Mĩ thuật
6
Chào mừng
quý thầy cô giáo về dự giờ
Giáo viên thực hiện: Võ Thị Thúy Vũ
Trường THCS Hoài Mỹ
Bài 19: Thường thức Mĩ thuật
Tranh dân gian
Việt Nam
I- vài nét về tranh dân gian Việt Nam
- Tranh phát triển mạnh vào thời Lý (TK XI) và phát triển rộng rãi vào thời Lê (TK XV - XVIII) do tập thể nhân dân sáng tạo. Có nhiều vùng sản xuất tranh như làng Sình (Huế), Kim Hoàng (Hà Tây), và một số dân tộc vùng cao ở phía Bắc và phía Nam (Tày, Nùng, Dao, Cao Lan.) đến nay còn hai vùng sản xuất chính là Đông Hồ (Bắc Minh) và Hàng Trống (Hà Nội).
- Tranh dân gian là một thể loại tranh ra đời từ rất lâu, không có tên tác giả, được lưu hành rộng rãi trong dân gian, truyền từ đời này sang đời khác.
- Tranh được sáng tạo nhờ trí tuệ của tập thể, của nhân dân. Gồm nhiều thể loại, trong đó phải kể đến hai thể loại chính: tranh Tết và tranh thờ. Tranh ra đời phục vụ nhu cầu chơi tranh nhân dịp Tết và nhu cầu thờ cúng của đông đảo quần chúng nhân dân trước kia cũng như hiện nay.
Em hiểu thế nào là tranh dân gian?
Một số tranh dân gian việt nam
TRANH ĐÔNG Hồ
TRANH HàNG TRốNG
TRANH KIM HoàNG
TRANH LàNG SìNH
Chăn trâu thổi sáo
Hứng dừa
Bà triệu
Bà chúa thượng ngàn
Tố nữ
Bạch hổ
Lợn
Gà
Trâu
Tố nữ Phú Xuân
Thảo luận nhóm
II- hai dòng tranh đông hồ và hàng trống
Nội dung thảo luận: Nêu đặc điểm của hai dòng tranh
Đông Hồ và Hàng Trống?
Thời gian thảo luận: 7 phút
Nhóm 1, 2, 3: Dòng tranh Đông Hồ.
Nhóm 4, 5, 6: Dòng tranh Hàng Trống.
Tranh H�ng Tr?ng
Tranh Đông Hồ làm ở làng Hồ huyện Thuận thành, tỉnh Bắc Ninh.
Tranh in hoàn toàn trên giấy dó quét màu điệp.
Màu sắc lấy từ thảo mộc có sẵn trong thiên nhiên nên đậm đà chắc khoẻ.
Tranh bao nhiêu màu thì có bấy nhiêu bản in. In các màu trước bản nét đen in sau cùng.
Màu đen lấy từ than lá tre, than rơm, màu đỏ lấy từ sỏi đỏ, màu vàng lấy từ gỗ vang, quả dành dành, màu xanh lấy từ lá chàm, màu trắng lấy từ vỏ sò vỏ hến.
Đề tài gần gũi với người dân lao động.
Bố cục mang tính ước lệ thuận mắt.
Đối tượng phục vụ là dân lao động.
Tranh Hàng Trống làm ở phố Hàng Trống này thuộc quận Hoàn Kiếm Hà Nội.
Tranh Hàng Trống chỉ cần một bản in nét, in trước, sau đó tô màu bằng tay.
Màu lấy từ phẩm nhuộm, các nghệ nhân dùng bút lông để tô nên màu sắc tươi sáng nhẹ nhàng uyển chuyển, tinh tế.
Đề tài lấy từ tích truyện, và tín ngưỡng tôn giáo.
Đối tượng phục vụ là tầng lớp trung lưu, dân thành thị.
II- hai dòng tranh đông hồ và hàng trống
Tranh Đông Hồ
II- hai dòng tranh đông hồ và hàng trống
- Đối tượng phục vụ
- Làng Đông Hồ - Thuận Thành - Bắc Ninh.
- Bà con nông dân.
- Tầng lớp trung lưu và thị dân.
- Phố Hàng Trống - Hà Nội.
- Nơi sản xuất
- Cách làm
- In hoàn toàn trên giấy dó quét màu điệp.
- In nét đen trước làm đường viền, sau đó tô màu bằng tay.
II- hai dòng tranh đông hồ và hàng trống
- Đường nét
- Mảnh mai, trau chuốt và tinh tế.
- Dứt khoát, chắc khỏe, đơn giản.
- Lấy trong các tích truyện truyền kì, ca ngợi thiên nhiên và các tranh thờ tôn giáo.
- Gần gũi với cuộc sống.
- Đề tài
- Màu sắc
- Lấy từ nguyên liệu có sẵn trong thiên nhiên nên
- Lấy từ phẩm nhuộm nên tươi sáng.
Tranh dân gian có những thể loại nào?
+ Tranh chúc tụng.
+ Tranh tôn giáo thờ cúng
+ Tranh cảnh vật
+ Tranh sinh hoạt, vui chơi
+ Tranh châm biếm đã kích
+ Tranh lịch sử
+ Tranh truyện tích
+ Tranh lao động sản xuất
Các tranh dưới đây thuộc thể loại nào?
Lịch sử
Chúc tụng
Chúc tụng
Lao động sản xuất
Châm biếm đã kích
Sinh hoạt vui chơi
1
2
3
4
5
6
Hãy nhận biết đâu là tranh Đông Hồ, đâu là tranh Hàng Trống?
III- Giá trị nghệ thuật của tranh dân gian
- Tranh dân gian Việt Nam được nhân dân ưa thích và là một bộ phận của nền văn hoá dân tộc và nhân loại có giá trị nghệ thuật cao:
thể hiện qua nội dung đề tài, bố cục, hình vẽ, đường nét, màu sắc.
- Đường nét được xem là dáng, màu sắc là men. Ngoài ra trong tranh còn sử dụng chữ hay những câu thơ vừa minh hoạ vừa tạo cho tranh thêm chặt chẽ về bố cục.
- Hình tượng mang tính khái quát cao, vừa hư vừa thực khiến cho người xem cảm thấy gần gũi, yêu thích. Nghĩ thấy thuận tình, ngắm thì thuận mắt không chán.
- Theo em giá trị nghệ thuật của tranh dân gian thể hiện như thế nào?
Dù ở đề tài nào thì tranh dân gian cũng phản ánh hết sức trung thực và hồn nhiên tạo ra được cái đẹp hài hoà giữa ý tứ và bố cục về màu sắc.
Bài 19
Tranh dân gian Việt Nam
Bài 19
Tranh dân gian Việt Nam
Đây là những bức tranh dân gian ca ngợi anh hùng dân tộc.
Đây là những bức tranh dân gian phục vụ tín ngưỡng.
5
12
9
8
3
4
1
6
7
5
2
11
10
Ngũ Hổ, Phật Bà Quan Âm, Bà Chúa Thượng ngàn.
Bà Triệu, Hai bà Trưng, Phù Đổng Thiên Vương.
Đây là những bức tranh dân gian phê phán.
-Thầy đồ Cóc, Đánh ghen, Đám cưới chuột.
Đây là những bức tranh dân gian về đề tài vui chơi.
- Bịt mắt bắt dê, Đấu vật Hứng dừa, Múa Rồng.
Trò chơi
Đoán tranh
Một bức tranh dân gian có không khí tưng bừng rộn rã ?
Bức tranh dân gian này có cảnh mẹ kiếm mồi cho con ?
Đây là bức tranh dân gian có năm con vật giống nhau ?
Giờ học đến đây là kết thúc
xin chân thành cảm ơn các thầy giáo, cô giáo và các em. Chúc các thầy giáo, cô giáo
mạnh khoẻ, hẹn gặp lại !