Đọc
TRẠNG NGUYÊN
NHỎ TUỔI

YÊU CẦU CẦN ĐẠT
 Nêu được phỏng đoán về nội dung bài đọc qua tên bài, hoạt động
khởi động và tranh minh hoạ.
 Đọc trôi chảy bài đọc, ngắt nghỉ đúng dấu câu, đúng logic ngữ
nghĩa; phân biệt được lời nhân vật và lời người dẫn chuyện; trả
lời được các câu hỏi tìm hiểu bài. Hiểu được nội dung của bài
đọc: Nhờ thông minh, Nguyễn Hiền – trạng nguyên mười hai
tuổi – đã giúp vua quan nhà Trần giải được lời thách đố của sứ
thần nhà Nguyên. Từ đó, rút ra được ý nghĩa: Ngợi ca tài năng
của trạng nguyên Nguyễn Hiền, tuy tuổi nhỏ nhưng có tài năng
hơn người, từ đó nêu gương cho thế hệ trẻ cố gắng học tập, rèn
luyện, dùng tài năng giúp ích cho đất nước.

KHỞI ĐỘNG

Nói 1 – 2 câu giới thiệu về một vị trạng nguyên nước ta mà em
biết

KHÁM PHÁ VÀ
LUYỆN TẬP
LUYỆN ĐỌC





Đoạn 1: Từ đầu đến “học lễ”.
Đoạn 2: Tiếp theo đến “Đại Việt”.
Đoạn 3: Còn lại.

CHIA ĐOẠN

 xoắn
 loay hoay
 tích tịch tình tang

RÈN ĐỌC TỪ KHÓ

Đoạn 1: Từ đầu đến “học lễ”.
Đoạn 2: Tiếp theo đến “Đại Việt”.
Đoạn 3: Còn lại.

RÈN NGẮT, NGHỈ
 Nghĩ rằng nước Đại Việt không có người tài,/ sứ thần bèn
thách đố vua quan nhà Trần/ xâu sợi chỉ qua vỏ một con ốc
xoắn nhỏ xíu.//;
 Chợt nghĩ đến vị trạng nguyên nhỏ tuổi,/ Vua sai một viên
quan/ về làng Dương A gặp Nguyễn Hiền/ để hỏi ý kiến.//;
…

GIẢI NGHĨA TỪ

MỆNH DANH
 Gọi là – thường để nêu lên một tính chất đặc trưng nào đó.

GIẢI NGHĨA TỪ

VỜI
 Cho mời một người dưới nào đó đến.

GIẢI NGHĨA TỪ

TƯ CHẤT
 Tính chất có sẵn của con người, thường nói về mặt trí tuệ.

KHÁM PHÁ VÀ
LUYỆN TẬP
LUYỆN ĐỌC HIỂU

Câu 1. Hai đoạn đầu giới thiệu những thông tin gì về
Nguyễn Hiền?
Hai đoạn đầu giới thiệu những thông tin về Nguyễn Hiền:
Được mệnh danh là thần đồng vì có tư chất vượt trội, học
đâu hiểu đó, đậu trạng nguyên khi mới mười hai tuổi.

Rút ý đoạn 1

Giới thiệu về vị trạng nguyên nhỏ tuổi.

Câu 2. Sứ giả thách đố vua quan nhà Trần làm gì? Vì sao?
Sứ giả thách đố vua quan nhà Trần xâu sợi chỉ mảnh qua vỏ
một con ốc xoắn nhỏ xíu, vì cho rằng nước Đại Việt không có
người tài.

Câu 3. Nhờ đâu viên quan nhận ra trạng Hiền?
Viên quan nhận ra trạng Hiền nhờ vẻ ngoài khôi ngô, phong
thái uy nghi, vượt trội so với các bạn cùng trang lứa và hơn
hết là nhờ vế đối cứng cỏi, xuất sắc.

Câu 4. Cách xâu chỉ qua vỏ ốc mà Nguyễn Hiền chỉ cho viên
quan nói lên điều gì về vị trạng nguyên nhỏ tuổi?
Cách xâu chỉ qua vỏ ốc mà Nguyễn Hiền chỉ cho viên quan
nói lên điều gì về vị trạng nguyên nhỏ tuổi?

Rút ý đoạn 2

Trạng Hiền đã giúp vua quan nhà Trần giải được
lời thách đố của sứ thần nhà Nguyên.

Câu 5. Theo em, ý nghĩa của câu chuyện là gì?
Ca ngợi tài trí của vị trạng nguyên nhỏ tuổi; tự hào khi nước
Việt ta có những nhân tài giỏi giang, tài trí hơn người;…

Rút ý đoạn 3

Nể phục vị trạng nguyên nhỏ tuổi, Vua ban mũ áo
và vời Nguyễn Hiền về triều giúp nước.

NỘI DUNG
Nhờ thông minh, Nguyễn
Hiền – trạng nguyên mười
hai tuổi – đã giúp vua quan
nhà Trần giải được lời
thách đố của sứ thần nhà
Nguyên.

Ý NGHĨA
Ngợi ca tài năng của trạng
nguyên Nguyễn Hiền, tuy tuổi nhỏ
nhưng có tài năng hơn người, từ
đó nêu gương cho thế hệ trẻ cố
gắng học tập, rèn luyện, dùng tài
năng giúp ích cho đất nước.

KHÁM PHÁ VÀ
LUYỆN TẬP
LUYỆN ĐỌC LẠI

Vừa đến đầu làng,/ viên quan gặp ngay một đám trẻ chăn trâu.// Trong
đó,/ có một cậu bé mặt mũi khôi ngô/ đang chỉ cho các bạn nặn voi
bằng đất.//
Viên quan đoán cậu bé ấy là trạng Hiền/ nhưng vẫn ra một vế đối/ để
thử tài.// Trạng nhanh chóng đáp lại bằng một vế đối cứng cỏi.// Viên
quan phục lắm.//
Biết chắc đây là người cần tìm,/ viên quan truyền lại ý Vua.// Không
cần nghĩ lâu,/ Nguyễn Hiền bày cho các bạn cùng hát://
Tích tịch tình tang/
Bắt con kiến càng/ buộc chỉ ngang lưng/
Bên thì lấy giấy mà bưng/
Bên thì bôi mỡ/ kiến mừng kiến sang.//
Quan nghe xong,/ biết đây chính là câu trả lời triều đình cần,/ bèn cáo
từ trạng Hiền/ rồi vội vã về kinh.//

KHÁM PHÁ VÀ
LUYỆN TẬP
CÙNG SÁNG TẠO

Kể lại cuộc gặp gỡ với Nguyễn Hiền bằng lời của viên
quan.

 Theo em, viên quan sẽ xưng hô như thế nào?
 Viên quan có suy nghĩ gì khi thấy đám trẻ chăn trâu?
 Sau khi nghe cậu bé đáp lại vế đối của mình, viên quan cảm thấy
thế nào?
 Khi Nguyễn Hiền bày cho bạn cùng hát để đưa lời giải câu đố,
viên quan sẽ có hành động như thế nào?