Luyện từ và
câu

TỪ ĐỒNG
NGHĨA

KIẾN THỨC CẦN ĐẠT
1
2

Hiểu được khái niệm từ đồng nghĩa

Tìm được từ đồng nghĩa và đặt câu với từ đồng
nghĩa

I. Nhận xét

Thứ Ba, ngày 28 tháng 9 năm 2024
Luyện từ và câu
Bài: Từ đồng nghĩa

1. So sánh nghĩa của các từ in đậm trong mỗi ví dụ sau:
a) Sau 80 năm giời nô lệ làm cho nước nhà bị yếu hèn, ngày nay chúng ta cần phải
xây dựng lại cơ đồ mà tổ tiên đã để lại cho chúng ta, làm sao cho chúng ta theo kịp
các nước khác trên hoàn cầu. Trong công cuộc kiến thiết đó, nước nhà trông mong
chờ đợi ở các em rất nhiều.
HỒ CHÍ MINH

b) Màu lúa chín dưới đồng vàng xuộm lại. Nắng nhạt ngả màu vàng hoe. Trong
vườn, lắc lư những chùm quả xoan vàng lịm không trông thấy cuống, như những
chuỗi tràng hạt bồ đề treo lơ lửng.
TÔ HOÀI

I. Nhận xét

Thứ ba, ngày 28 tháng 9 năm 2021
Luyện từ và câu
Bài: Từ đồng nghĩa

1. So sánh nghĩa của các từ in đậm trong mỗi ví dụ sau:
a) Sau 80 năm giời nô lệ làm cho nước nhà bị yếu hèn, ngày nay chúng ta
cần phải xây dựng lại cơ đồ mà tổ tiên đã để lại cho chúng ta, làm sao cho
chúng ta theo kịp các nước khác trên hoàn cầu. Trong công cuộc kiến thiết
đó, nước nhà trông mong chờ đợi ở các em rất nhiều.

xây dựng
Làm nên, gây dựng
lên

kiến thiết
Xây dựng với quy
mô lớn

I. Nhận xét

Thứ ba, ngày 28 tháng 9 năm 2021
Luyện từ và câu
Bài: Từ đồng nghĩa

1. So sánh nghĩa của các từ in đậm trong mỗi ví dụ
sau:
b) Màu lúa chín dưới đồng vàng xuộm lại. Nắng nhạt ngả màu vàng
hoe. Trong vườn, lắc lư những chùm quả xoan vàng lịm không trông
thấy cuống, như những chuỗi tràng hạt bồ đề treo lơ lửng.

vàng xuộm

vàng hoe

Màu vàng đậm đều
khắp

Màu vàng có pha
màu đỏ

vàng lịm
Màu vàng gợi lên cảm giác
ngọt ngào, mọng nước

Thứ ba, ngày 28 tháng 9 năm 2021
Luyện từ và câu
Bài: Từ đồng nghĩa
Kết luận:  
- Nghĩa của các từ trong mỗi ý trên giống nhau (cùng chỉ
một hoạt động, một màu)
- Những từ có nghĩa giống nhau như vậy là các từ đồng
nghĩa.

I. Nhận xét

Thứ ba, ngày 28 tháng 9 năm 2021
Luyện từ và câu
Bài: Từ đồng nghĩa

2. Thay những từ in đậm trong mỗi ví dụ trên cho nhau rồi rút ra nhận
xét: Những từ nào thay thế được cho nhau? Những từ nào không thay
thế được cho nhau? Vì sao?
a) Sau 80 năm giời nô lệ làm cho nước nhà bị yếu hèn, ngày nay chúng ta
cần phải kiến thiết lại cơ đồ mà tổ tiên đã để lại cho chúng ta, làm sao cho
chúng ta theo kịp các nước khác trên hoàn cầu. Trong công cuộc xây dựng
đó, nước nhà trông mong chờ đợi ở các em rất nhiều.

Có thể thay thế cho nhau bởi có sự tương đồng hoàn toàn về nghĩa

I. Nhận xét

Thứ ba, ngày 28 tháng 9 năm 2021
Luyện từ và câu
Bài: Từ đồng nghĩa

1. So sánh nghĩa của các từ in đậm trong mỗi ví dụ
sau:
b) Màu lúa chín dưới đồng vàng xuộm lại. Nắng nhạt ngả màu vàng
hoe. Trong vườn, lắc lư những chùm quả xoan vàng lịm không trông
thấy cuống, như những chuỗi tràng hạt bồ đề treo lơ lửng.

vàng xuộm
Màu vàng đậm đều
khắp

vàng hoe
Màu vàng có pha
màu đỏ

vàng lịm

KHÔNG THỂ
THAY THẾ
CHO NHAU

Màu vàng gợi lên cảm giác
ngọt ngào, mọng nước

Thứ ba, ngày 28 tháng 9 năm 2021
Luyện từ và câu
Bài: Từ đồng nghĩa
VÍ DỤ: Hai từ đồng nghĩa sau có phải là từ đồng nghĩa hoàn
toàn không? Vì sao?
hi sinh – đi đời
- Người chiến sĩ ấy đã hi sinh vì độc lập tự do của tổ quốc.
- Người chiến sĩ ấy đã đi đời vì độc lập tự do của tổ quốc.

Thứ ba, ngày 28 tháng 9 năm 2021
Luyện từ và câu
Bài: Từ đồng nghĩa
GHI NHỚ
1. Từ đồng nghĩa là những từ có nghĩa giống nhau hoặc gần giống nhau.
VD: siêng năng, chăm chỉ, cần cù, …
2. Có những từ đồng nghĩa hoàn toàn, có thể thay thế cho nhau trong lời
nói.
VD: hổ, cọp, hùm, …
3. Có những từ đồng nghĩa không hoàn toàn. Khi dùng những từ này, ta
phải cân nhắc lựa chọn cho đúng.
VD: - Ăn, xơi, chén, …(biểu thị thái độ, tình cảm khác nhau đối với người đối thoại
hoặc điều được nói đến).
- Mang, khiêng, vác, …(biểu thị ̣ những cách thức hành động khác nhau).

II. Luyện tập

Thứ ba, ngày 28 tháng 9 năm 2021
Luyện từ và câu
Bài: Từ đồng nghĩa

Bài 1: Xếp những từ in đậm thành từng nhóm đồng
nghĩa:
Sau 80 năm giời nô lệ làm cho nước nhà bị yếu hèn, ngày nay chúng ta cần
phải xây dựng lại cơ đồ mà tổ tiên đã để lại cho chúng ta, làm sao cho chúng ta
theo các nước khác trên hoàn cầu. Trong công cuộc kiến thiết đó, nước nhà trông
mong ở các em rất nhiều. Non sông Việt Nam có trở nên tươi đẹp được hay
không, dân tộc Việt nam có bước tới đài vinh quang để sánh vai cùng với các
cường quốc năm châu được hay không, chính là nhờ một phần lớn ở công học
tập của các em.

Thứ ba, ngày 28 tháng 9 năm 2021
Luyện từ và câu
Bài: Từ đồng nghĩa
nước nhà

Nước của mình

non sông

Dùng để chỉ đất nước

hoàn cầu

Toàn thế giới

năm châu

Khắp mọi nơi trên thế giới

Thứ ba, ngày 28 tháng 9 năm 2021
Luyện từ và câu
Bài: Từ đồng nghĩa
Bài 2:Tìm những từ đồng nghĩa với những từ sau đây: đẹp, to lớn, học tập.
M: đẹp - xinh
+ Đẹp: đẹp đẽ, đèm đẹp, xinh, xinh xắn, xinh tươi, tươi đẹp, mĩ lệ, …
+ To lớn: to, to đùng, to tướng, to kềnh, vĩ đại, khổng lồ, lớn, …
+ Học tập: học, học hành, học hỏi, ...

Thứ ba, ngày 28 tháng 9 năm 2021
Luyện từ và câu
Bài: Từ đồng nghĩa
Bài 3: Đặt câu với những cặp từ đồng nghĩa em vừa tìm được ở bài tập 2.
M: - Quê hương em rất đẹp
- Bé Hà rất xinh
 - Phong cảnh nơi đây thật mĩ lệ.
- Em bắt được một chú cua to kềnh. Còn Nam bắt được một chú
ếch to sụ.
- Chúng em rất chăm học hành. Ai cũng thích học hỏi những điều
hay từ bạn bè.

Tại sao chúng ta cần
phải cân nhắc khi sử
dụng từ đồng nghĩa
không hoàn toàn

Vì phải chọn từ thể hiện đúng
thực thế khách quan và sắc thái
biểu cảm.
Vì không phải là từ đồng nghĩa
nào cũng có thể thay thế cho
nhau.

Chọn A, hoặc B, hoặc C, hoặc D
Vận dụng

Dòng nào dưới đây là những từ đồng nghĩa?

A. Hồng, đỏ, thẫm.
B. Đen đúa, xanh đen, xanh hồ thủy.
C. Mang, vác, đi, đứng.
bán.
D. Biếu, tặng, cho, dâng.