NGỮ VĂN 8.

Xem video
sau và nêu
cảm nhận

Tôi đi học.
_Thanh Tịnh_

I. TÌM HIỂU CHUNG

I. Tìm hiểu chú thích
1. Đọc
2. Chú thích
a. Tác giả - Tác phẩm
* Tác giả (1911-1988)
- Tên thật là Trần Văn Ninh, lên 6 tuổi đổi là
Trần Thanh Tịnh, quê ở Gia Lạc, ven sông
Hương (Huế)
- Thơ văn của ông đậm chất trữ tình, giàu cảm
xúc, trong trẻo.

Thanh Tịnh
(1911–1988)

I. Tìm hiểu chú thích
1. Đọc
2. Chú thích
a. Tác giả - Tác phẩm
* Tác giả (1911-1988)
* Tác phẩm
- In trong tập “Quê mẹ” (1941)
b. Từ khó (sgk )
3. Thể loại:
- Truyện ngắn (tự sự + mtả + biểu cảm) nhưng
nổi bật là biểu cảm.

4. Bố cục

P1: Khơi nguồn cảm xúc

P2: Cảm nhận của “tôi” trên đường tới trường.

P3: Cảm nhận của “tôi” lúc ở sân trường.

P4: Cảm nhận của “tôi” khi vào lớp và bắt đầu
buổi học đầu tiên.

II. ĐỌC - HIỂU
VĂN BẢN

1. Tâm trạng của nhân vật “tôi” trong buổi tựu trường

 Tìm các chi tiết thể hiện cảm xúc nhân vật
tôi ở các thời điểm và không gian sau:
Thời điểm
gợi nhớ

Trên đường
đến trường

Ở trên
sân trường

Khi vào lớp
học

1. Tâm trạng của nhân vật “tôi” trong buổi tựu trường
* Thời điểm gợi nhớ : Cuối thu:
+ lá rụng nhiều.
+ mây bàng bạc.
+ mấy em nhỏ rụt rè cùng mẹ đến trường...
-> Lòng “tôi” náo nức, mơn man, tưng bừng,
rộn rã nhớ về buổi tựu trường đầu tiên.
- NT: sử dụng từ láy có giá trị biểu cảm cao, diễn tả cảm xúc trong
sáng.

* Cảm xúc trên đường tới trường
- Thời gian: Buổi sáng cuối thu (một buổi mai đầy sương thu và gió lạnh)
- Không gian: trên con đường làng dài và hẹp.
- Cảm giác: mọi cảnh vật thân quen đều thay đổi, tự thấy mình đã lớn,
có chí học ngay từ đầu.
-> Háo hức, hăm hở đi học, yêu bạn bè và
mái trường quê hương.

* Cảm xúc lúc ở sân trường
- Quang cảnh sân trường Mĩ Lí:
+ Dày đặc cả người,
+ Người nào quần áo cũng sạch sẽ.
+ Gương mặt mcũng vui tươi, sáng sủa.
=> Phản ánh không khí đặc biệt của ngày hội khai
trường và thể hiện tinh thần hiếu học của ND ta.
Trước khi đi học

Hôm nay đi học

- Là một nơi xa lạ
Trông vừa xinh xắn vừa oai
- Cảm tưởng: nhà trường cao nghiêm như cái đình làng
ráo và sạch sẽ hơn các nhà hòa ấp.
trong làng

 Tâm trạng của nhân vật “tôi”:
Trước ngôi trường:

Khi nghe tiếng trống

Khi nghe ông đốc gọi tên
bạn bè khác

Lo sợ vẩn vơ; Ngập ngừng, e sợ; Thèm vụng, ước ao thầm
Chơ vơ, vụng về, lúng túng.
Hồi hộp, cảm thấy tim như ngừng đập

Khi gọi đến tên mình

Giật mình, lúng túng quên cả người mẹ đang đứng sau

Khi rời tay mẹ để xếp hàng
vào lớp

Quay lưng lại dúi đầu vào lòng mẹ nức nở khóc, chưa
bao giờ thấy xa mẹ như lần này…

 Nhận xét:

i
ồ
h
c
á
i
g
m
ả
c
ả
t
n
 NT: So sánh để diễ
.
g
n
ắ
l
o
l
,
ỡ
g
n
ỡ
b
,
p
ộ
h


* Cảm xúc khi ngồi trong lớp học
Khi
bước
vào
lớp,
cậu
thấy

Một mùi hương lạ xông lên...
Hình gì treo trên tường cũng lạ và hay hay...
Chỗ ngồi của mình lạm nhận là vật riêng.
Bạn ngồi bên chưa quen cũng không xa lạ

-> lo sợ, bỡ ngỡ mà lại thân quen, hồn nhiên, ý thức rõ được tầm quan trọng của
việc học.

“Một con chim liệng đến đứng trên bờ cửa sổ, hót mấy tiếng rụt rè rồi vỗ
cánh bay cao”.

Tả thực: Cánh chim gợi kỉ niệm tuổi thơ đi bẫy chim giữa cánh đồng
So sánh liên tưởng: Biểu tượng cho cậu học trò (ngập ngừng cất
cánh bay vào bầu trời cao rộng của tri thức và học làm người lớn.)

Tiếng phấn của thầy gạch mạnh trên bảng:

Khiến cậu bé sực tỉnh, dứt khỏi mộng mơ trở về với hiện tại, bắt đầu
đánh vần bài học đầu tiên: Tôi đi học.

 Tác giả phát hiện thật tinh tế, chính xác, phù hợp với diễn
biến, tâm trạng, tâm lí của trẻ thơ.

2.Thái độ của những người lớn

Liệt kê các chi tiết thể hiện thái độ, tình cảm của những người lớn
đối với các em bé lần đầu tiên đi học và nêu cảm nhận của em:
Phụ huynh

Ông đốc

Thầy giáo

…………………………………………
…………………………………………
…………………...

…………………………………………
…………………………………………
…………………...

…………………………………………
…………………………………………
…………………...

Cảm nhận của em:………………………………………
……………………………………………………………
……………………………………………………………

Phụ huynh

Đưa con đến
trường dự lễ
với biết bao hồi
hộp, chăm lo,
xao xuyến...

Ông đốc

Thầy giáo

Nhìn học trò
bằng con mắt
hiền từ, cảm
động...

Đón chào các
em bằng gương
mặt tươi cười,
thái độ trìu
mến...

=> Thể hiện trách nhiệm và tình thương yêu của gia đình,
nhà trường đối với thế hệ tương lại -> môi trường giáo dục
ấm áp tình người.

III. TỔNG KẾT

Nghệ thuật
01

NT so sánh, bố cục theo dòng
hồi tưởng của nhân vật, trình tự
thời gian của buổi tựu trường.

03

02

Kết hợp hài hòa giữa 3
phương thức biểu đạt: tự
sự, miêu tả và biểu cảm.

Ngôn ngữ miêu tả tinh tế,
giàu hình ảnh, nhạc điệu
và giàu chất thơ.

Nội dung
Những kỷ niệm trong sáng
cùng tâm trạng hồi hộp, cảm
giác bỡ ngỡ của nv “tôi” trong
buổi tựu trường đầu tiên.

Chia sẻ về ngày
đầu đi học của em

T
H
A
N
H
T
Ị
N
H
R

Ô
B
Q
T
E
T
Q
V
O
N

I
H
U
B
N
Ự
Ự
C
À
Ẻ

Đ
D
Ê
H
T
U
T
X
Ấ
R

I
Đ
M
N
H
T
Ọ
S
P
B

H
Y
Ẹ
A
A
R
À
A
B
À

Ọ
Đ
G
Y
O
Ừ­
h
N
A
N

C
L
H
M
H
Ê
A
B
N
Ĩ

U
A
C
A
O
N
R
A
N
K

A
M
M
N
A
G
B
N
E
N

T

Ô

I

Đ

I

H

Ọ

C

U

A

H
A
N
H
T
Ị
N
H
R

B
Q
T
E
T
Q
V
O
N

H
U
B
N
Ự
Ự
C
À
Ẻ

D
Ê
H
T
U
T
X
Ấ
R

Đ
M
N
H
T
Ọ
S
P
B

Y
Ẹ
A
A
R
À
A
B
À

Đ
G
Y
O
Ừ­
h
N
A
N

L
H
M
H
Ờ
A
B
N
Ĩ

A
C
A
O
N
R
A
N
K

M
M
N
A
G
B
N
E
N

Hướng dẫn tự học
 Ôn lại kiến thức văn bản “Tôi đi học”
 Sưu tầm các tác phẩm văn học, âm nhạc, điện ảnh,
… có đề tài viết về mái trường hay tuổi học trò và
chia sẻ với các bạn.
 Chuẩn bị bài “ Trong lòng mẹ”.