SỞ GDĐT TỈNH SÓC TRĂNG
TRƯỜNG THCS VÀ THPT TRẦN ĐỀ
Chào mừng
các em học sinh
vào học tập
môn Ngữ Văn 8
Văn bản



(Trích Những ngày thơ ấu)
-Nguyên Hồng-













TRONG LÒNG MẸ
Văn bản. TRONG LÒNG MẸ
1. Tác giả: Nguyên Hồng (1918-1982)
- Quê: Nam Định, sống chủ yếu ở Hải Phòng.
- Có tuổi thơ cơ cực, cay đắng.
- Được Nhà nước tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh về văn học nghệ thuật (1996).
I. TÌM HIỂU CHUNG
- Nhà văn của những người cùng khổ, phụ nữ và trẻ em.
Văn bản. TRONG LÒNG MẸ
1. Tác giả
- Thể loại:
- Vị trí:
2. Tác phẩm
I. TÌM HIỂU CHUNG
- Nội dung:
Hồi kí
Trích chương IV của tập hồi kí Những ngày thơ ấu (1938)
Kể về tuổi thơ cay đắng của tác giả
Bìa sách "Những ngày thơ ấu" do nhà xuất bản Đời nay in năm 1940


Văn bản. TRONG LÒNG MẸ
1. Tác giả
- Bố cục:
+ Phần 1
2. Tác phẩm
I. TÌM HIỂU CHUNG
+ Phần 2 (còn lại):
Chia 2 phần
(Từ đầu đến người ta hỏi đến chứ?): Cuộc đối thoại giữa bé Hồng và người cô.
Cuộc gặp gỡ bất ngờ giữa hai mẹ con bé Hồng.
I. TÌM HIỂU CHUNG
Văn bản. TRONG LÒNG MẸ
II. ĐỌC - HIỂU VĂN BẢN
1. Cuộc đối thoại giữa bé Hồng và người cô
Cuộc đối thoại giữa bé Hồng và người cô diễn ra như thế nào ?
Người cô
Chú bé Hồng
- Cu?i h?i r?t k?ch: M�y cú mu?n v�o Thanh Húa choi v?i m? m�y khụng?
- Toan tr? l?i cú. Nhung nh?n ra ý nghia cay d?c, gi? d?i c?a cụ, cu?i dỏp: Khụng! Chỏu khụng mu?n v�o. Cu?i nam th? n�o m? chỏu cung v?.
- Gi?ng v?n ng?t: Sao l?i khụng v�o? M? m�y phỏt t�i l?m, cú nhu d?o tru?c dõu !
- Im l?ng, cu?i d?u, lũng th?t l?i, khúe m?t cay cay.
- V? vai, cu?i núi: m�y d?i quỏ, c? v�o di...v� tham em bộ ch?.
- Nước mắt ròng ròng, cười dài trong tiếng khóc: Sao cô biết mợ con có con?
- Vẫn tươi cười kể chuyện.
- Cổ nghẹn ứ khóc không ra tiếng.
- Đổi giọng, vỗ vai, giọng nghiêm nghị: Vậy mày hỏi cô Thông…bán xới mãi được sao ?
- Im lặng.
- Tỏ sự ngậm ngùi, thương xót…nói tiếp: Mấy lại rằm tháng tám …người ta hỏi đến chứ ?
- Im lặng.
Qua cuộc đối thoại trên, em thấy bà cô của bé Hồng là người như thế nào ?
- Người cô:
Văn bản. TRONG LÒNG MẸ
1. Cuộc đối thoại giữa bé Hồng và người cô
Tâm địa độc ác, lạnh lùng, giả dối, tàn nhẫn và thâm hiểm.
Qua cuộc đối thoại với người cô đã cho em biết thêm điều gì về bé Hồng ?
- Người cô:
Văn bản. TRONG LÒNG MẸ
1. Cuộc đối thoại giữa bé Hồng và người cô
Tâm địa độc ác, lạnh lùng, giả dối, tàn nhẫn và thâm hiểm.
- Chú bé Hồng:
+ Cư xử đúng mực, tôn trọng người lớn.
+ Đau đớn, phẫn uất, càng thương mẹ.
+ Thông minh, hiểu chuyện.
+ Căm ghét những cổ tục đã đày đọa mẹ mình.
Văn bản. TRONG LÒNG MẸ
2. Cuộc gặp gỡ bất ngờ giữa hai mẹ con bé Hồng
Bé Hồng gặp lại mẹ trong hoàn cảnh nào ?
a) Hoàn cảnh:
- Ngày giỗ đầu của cha bé Hồng.
- Không hẹn trước, lúc tan trường về.
Văn bản. TRONG LÒNG MẸ
2. Cuộc gặp gỡ bất ngờ giữa hai mẹ con bé Hồng
b) Tâm trạng của bé Hồng khi gặp mẹ:
Khi nhìn thấy bóng người ngồi trên xe giống mẹ thì bé Hồng có hành động gì?
Ý nghĩa của hành động này là gì ?
Đuổi theo, gọi bối rối: Mợ ơi ! Mợ ơi ! Mợ ơi !...
Là tiếng gọi mừng tủi, hi vọng -> khao khát muốn gặp mẹ.
a) Hoàn cảnh:
- Ngày giỗ đầu của cha bé Hồng.
- Không hẹn trước, lúc tan trường về.
Văn bản. TRONG LÒNG MẸ
2. Cuộc gặp gỡ bất ngờ giữa hai mẹ con bé Hồng
b) Tâm trạng của bé Hồng khi gặp mẹ:
- Đuổi theo, gọi bối rối: Mợ ơi ! Mợ ơi ! Mợ ơi !...
Khi bất ngờ gặp đúng mẹ mình thì bé Hồng đã có những cử chỉ, hành động như thế nào ?
Trèo lên xe, ríu cả chân, òa lên khóc nức nở.
Bé Hồng có cảm giác như thế nào khi gặp lại mẹ và được nằm trong lòng mẹ ?
Rất vui sướng, hạnh phúc khi được gặp mẹ; nằm trong lòng mẹ thấy những cảm giác ấm áp mơn man khắp da thịt…
a) Hoàn cảnh:
- Ngày giỗ đầu của cha bé Hồng.
- Không hẹn trước, lúc tan trường về.
Văn bản. TRONG LÒNG MẸ
2. Cuộc gặp gỡ bất ngờ giữa hai mẹ con bé Hồng
b) Tâm trạng của bé Hồng khi gặp mẹ:
- Đuổi theo, gọi bối rối: Mợ ơi ! Mợ ơi ! Mợ ơi !...
- Trèo lên xe, ríu cả chân, òa lên khóc nức nở.
- Vui sướng, hạnh phúc khi được gặp mẹ.
- Nằm trong lòng mẹ thấy những cảm giác ấm áp mơn man khắp da thịt…
c) Hình ảnh người mẹ trong mắt Hồng:
a) Hoàn cảnh
Văn bản. TRONG LÒNG MẸ
2. Cuộc gặp gỡ bất ngờ giữa hai mẹ con bé Hồng
b) Tâm trạng của bé Hồng khi gặp mẹ
Hình ảnh người mẹ hiện ra trong mắt bé Hồng như thế nào ?
- Không còm cõi, xơ xác như cô nói
- Gương mặt tươi sáng
- Khuôn miệng xinh xắn
- Hơi quần áo, hơi thở thơm tho lạ thường…
c) Hình ảnh người mẹ trong mắt Hồng:
a) Hoàn cảnh
Văn bản. TRONG LÒNG MẸ
2. Cuộc gặp gỡ bất ngờ giữa hai mẹ con bé Hồng
b) Tâm trạng của bé Hồng khi gặp mẹ
- Không còm cõi, xơ xác
- Gương mặt tươi sáng
- Khuôn miệng xinh xắn
- Hơi quần áo, hơi thở thơm tho lạ thường…
Văn bản: TRONG LÒNG MẸ
III. TỔNG KẾT
* Ghi nhớ (SGK/21)
IV. LUYỆN TẬP

Văn bản: TRONG LÒNG MẸ
Câu 1: Qua đoạn trích Trong lòng mẹ, hãy chứng minh rằng văn Nguyên Hồng giàu chất trữ tình ?

Câu 2: Nêu ý kiến của em về nhận định: “Nguyên Hồng là nhà văn của phụ nữ và nhi đồng” ?


Câu 2: Nguyên Hồng là nhà văn của phụ nữ và nhi đồng
Câu 1: Qua đoạn trích Trong lòng mẹ, hãy chứng minh rằng văn Nguyên Hồng giàu chất trữ tình ?
- Tràn ngập từ ngữ cảm xúc: đau đớn, uất hận nhưng cũng miên man hạnh phúc
- Cách thể hiện tâm trạng đa dạng phong phú, nhiều hình ảnh so sánh, lời văn say sưa (đoạn cuối)
- Là nhà văn viết nhiều về phụ nữ và nhi đồng
- Dành cho phụ nữ và nhi đồng tấm lòng chan chứa thương yêu và thái độ nâng niu trân trọng
+ Diễn tả thấm thía những nỗi cơ cực, tủi nhục mà phụ nữ và nhi đồng phải gánh chịu trong xã hội cũ.
+ Thấu hiểu, trân trọng vẻ đẹp tâm hồn, đức tính cao quí của phụ nữ và nhi đồng.
HƯỚNG DẪN HỌC TẬP Ở NHÀ
- Xem lại bài, đọc lại văn bản Trong lòng mẹ.
Chuẩn bị bài mới Tính thống nhất về chủ đề của văn bản (SGK/12)
+ Xem trước nội dung và các yêu cầu có trong bài;
+ Tập trả lời các câu hỏi trong từng phần (ghi vào vở soạn bài).
TIEÁT HOÏC ÑEÁN ÑAÂY LAØ KEÁT THUÙC
CHUÙC THAÀY COÂ SÖÙC KHOEÛ, CAÙC EM HOÏC TAÄP TOÁT
TIẾT HỌC ĐẾN ĐÂY LÀ KẾT THÚC
CHÚC CÁC EM HỌC SINH SỨC KHỎE, HỌC TỐT