việc vận tải, cho đến các bà mẹ chiến sĩ săn sóc yêu thương bộ đội như con đẻ của mình. Từ những nam nữ công nhân và nông dân thi đua tăng gia sản xuất, không quản khó nhọc để giúp một phần vào kháng chiến, cho đến những đồng bào điền chủ quyên ruộng đất cho chính phủ...Những cử chỉ cao quý đó, tuy khác nhau nơi việc làm nhưng giống nhau nơi lòng nồng nàn yêu nước.
Từ cụ già tóc bạc đến các cháu nhi đồng
Từ kiều bào ở nước ngoài
đến đồng bào ở vùng bị tạm chiếm
Từ nhân dân miền ngược đến nhân dân miền xuôi
Từ chiến sĩ ngoài mặt trận
đến công chức ở hậu phương ...
Từ những phụ nữ … đến bà mẹ ...
Từ nam nữ ... thi đua sản xuất
đến đồng bào điền chủ quyên đất …
Từ các cụ già đến các cháu nhi đồng…
Từ kiều bào đến đồng bào…
Từ nhân dân miền ngược đến miền xuôi …
… chiến sỹ … công chức …
… phụ nữ … các bà mẹ …
… nam nữ … đồng bào điền chủ
Dẫn chứng toàn diện, bao quát
Lứa tuổi, địa bàn
cư trú,
tầng lớp, giai cấp,
nghề nghiệp
Từ các cụ già đến các cháu nhi đồng…
Từ kiều bào đến …. đồng bào…
… Từ miền ngược đến miền xuôi …
… chiến sỹ … công chức …
… phụ nữ … các bà mẹ …
… nam nữ … đồng bào điền chủ
Lứa tuổi, địa bàn cư trú,
tầng lớp, giai cấp,
nghề nghiệp
Dẫn chứng toàn diện, bao quát.
* Nhiều hành động yêu nước
- Chịu đói, bám sát lấy giặc đặng tiêu diệt giặc.
- Nhịn ăn để ủng hộ bộ đội.
- Khuyên chồng con tòng quân
- Xung phong giúp việc vận tải.
- Săn sóc yêu thương bộ đội.
- Thi đua tăng gia sản xuất.
- Quyên ruộng đất cho Chính phủ.
Cụ thể, thiết thực góp sức vào công cuộc kháng chiến chống Pháp
Đồng bào ta ngày nay cũng rất xứng đáng với tổ tiên ta ngày trước. Từ các cụ già tóc bạc đến các cháu trẻ thơ, từ những kiều bào ở nước ngoài đến vùng tạm bị chiếm, từ nhân dân miền ngược đến nhân dân miền xuôi, ai cũng một lòng nồng nàn yêu nước, ghét giặc. Từ những chiến sĩ ngoài mặt trận chịu đói mấy ngày để bám sát lấy giặc đặng tiêu diệt giặc, đến những công chức ở hậu phương nhịn ăn để ủng hộ bộ đội, từ những phụ nữ khuyên chồng con đi tòng quân mà mình thì xung phong giúp việc vận tải, cho đến các bà mẹ chiến sĩ săn sóc yêu thương chiến sĩ như con đẻ của mình. Từ những nam nữ công nhân và nông dân thi đua tăng gia sản xuất, không quản khó nhọc để giúp một phần vào kháng chiến, cho đến những đồng bào điền chủ quyên đất ruộng cho Chính phủ… Những cử chỉ cao quý đó, tuy khác nhau nơi việc làm, nhưng đều giống nhau nơi lòng nồng nàn yêu nước.
-Từ các cụ già đến các cháu nhi đồng…
- Từ kiều bào đến …. đồng bào…
- Từ miền ngược đến miền xuôi …
… chiến sỹ … công chức …
… phụ nữ … các bà mẹ …
… nam nữ … đồng bào điền chủ
Lứa tuổi, địa bàn
cư trú, tầng lớp,
giai cấp, nghề nghiệp
Dẫn chứng toàn diện, bao quát.
- Nhiều hành động yêu nước :
+ Chịu đói, bám sát lấy giặc tiêu diệt giặc.
+ Nhịn ăn để ủng hộ bộ đội.
+ Khuyên chồng con tòng quân
+ Xung phong giúp việc vận tải.
+ Săn sóc yêu thương bộ đội.
+Thi đua tăng gia sản xuất.
+ Quyên ruộng đất cho Chính phủ.
- Hành động: Cụ thể, thiết thực thể hiện lòng yêu nước
Tất cả mọi người đều có lòng yêu nước và có những việc làm cụ thể phục vụ cho kháng chiến
-> Liệt kê, sự việc và con người theo mô hình từ…đến
Những biểu hiện của lòng yêu nước:
Lòng yêu nước từ trong quá khứ của lịch sử dân tộc.
Trong cuộckhángchiếnhiện tại
(năm 1951)
…những trang lịch sử vẻ vang của thời đại Bà Trưng, Bà Triệu, Trần Hưng Đạo, Lê Lợi, Quang Trung,…
Từ các cụ già tóc bạc đến các cháu nhi đồng…Từ những chiến sĩ đến công chức hậu phương…Từ những nam nữ công nhân đến đến những đồng bào điền chủ…
Lập luận chặt chẽ, dẫn chứng tiêu biểu, toàn diện liệt kê
theo trình tự thời gian lịch sử, giàu sức thuyết phục.
Chúng ta phải ghi nhớ công lao của các anh hùng dân tộc.
Những cử chỉ đó, tuy khác nhau nơi việc làm, nhưng đều giống nhau nơi lòng nồng nàn yêu nước.
Tiết 80: TINH THẦN YÊU NƯỚC CỦA NHÂN DÂN TA
- Hồ Chí Minh -
I. Đọc - Tìm hiểu chú thích:
II. Đọc – Hiểu văn bản:
1. Nội dung:
a. Khái quát vấn đề:
b. Truyền thống yêu nước của nhân dân ta:
- Truyền thống yêu nước theo dòng lịch sử: Có nhiều cuộc kháng chiến vĩ đại Bà Trưng, Bà Triệu, Trần Hưng Đạo, Lê Lợi, Quang Trung…
- Truyền thống yêu nước ở hiện tại: Đồng bào trong nước, kiều bào ở nước ngoài, mọi ngành, mọi lứa tuổi đều tham gia kháng chiến.
Tiết 80: TINH THẦN YÊU NƯỚC CỦA NHÂN DÂN TA
- Hồ Chí Minh -
I. Đọc - Tìm hiểu chú thích:
II. Đọc – Hiểu văn bản:
1. Nội dung:
a. Khái quát vấn đề:
b. Truyền thống yêu nước của nhân dân ta:
c. Nhiệm vụ của Đảng:

Tinh thần yêu nước cũng như các thứ của quý. Có khi được trưng bày trong tủ kính, trong bình pha lê, rõ ràng dễ thấy. Nhưng cũng có khi cất giấu kín đáo trong rương, trong hòm. Bổn phận của chúng ta là làm cho những của quý kín đáo ấy đều được đưa ra trưng bày. Nghĩa là phải ra sức giải thích, tuyên truyền, tổ chức, lãnh đạo, làm cho tinh thần yêu nước của tất cả mọi người đều được thực hành vào công việc yêu nước, công việc kháng chiến.
c. Nhiệm vụ của Đảng
- Tinh thần yêu nước ở hai trạng thái:
+ Bộc lộ rõ ràng
+ Tiềm ẩn kín đáo
- Động viên, khích lệ khơi dậy
tiềm năng
yêu nước của mọi người vào
công việc kháng chiến.
-> Bổn phận của toàn Đảng, toàn dân lúc này là làm kháng chiến bằng hành động cụ thể.
Truyền thống yêu nước của nhân dân ta
Những biểu hiện của lòng yêu nước
Trong quá khứ
Trong cuộc kháng chiến hiện tại
Nhiệm vụ của Đảng
Động viên, khích lệ khơi dậy tiềm năng yêu nước của mọi người vào công việc kháng chiến.
Tiết 77: TINH THẦN YÊU NƯỚC CỦA NHÂN DÂN TA
- Hồ Chí Minh -
I. Đọc - Tìm hiểu chú thích:
II. Đọc – Hiểu văn bản:
1. Nội dung:
a. Khái quát vấn đề:
b. Truyền thống yêu nước của nhân dân ta:
c. Nhiệm vụ của Đảng:
Nhiệm vụ của Đảng trong việc phát huy hơn nữa truyền thống yêu nước của toàn dân:
- Biểu dương tất cả những biểu hiện khác nhau của lòng yêu nước.
- Tuyên truyền, tổ chức, lãnh đạo để mọi người đóng góp vào công việc kháng chiến.
Lòng yêu nước là truyền thống quý báu
của nhân dân ta
Lòng yêu nước trong quá khứ chống ngoại xâm
Bà
Trưng
Bà
Triệu
Lòng yêu nước trong cuộc kháng chiến hiện tại.
Trần
Hưng
Đạo
Lê
Lợi
Quang
Trung
. . .
Từ
kiều
bào
đến đồng bào
Từ
chiến sỹ
đến công
chức
Từ
các
cụ
già
đến các
cháu
Từ
phụ
nữ
đến các
bà
mẹ
Từ
công
nhân
nông
dân
đến
điền
chủ…
Từ
miền
ngược
đến miền
xuôi
Khẳng định giá trị của lòng yêu nước
Kêu gọi mọi người phát huy truyền thống yêu nước.
Mở bài
Thân bài
Kết bài
Tiết 80: TINH THẦN YÊU NƯỚC CỦA NHÂN DÂN TA
- Hồ Chí Minh -
I. Đọc - Tìm hiểu chú thích:
II. Đọc – Hiểu văn bản:
1. Nội dung:
2. Nghệ thuật:
- Sử dụng hình ảnh so sánh làm cho người đọc hình dung cụ thể về sức mạnh của tinh thần yêu nước, trạng thái của tinh thần yêu nước.
- Lối liệt kê với mô hình “từ … đến…” biểu hiện đa dạng của tinh thần tình yêu nước trong nhân dân.
- Kết thành, lướt qua, nhấn chìm -> Tác giả đã sử dụng từ ngữ gợi hình ảnh thể hiện sức mạnh với những sắc thái khác nhau.
3. Ý nghĩa:
Truyền thống yêu nước quý báu của nhân dân ta cần được phát huy trong hoàn cảnh lịch sử mới để bảo vệ đất nước.
* Ghi nhớ: SGK/27.
Chuyện về Tô Vĩnh Diện
Tô Vĩnh Diện (1924 - 1954) là một Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân của Việt Nam. Anh hùng Tô Vĩnh Diện sinh ra ở xã Nông Trường, huyện Nông Cống (nay là huyện Triệu Sơn), tỉnh Thanh Hóa. Anh sinh trưởng trong một gia đình nghèo, lên 8 tuổi đã phải đi ở cho địa chủ, phải chịu bao cảnh áp bức bất công.
Năm 1946, anh tham gia dân quân ở địa phương. Năm 1949, anh xung phong vào bộ đội. Tháng 5 năm 1953, Quân đội ta thành lập các đơn vị pháo cao xạ để chuẩn bị đánh lớn. Tô Vĩnh Diện được điều về làm Tiểu đội trưởng pháo cao xạ, thuộc Đại đội 827, Tiểu đoàn 394, Trung đoàn 367. Trong quá trình hành quân cơ động trên chặng đường hơn 1000 km tới vị trí tập kết để tham gia chiến dịch Điện Biên Phủ, anh luôn luôn gương mẫu, đảm nhiệm những công việc khó khăn nặng nề nhất. Khi bộ đội ta kéo pháo qua những chặng đường khó khăn nguy hiểm, anh xung phong giữ càng lái để bảo đảm an toàn cho khẩu pháo.
Anh nổi tiếng với giai thoại hy sinh thân mình để cứu khẩu pháo không bị lăn xuống vực trong Chiến dịch Điện Biên Phủ. Ngày 01/02/1954, anh Tô Vĩnh Diện đã hi sinh tại rừng Pá Có, Điện Biên. Tấm gương hy sinh vô cùng anh dũng của đồng chí Tô Vĩnh Diện đã cổ vũ mạnh mẽ toàn đơn vị vươn lên hoàn thành tốt nhiệm vụ.
Hướng dẫn học tập
 Đối với bài học tiết này:
- Học thuộc ghi nhớ SGK/27.
- Học thuộc lòng đoạn văn từ đầu đến “tiêu biểu của một dân tộc anh hùng” (bài tập 1).
- Đọc bài văn nhiều lần để nắm được cách lập luận.
- Kể tên một số văn bản nghị luận xã hội của Chủ tịch Hồ Chí Minh.
 Đối với bài học tiết sau: Chuẩn bị bài: “Đức tính giản dị của Bác Hồ”.
- Đọc kĩ trước bài.
- Cần nắm được sự giản dị của bác được biểu hiện trong lối sống, quan hệ với mọi người; trong việc làm…