Vaên hoïc boài ñaép taâm hoàn chuùng ta !

NGỮ VĂN VĂN 11

CÙNG
THẢO LUẬN

c
ộ
u
c
ế
t
c
ự
h
t
Trong
ọi
m
y
ấ
h
t
g
n
ờ
ư
h
sống, em t
g
n
ứ
h
c
á
c
g
n
ữ
người có nh
từ
ị
b
i
h
k
o
à
n
ế
h
xử như t
?
?
?
u
ê
y
h
n
ì
t
g
n
chối tro

Phương án 1:
KHỦNG BỐ
LUÔN LUÔN

Đẹp trai không bằng
chai mặt.
Gió thổi mãi cây cũng
phải đổ.
Nước chảy đá mòn.

Phương án 2:
CHIẾM ĐOẠT
NGANG NHIÊN

Hẹn kiếp sau.
Sống chết có nhau.
Rượu mời không uống,
uống rượu phạt.

Phương án 3:
CAO THƯỢNG VẪN
ĐẸP SAO

Đời còn dài, còn nhiều
cơ hội.
Hạnh phúc của người
mình yêu cũng giống
như của chính ta.

I. TÌM HIỂU CHUNG
1. Tác giả
a. Cuộc đời

- A-lếch-xan-đrơ Xéc-ghê-ê-vích Puskin (1799 – 1837).
- Xuất thân từ tầng lớp quý tộc ở
Mát-xcơ-va.
- Gắn bó sâu sắc với nhân dân và đất
nước.
- Dũng cảm đấu tranh chế độ chuyên
chế Nga hoàng độc đoán.

Cuộc đời, sự kiện và những con người liên quan đến nhà thơ Pu-skin

A.X.PU-SKIN

Cha và mẹ nhà thơ Pu-skin

Pu-skin đọc thơ năm 16 tuổi

A-lếch-xan-đrơ Xéc-ghê-êvích Pu-skin (1799 – 1837).

Natalia Puskina (1812-1863)

Natalia Puskina (1812-1863)

Pu-skin trúng đạn trong cuộc đấu súng với Đăng-tét

Mộ Puskin ở tu viện Xviatogôrxki (1837)

b. Sự nghiệp
- Sáng tác nhiều thể loại:
+ Tiểu thuyết bằng thơ: Ép-ghê-nhi Ônhê-ghin.
+ Trường ca: Ru-xlan và Li-út-mi-la,
Người tù Cáp-ca-dơ.
+ Truyện ngắn: Cô tiểu thư nông dân,
Con đầm pích,…
+ Kịch: Bô-rít Gô-đu-nốp.
+Ngụ ngôn.
+ Hơn 800 bài thơ trữ tình.
- Vị trí: “Mặt trời của thi ca Nga”; Nhà
thơ Nga vĩ đại.
- Phong cách nghệ thuật: Thể hiện tâm
hồn Nga khao khát tự do và tình yêu qua
một tiếng nói Nga trong sáng, thuần khiết.

Những nhận xét:
- Gorki: “Khởi đầu cho mọi khởi đầu”.
- Gô-gôn: “Puskin sinh trước thời
đại mình hai trăm năm”.
- Giu-côp-xki: “Người khổng lồ
tương lai”.
- Đô-brô-liu-bôp: “... Có ý nghĩa to
lớn không chỉ trong lịch sử văn
chương mà cả trong lịch sử thức tỉnh
của dân tộc Nga”.

Tượng đài Pu-skin ở Moscow

Phố Pu-skin

Tên tuổi Puskin trở thành biểu tượng của văn hóa Nga

2. Bài thơ
a. Hoàn cảnh sáng tác: Viết vào mùa hè 1829, khơi nguồn từ
mối tình của nhà thơ với nàng Ô-lê-nhi-na.

b. Đọc
TÔI YÊU EM
Tôi yêu em: đến nay chừng có thể
Ngọn lửa tình chưa hẳn đã tàn phai;
Nhưng không để em bận lòng thêm nữa,
Hay hồn em phải gợn bóng u hoài.
Tôi yêu em âm thầm, không hi vọng,
Lúc rụt rè, khi hậm hực lòng ghen,
Tôi yêu em, yêu chân thành, đằm thắm,
Cầu em được người tình như tôi đã yêu em.
( Thúy Toàn dịch)

b. Đọc
TÔI YÊU EM
Tôi đã yêu em: tình yêu vẫn, có lẽ
Chưa tắt hẳn trong tâm hồn tôi;
Nhưng hãy để nó không làm phiền em thêm nữa;
Tôi không muốn làm em buồn vì bất cứ điều gì.
Tôi đã yêu em lặng thầm, vô vọng
Bị giày vò khi bởi sự rụt rè, khi bởi nỗi ghen tuông;
Tôi đã yêu em chân thành như thế đó, dịu dàng như thế đó
Cầu trời cho em được người khác yêu thương cũng như thế.
( Bản dịch sát nghĩa tiếng Nga)
- Khổ 1: Lời giã biệt và giãi bày một tình yêu vô vọng.
- Khổ 2: Lời giãi bày tiếp và lời cầu nguyện cho người mình yêu.

II. ĐỌC HIỂU VĂN BẢN
1. Lời giã biệt và giãi bày một tình yêu vô vọng
a. Hai câu đầu
Tôi yêu em: đến nay chừng có thể
+ Nhân vật trữ tình trong
Ngọn lửa tình chưa hẳn đã tàn phai
bài thơ là tôi –tác giả
(Tôi đã yêu em: tình yêu vẫn, có lẽ
+ Cách xưng hô “Tôi” –
Chưa tắt hẳn trong tâm hồn tôi)
“em”: vừa gần gũi,vừa
xa cách.

Đã

(hư từ chỉ
quá khứ)

+

Vẫn

+

(hư từ biểu thị sự
tiếp diễn, không
thay đổi) 

Chưa (tắt)

(mang nghĩa
phủ định)

+ Hình ảnh: ngọn lửa tình: gợi sự ấm áp, nồng nàn.
+Chưa hẳn đã tàn phai: vẫn âm ỉ cháy, tình yêu vẫn còn tồn tại, bền vững.

Khẳng định tôi đã, đang và vẫn yêu em. Là lời bày tỏ ngắn gọn,
giản dị nhưng cảm xúc chân thành, thiết tha.

b. Câu 3 và 4
Nhưng không để em bận lòng thêm nữa,
Hay hồn em phải gợn bóng u hoài.
(Nhưng hãy để nó (tình yêu) không làm phiền em thêm nữa;
Tôi không muốn làm em buồn vì bất cứ điều gì.)
- Từ “Nhưng” nối giữa câu 1-2 và câu 3-4 như một đập chắn cho sự
đổi hướng đảo ngược với quyết định đầy tính lí trí: phải dập tắt ngọn
lửa tình trong lòng mình “để nó không làm phiền em thêm nữa”, và
“không muốn làm em buồn vì bất cứ điều gì”.
=> Sự đấu tranh gay gắt giữa Lý trí > < con tim
- Từ “không” lặp lại hai lần: sự quyết liệt, dứt khoát, mạnh mẽ, giằng
xé, cần phải dập tắt tình yêu nó đang bốc cháy ở trong mình.

b. Câu 3 và 4
- Những câu thơ tự sự như là một lời giãi bày, bộc bạch chân tình, giản
dị mà tinh tế.
- Chàng trai hiểu cho sự băn khoăn của cô gái nên chủ động dập tắt tình
yêu, bóp nghẹt trái tim mình, tự nhắn nhủ mình phải dừng bước để người
mình yêu được thanh thản.
- Đó là cách cư xử rất có văn hóa trong tình yêu.

Đây là chàng trai cao thượng, tế nhị, tự trọng, vị tha.
Đoạn thơ là lời từ giã tình yêu đầy đau đớn nhưng cũng là
sự thể hiện một tâm hồn đầy vị tha, đầy tự trọng và rất chân
thành của nhà thơ.

2. Lời giãi bày tiếp và lời cầu nguyện cho người mình yêu
a. Câu 5 và 6
Tôi yêu em âm thầm, không hi vọng,
Lúc rụt rè, khi hậm hực lòng ghen,
(Tôi đã yêu em lặng thầm, vô vọng
Bị giày vò khi bởi sự rụt rè, khi bởi nỗi ghen tuông;)
- Điệp khúc “Tôi yêu em” vang lên lần thứ 2: tình yêu bền bỉ, dai
dẳng, thường trực trong trái tim chàng trai.
- Các trạng thái cảm xúc: khi âm thầm như sóng ở đáy sông, khi cuồng
nhiệt trong vô vọng, khi rụt rè, ngại ngần không thốt ra lời, khi hậm hực
ghen tuông.
- Dũng cảm thừa nhận cả tình cảm tích cực lẫn tiêu cực –sự chân thành
trong tình yêu.

b. Hai câu thơ kết
Tôi yêu em, yêu chân thành, đằm thắm,
Cầu em được người tình như tôi đã yêu em.
(Tôi (đã) yêu em chân thành như thế đó, dịu dàng như thế đó,
Cầu trời cho em được người khác yêu thương cũng như thế.)
- Điệp khúc “Tôi yêu em” được nhắc lại lần thứ ba: Tình yêu vững
bền, thủy chung, say đắm. Những sắc thái tiêu cực đã nhường chỗ cho
những sắc thái tích cực đó là sự “chân thành”, “đằm thắm”.
- Lời chúc: “Cầu em được người tình như tôi đã yêu em” - Sự thăng
hoa của tình yêu chân thành.

b. Hai câu thơ kết
Trong lời chúc có:
- Sự cao thượng, vị tha của chàng trai, chàng trai đã vượt lên cái
tôi ích kỷ của mình để nghĩ cho người mình yêu, mong cho người
yêu có được hạnh phúc trọn vẹn.
- Ngầm ý khẳng định tình yêu của tôi dành cho em là lớn lao
nhất – Tự hào, tự tin vì điều đó.
- Hình như đằng sau lời chúc đó vẫn có một chút nào đấy là sự
chờ đợi, sự hi vọng dù rằng nó rất mơ hồ.
Bất ngờ, đầy ý vị, vượt lên sự ích kỉ tầm thường, thể hiện sự
cao thượng, vị tha trong tình yêu.

LỜI
TỎ
TÌNH?

Là lời tỏ tình
thông minh

hay

CŨNG
LÀ

LỜI
CHIA
TAY?

Là lời chia tay
của một trái tim nhân ái,
một nhân cách cao thượng

III. TỔNG KẾT
1. Nghệ thuật
- Ngôn ngữ thơ giản dị, trong sáng, hàm súc.
- Giọng điệu thơ chân thực, sinh động, thể hiện nhiều cảm xúc
khác nhau.
2. Nội dung
“Tôi yêu em” là bài thơ buồn, diễn tả tình yêu vô vọng nhưng
chân thành, mãnh liệt, cao thượng, nhân ái của một trái tim
con người.
3. Ý nghĩa văn bản
Dù trong hoàn cảnh và tình yêu thế nào thì con người cũng cần
phải sống chân thành, mãnh liệt, cao thượng và vị tha.

LUYỆN TẬP
Câu 1: Các sáng tác của Pu-skin đã:

a

Thể hiện bi kịch tình yêu.

b

Thể hiện cuộc đấu tranh vì tự do của dân tộc Nga.

c

Thể hiện bức tranh thiên nhiên Nga tuyệt đẹp.

d

Thể hiện tuyệt đẹp tâm hồn nhân dân Nga
khao khát TỰ DO và TÌNH YÊU.
Hoan
Rấthô!
tiếc,Chúc
em đã
mừng
sai. em.

Câu 2: Pu-skin được mệnh danh là:

a

Ánh sáng tâm hồn Nga

b

Cơn địa chấn văn học Nga

c

Mặt trời của thi ca Nga

d

Thiên sứ tình yêu Nga

Hoan
Rấthô!
tiếc,Chúc
em đã
mừng
sai. em.

Câu 3: Dòng nào nói đúng nhất các trạng thái cảm xúc của nhân

vật trữ tình được nhắc đến trong hai câu 5-6 bài Tôi yêu em của
Pu-skin?
a Niềm vui say ngây ngất trước tình yêu.

b

Niềm vui sướng, sự tuyệt vọng, sự rụt rè và lòng ghen
tuông.

c

Nỗi khổ đau âm thầm, sự tuyệt vọng, sự rụt rè và lòng
ghen tuông.

d

Nỗi khổ đau âm thầm, niềm hi vọng, sự rụt rè và lòng
ghen tuông.

Hoan
Rấthô!
tiếc,Chúc
em đã
mừng
sai. em.

Câu 4: Bài học về tình yêu qua bài thơ Tôi yêu em của
Pu-skin? (Chọn câu trả lời đúng nhất)

a
b
c
d

Tình yêu phải có sự chân thành.
Tình yêu phải có sự tự nguyện từ hai phía
và có sự tôn trọng lẫn nhau.
Tình yêu phải trong sáng vị tha.
Cả a, b, c đều đúng.
Hoan
Rấthô!
tiếc,Chúc
em đã
mừng
sai. em.

VẬN DỤNG
Câu hỏi: So sánh quan niệm về tình yêu trong bài thơ
Tôi yêu em của Pu-skin với bài thơ Sóng của Xuân
Quỳnh.

Tôi tìm em, em tìm ai
Để đôi khi tiếng thở dài hoà chung
Gần nhau mà chẳng yêu cùng
Đơn phương tôi cứ thuỷ chung một mình
Trái tim tôi vẫn để dành
Cho em - người vốn vô tình với tôi
Còn em lại đến với người
Tôi không ghen, chỉ buồn thôi, thật buồn
Cái bông hoa nở giữa vườn
Hương thơm nhiều lúc lại thường xa bay
Thôi thì em đó, tôi dây
Không yêu nhau được dẫu đầy yêu thương
Mong em yêu và được yêu
Đừng như tôi chỉ một chiều, tương tư

Không, tôi đâu nữa yêu em
Mộng xưa đau đớn cuồng điên qua rồi
Nhưng nơi sâu kín lòng tôi
Hình em vẫn sống tuy vời vợi xa
Dẫu say mộng mới thiết tha
Nhưng hình ảnh ấy dẫu mà đã quên
Tượng thờ dù đổ vẫn thiêng
Miếu thờ bỏ vắng vẫn nguyên miếu thờ