KIỂM TRA BÀI CŨ
1.Ấn Độ là thuộc địa của nước nào?
Anh
2. Từ năm 1857 đến năm 1859 đã diễn ra cuộc đấu
tranh nào của nhân dân Ấn Độ?
Khởi nghĩa Xi-pay
1.Đảng Quốc đại được thành lập năm nào?
1885
4. Đảng Quốc đại là chính đảng của giai cấp nào?
Tư sản
5. Người đứng đầu phái “Cấp tiến” trong Đảng
Quốc đại?
Ti-lắc

KHỞI ĐỘNG: PHIM TƯ LIỆU

TIẾT 16 - BÀI 10: TRUNG QUỐC GIỮA THẾ KỈ XIX ĐẦU THẾ KỈ XX

Bản đồ các nước Châu Á

TIẾT 16 - BÀI 10: TRUNG QUỐC GIỮA THẾ KỈ XIX ĐẦU THẾ KỈ XX

Trung Quốc là nước lớn. Diện tích: 9,390 triệu km2
(lớn nhất châu Á), đông dân, dân số hơn 1,440 tỉ
người (16/10/2020)

TIẾT 16 - BÀI 10: TRUNG QUỐC GIỮA THẾ KỈ XIX ĐẦU THẾ KỈ XX

Bản đồ các nước Châu Á

Tiết 16 - BÀI 10: TRUNG QUỐC GIỮA TK XIX - ĐẦU TK XX
I. Trung Quốc bị các nước đế quốc
chia xẻ.
1. Nguyên nhân.

Vì sao Trung
Quốc bị xâm
lược?

BÀI 10: TRUNG QUỐC GIỮA THẾ KỈ XIX - ĐẦU THẾ KỈ XX
I. Trung Quốc bị các nước đế quốc
chia xẻ.
1. Nguyên nhân.
- Trung Quốc rộng lớn, giàu tài
Sự kiện nào mở
nguyên
- Chế độ phong kiến suy yếu.
đầu cho sự xâm
2. Quá trình xâm lược
lược Trung

Quốc của các
nước đế quốc?

BÀI 10: TRUNG QUỐC GIỮA THẾ KỈ XIX - ĐẦU THẾ KỈ XX
I. Trung Quốc bị các nước đế
quốc chia xẻ.
1.Nguyên nhân
- Trung Quốc rộng lớn, giàu
tài nguyên
- Chế độ phong kiến suy yếu
2. Quá trình xâm lược
- 1840 – 1842: Anh tiến hành
cuộc chiến tranh thuốc phiện, mở
đầu quá trình xâm lược Trung
Quốc.

Chiến tranh thuốc phiện 1840 - 1842

BÀI 10: TRUNG QUỐC GIỮA THẾ KỈ XIX ĐẦU THẾ KỈ XX
I. Trung Quốc bị các nước đế quốc
chia xẻ.
1. Nguyên nhân.
Trung Quốc rộng lớn, giàu tài
nguyên
- Chế độ phong kiến suy yếu
2. Quá trình xâm lược
- 1840 – 1842: Anh tiến hành cuộc
chiến tranh thuốc phiện, mở đầu
quá trình xâm lược Trung Quốc.
-

- Các nước đế quốc Âu, Mĩ và Nhật
Bản tranh nhau xâu xé Trung
Quốc.

Sau Anh là
những nước
nào xâm
lược Trung
Quốc?

BẢN ĐỒ CÁC NƯỚC ĐẾ QUỐC XÂU XÉ TRUNG QUỐC

NGA

Nga, Nhật chiếm vùng
Đông Bắc

Cáp Nhĩ Tân

MÔNG CỔ

MÃN CHÂU

BẮC KINH

Đức chiếm vùng Sơn Đông

Trực Lệ

Thiên Tân

SƠN TÂY

Anh chiếm vùng châu thổ
sông Dương Tử

Tế Nam
SƠN ĐÔNG

Hoàng Hà

Tây An
THIỂM TÂY

n
S. Dươ

Pháp thôn tính vùng Vân
Nam
Côn Minh
VÂN NAM

QUẢNG TÂY

g Tử

Phúc Châu
PHÚC KiẾN
Kiêm Điền

QUẢNG CHÂU
Châu Giang
QUẢNG ĐÔNG

LÊ HỮU PHONG TRƯỜNG PTDT
NỘI TRÚ MANG YANG

Hình 42. Các nước đế
quốc xâu xé “cái bánh
ngọt”Trung Quốc

Từ trái qua phải:
- Chân dung của Hoàng đế Đức
- Tổng thống Pháp
- Nga Hoàng
- Nhật Hoàng
- Tổng thống Mỹ
- Thủ tướng Anh đương thời

Trong tác phẩm: Các nước đế quốc chủ nghĩa
và Trung Quốc, Hồ Chí Minh chỉ rõ:
“Mặc dù Trung Quốc rất suy nhược, mặc dù nội
Vì bị
sao
các
bộ Trung Quốc
chia
rẽ,nước
nhưng dù sao, con số
2
111.139.000 km
vẫn làkhông
1 miếng mồi quá to mà
đế quốc
cái mõm của chủ nghĩa đế quốc thực dân không
độc chiếm xâm
thể nuốt trôi ngay một lúc. Và không thể đẩy 1
TQ màngười
phải Trung Quốc
cách tàn bạolược
489.500.000
chia
vào xiềng xích
củara?
chế độ nô lệ thuộc địa. Cho
nên họ mới cắt vụn Trung Quốc ra. Cách này
chậm hơn nhưng khôn hơn”

BÀI 10: TRUNG QUỐC CUỐI TK XIX - ĐẦU TK XX

I. TRUNG QUỐC BỊ CÁC NƯỚC ĐẾ QUỐC CHIA XẺ:
II. PHONG TRÀO ĐẤU TRANH CỦA NHÂN DÂN
TRUNG QUỐC CUỐI THẾ KỶ XIX - ĐẦU THẾ KỶ XX

BÀI 10: TRUNG QUỐC GIỮA THẾ KỈ XIX ĐẦU THẾ KỈ XX

I. Trung Quốc bị các nước đế quốc chia xẻ.
II. Phong trào đấu tranh của nhân dân Trung Quốc cuối
thế kỉ XIX- đầu thế kỉ XX.
THỜI GIAN

TÊN PHONG TRÀO
ĐẤU TRANH

1840 - 1842

Cuộc kháng chiến
chống Anh xâm lược

1851 - 1864
1898
Cuối TK XIXđầu TK XX

Phong trào Thái Bình
Thiên Quốc
Cuộc vận động
Duy tân
Phong trào Nghĩa Hoà
đoàn

KẾT QUẢ

Thất
bại

Ý NGHĨA

- Thể hiện tinh thần
yêu nước, chống đế
quốc, phong kiến
- Là cơ sở, điều kiện
để xuất hiện các xu
hướng, phong trào
đấu tranh khác

TIẾT 16 – BÀI 10: TRUNG QUỐC GIỮA THẾ KỈ XIX – ĐẦU THẾ KỈ XX

II. PHONG TRÀO ĐẤU TRANH CỦA NHÂN DÂN TRUNG QUỐC
CUỐI THẾ KỈ XIX –ĐẦU THẾ KỈ XX.

Lương Khải Siêu ( 1873- 1929 )

Vua Quang Tự

Phong
trào
Nghĩa
Đoàn
Phong
trào
Thái
bìnhHòa
Thiên
quốc

BÀI 10: TRUNG QUỐC CUỐI TK XIX - ĐẦU TK XX

I. TRUNG QUỐC BỊ CÁC NƯỚC ĐẾ QUỐC CHIA XẺ:
II. PHONG TRÀO ĐẤU TRANH CỦA NHÂN DÂN
TRUNG QUỐC CUỐI THẾ KỶ XIX - ĐẦU THẾ KỶ XX
III. CÁCH MẠNG TÂN HỢI (1911)

BÀI 10: TRUNG QUỐC GIỮA THẾ KỈ XIX ĐẦU THẾ KỈ XX
I. Trung Quốc bị các nước đế quốc chia xẻ.
II. Phong trào đấu tranh của nhân dân Trung
Quốc cuối thế kỉ XIX- đầu thế kỉ XX.
III. Cách mạng Tân Hợi (1911)
1/Nguyên nhân:

BÀI 10: TRUNG QUỐC GIỮA THẾ KỈ XIX ĐẦU THẾ KỈ XX
I. Trung Quốc bị các nước đế quốc chia xẻ.
II. Phong trào đấu tranh của nhân dân Trung
Quốc cuối thế kỉ XIX- đầu thế kỉ XX.
III. Cách mạng Tân Hợi (1911)
1/Nguyên nhân: 9/5/1911, chính quyền Mãn
Thanh trao quyền kiểm soát đường sắt cho các
nước đế quốc
2/Diễn biến:Đọc sgk/61

Hình 45. Lược đồ cách mạng Tân Hợi

Thanh Đảo
Nam Kinh
Vũ Xương

Thượng Hải

Quảng Tây
Quảng Đông
LÊ HỮU PHONG TRƯỜNG PTDT NỘI
TRÚ MANG YANG

Nơi chính quyền nhà
Thanh còn tồn tại
Phạm vi cách mạng
lan rộng

G
OÂ N

BẮC KINH

NG
OA
ÏI M

g
n
ô
iM

Nộ

LƯỢC ĐỒ CÁCH MẠNG
TÂN HỢI (1911)

THANH ĐẢO
NAM KINH
29/12 /1911
THƯỢNG HẢI
VŨ XƯƠNG

TÂY AN

NƠI CÁCH
MẠNG
BÙNG NỔ
NƠI TUYÊN BỐ
ĐỘC LẬP

10 -10 /1911

QUẢNG TÂY

VÂN NAM

QUẢNG ĐÔNG

PHẠM VI CÁCH MẠNG
LAN RỘNG
NƠI CHÍNH QUYỀN
NHÀ THANH TỒN TẠI

NƠI CÁCH MẠNG
LAN RỘNG

BÀI 10: TRUNG QUỐC GIƯA THẾ KỈ XIX ĐẦU THẾ KỈ XX
I. Trung Quốc bị các nước đế quốc chia xẻ.
II. Phong trào đấu tranh của nhân dân
Trung Quốc cuối thế kỉ XIX- đầu thế kỉ XX.
III. Cách mạng Tân Hợi ( 1911)
2/Diễn biến:
+ 10/10/1911, cách mạng bùng nổ và giành
thắng lợi ở Vũ Xương.
29/12/1911, Trung Hoa Dân Quốc thành
lập,Tôn Trung Sơn làm Tổng thống lâm thời
+ Những người lãnh đạo thương lượng với Viên
Thế Khải .
+

Phổ Nghi- Hoàng
đế cuối cùng

BÀI 10: TRUNG QUỐC GIỮA THẾ KỈ XIX ĐẦU THẾ KỈ XX
Viên Thế Khải sinh năm 1859 ở Hà Nam. Nhờ mối quan hệ của
cha,Viên Thế Khải có một chỗ đứng trong quân đội nhà
Thanh ở Sơn Đông. Năm 1884, Viên Thế Khải được cử làm Trú
sứ của nhà Thanh tại Triều Tiên. Năm 1894 đến 1898, ông tham
gia các cuộc đánh dẹp quân Nghĩa Hoà Đoàn. Nhờ công tiết lộ
cuộc chính biến Mậu Tuất 1898, Viên Thế Khải được Từ Hi
phong làm Thống soái tân quân Bắc Dương. Năm 1901, Viên
Thế Khải thay Lý Hồng Chương làm đại thần nhiếp chính. Sau
khi cách mạng Tân Hợi thành công, Viên Thế Khải liền tìm mọi
cách tấn công vào chính quyền mới. Vì gặp nhiều khó khan nên
Tôn Trung Sơn thương lượng và nhường chức Tổng thống cho
Viên Thế Khải với 1 số điều kiện. Tháng 3/1912, Viên Thế Khải
tuyên bố nhận chức ở Bắc Kinh. Tuy nhiên, sau đó, Viên Thế
Khải dung nhiều thủ đoạn để khôi phục lại chế độ quân chủ.
Năm 1915, đại biểu quốc dân các tỉnh đều bỏ phiếu tán thành thể
chế quân chủ lập hiến, Tham chính viện thay mặt quốc dân tôn
Viên Thế Khải lên ngôi Hoàng đế. Lực lượng phản đế phát triển
mạnh nhiều nơi. Viên Thế Khải vội vàng bỏ ý xưng đế, chỉ giữ
Viên Thế Khải (1859-1916) chức Đại Tổng thống thôi, nhưng phe phản đối cũng không
chịu. Tháng 5 năm 1916, phái cách mạng ở Quảng Châu thành
lập Chính phủ Cộng hòa và bầu Lê Nguyên Hồng làm Đại Tổng
thống. Viên Thế Khải uất chết ngày 6 tháng 6 năm 1916.

BÀI 10: TRUNG QUỐC GIƯA THẾ KỈ XIX ĐẦU THẾ KỈ XX
I. Trung Quốc bị các nước đế quốc chia xẻ.
II. Phong trào đấu tranh của nhân dân
Trung Quốc cuối thế kỉ XIX- đầu thế kỉ XX.
III. Cách mạng Tân Hợi ( 1911)
3/ Kết quả:
- 2/1912, Tôn Trung Sơn từ chức, Viên Thế Khải
làm Tổng thống. Cách mạng kết thúc
4/ Ý nghĩa:

BÀI 10: TRUNG QUỐC GIƯA THẾ KỈ XIX ĐẦU THẾ KỈ XX
I. Trung Quốc bị các nước đế quốc chia xẻ.
II. Phong trào đấu tranh của nhân dân Trung
Quốc cuối thế kỉ XIX- đầu thế kỉ XX.
III. Cách mạng Tân Hợi ( 1911)
4/ Tính chất-Ý nghĩa:
+ Là cuộc cách mạng tư sản không triệt để
+ Lật đổ chế độ phong kiến, lập nền cộng hoà.
+ Tạo điều kiện cho sự phát triển của chủ
nghĩa tư bản ở Trung Quốc.
+ Ảnh hưởng đến phong trào giải phóng dân
tộc ở châu Á.

BÀI 10: TRUNG QUỐC GIỮA THẾ KỈ XIX ĐẦU THẾ KỈ XX
I. Trung Quốc bị các nước đế quốc chia xẻ.
II. Phong trào đấu tranh của nhân dân
Trung Quốc cuối thế kỉ XIX- đầu thế kỉ Cách mạng Tân Hợi (1911) có những
XX.
hạn chế gì?
III. Cách mạng Tân Hợi ( 1911)
Trả lời
- Không nêu vấn đề đánh đuổi đế
quốc, không tích cực chống phong
kiến.
-Không đụng chạm đến giai cấp địa
chủ phong kiến.
- Không giải quyết được vấn đề ruộng
đất cho nông dân.

BÀI TẬP CỦNG CỐ

* Chọn đáp án đúng
Câu 1: Lý do nào khiến cho Trung Quốc trở thành
đối tượng xâm lược của CNĐQ ở thế kỷ XIX?
A. Trung Quốc là nước rộng, đông dân nhất thế
giới
B. Trung Quốc là nước giàu tài nguyên
C. Chế độ phong kiến suy yếu
D. Tất cả các ý trên đều đúng

BÀI TẬP CỦNG CỐ

* Chọn đáp án đúng
Câu 2: Nước nào mở đầu cho quá trình xâm
lược Trung Quốc của các nước đế quốc?
A. Anh
B. Pháp
C. Đức
D. Nhật

BÀI TẬP CỦNG
CỐ

* Chọn đáp án đúng
Câu 3: Trung Quốc Đồng minh hội là tổ
chức chính trị của giai cấp nào?
A. Giai cấp nông dân Trung Quốc
B. Giai cấp tư sản Trung Quốc
C. Giai cấp địa chủ Trung Quốc
D. Giai cấp vô sản Trung Quốc

BÀI TẬP CỦNG CỐ

* Chọn đáp án đúng
Câu 4: Đây là nơi đầu tiên nổ ra khởi nghĩa
và giành được thắng lợi trong cuộc cách mạng
Tân Hợi?
A. Quảng Đông
B. Quảng Tây
C. Vũ Xương
D. Nam Kinh

Bài tập ô chữ

Em hãy đoán ô chữ qua nội dung bài học

Q

1
2

U

A

N

G

T

Ự

T

A

M

D

Â

N

H

Ạ

N

H

P

H

Ệ

N

3
4
5
6

T

H

U

Ố

C

P

H

I

X

Â

M

L

Ư

Ợ

C

D

Â

N

S

I

N

Ú

C

H

Đây
Một
Tên
Vị vua
Trong
cuộc
là
trong
Các
Thực
Học
đứng
cách
nước
3thuyết
dân
nội
đầu
mạng
đế
dung
Anh
phong
Tam
của
quốc
bùng
đã
của
Tôn
dân,
trào
đã
tiến
Học
nổ
Trung
thực
dân
Duy
hành
ởthuyết
Trung
hiện
sinh
Tân
Sơn
cuộc
Tam
âm
phải
ởQuốc
chiến
Trung
mưu
có
dân
vào
nhu
tranh
này
Quốc
năm
cầu
đối
này
(1898)
1911
này.
với
tại
Dọc
Trung
Trung Quốc
Quốc.

Hướng dẫn về học
* Học bài và nắm được câu hỏi phụ bài.
* Chuẩn bị trước bài 11: Các nước Đông
Nam Á cuối thế kỷ XIX- đầu thế kỷ XX