Chào mừng các thầy cô về dự giờ tiết
Luyện từ và câu – Lớp 4
Giáo viên: Cao Thị Lan Anh
Du lịch cùng Doraemon
A
B
Câu 1: Từ gồm hai hay nhiều tiếng gọi là từ gì?
A. Từ phức
B. Từ đơn

Câu 2:Từ bố thuộc từ loại nào?
Từ phức
Từ đơn




B
A
I- Nhận xét
Tôi nghe truyện cổ thầm thì
Lời ông cha dạy cũng vì đời sau
LÂM THỊ MỸ DẠ
Cấu tạo của những từ phức được in đậm trong các câu thơ sau có gì khác nhau:
Thuyền ta chầm chậm vào Ba Bể
Núi dựng cheo leo, hồ lặng im
Lá rừng với gió ngân se sẽ
Họa tiếng lòng ta với tiếng chim
HOÀNG TRUNG THÔNG
Tôi nghe truyện cổ thầm thì
Lời ông cha dạy cũng vì đời sau
LÂM THỊ MỸ DẠ
? Tìm các từ phức có trong các câu thơ sau:
Thuyền ta chầm chậm vào Ba Bể
Núi dựng cheo leo, hồ lặng im
Lá rừng với gió ngân se sẽ
Họa tiếng lòng ta với tiếng chim
HOÀNG TRUNG THÔNG
Tôi nghe truyện cổ thầm thì
Lời ông cha dạy cũng vì đời sau
LÂM THỊ MỸ DẠ
Các từ phức có trong các câu thơ là: truyện cổ, thầm thì, ông cha, chầm chậm, cheo leo, lặng im, se sẽ.
Thuyền ta chầm chậm vào Ba Bể
Núi dựng cheo leo, hồ lặng im
Lá rừng với gió ngân se sẽ
Họa tiếng lòng ta với tiếng chim
HOÀNG TRUNG THÔNG
Từ phức nào do những tiếng có nghĩa tạo thành?
(truyện cổ, thầm thì, ông cha, chầm chậm, cheo leo, lặng im, se sẽ )
Từ truyện, cổ, truyện cổ có nghĩa là gì?
Từ truyện: tác phẩm văn học miêu tả nhân vật hay diễn biến của sự kiện.
Từ cổ: có từ xa xưa, lâu đời.
Từ truyện cổ: sáng tác văn học có từ thời cổ.
Từ phức do những tiếng có nghĩa tạo thành là:
Từ truyện cổ được tạo thành do các tiếng :
Từ ông cha được tạo thành do các tiếng :
Từ lặng im được tạo thành do các tiếng :
truyện + cổ
ông + cha
lặng + im
truyện cổ, ông cha, lặng im.
? Từ phức nào do những tiếng có âm đầu hoặc vần lặp lại nhau tạo thành?
(truyện cổ, thầm thì, ông cha, chầm chậm, cheo leo, lặng im, se sẽ )
Từ phức do những tiếng có âm đầu hoặc vần lặp lại nhau tạo thành là:
Thầm thì:
Chầm chậm:
Cheo leo:
thầm thì, chầm chậm, cheo leo, se sẽ.

Se sẽ:
lặp lại âm đầu th.

lặp lại âm đầu s và âm e.

lặp lại cả âm đầu ch và vần âm.
lặp lại vần eo.
Từ phức do các tiếng có nghĩa tạo thành: truyện cổ, ông cha, lặng im.
Từ phức do những tiếng có âm đầu hoặc vần lặp lại nhau tạo thành: thầm thì, chầm chậm, cheo leo, se sẽ.
Đó là các từ ghép
Đó là các từ láy
GHI NHỚ
Có hai cách chính để tạo từ phức.
Ghép những tiếng có nghĩa lại với nhau. Đó là các từ ghép.
M: tình thương, thương mến,….
2. Phối hợp những tiếng có âm đầu hay vần (hoặc cả âm đầu và vần) giống nhau. Đó là các từ láy.
M: săn sóc, khéo léo, luôn luôn,…
II- Ghi nhớ
THỰC HÀNH
III- Luyện tập
Hãy xếp những từ phức được in nghiêng trong các câu dưới đây thành hai loại: từ ghép và từ láy. Biết rằng những tiếng in đậm là tiếng có nghĩa:
Nhân dân ghi nhớ công ơn Chử Đồng Tử, lập đền thờ ở nhiều nơi bên sông Hồng. Cũng từ đó hằng năm, suốt mấy tháng mùa xuân, cả một vùng bờ bãi sông Hồng lại nô nức làm lễ, mở hội để tưởng nhớ ông.

Dáng tre vươn mộc mạc, màu tre tươi nhũn nhặn. Rồi tre lớn lên, cứng cáp, dẻo dai, vững chắc. Tre trông thanh cao, giản dị, chí khí như người.
THÉP MỚI
Theo HOÀNG LÊ
Câu a
Câu b
Từ ghép
Từ láy
ghi nhớ, đền thờ, bãi bờ, tưởng nhớ
nô nức
dẻo dai, vững chắc, thanh cao
mộc mạc, nhũn nhặn, cứng cáp
Tại sao ta lại xếp từ bờ bãi và dẻo dai vào từ ghép?
Vì khi ta tách chúng ra thì các tiếng đều có nghĩa.
2. Tìm từ ghép, từ láy chứa từng tiếng sau đây:
Ngay
Thẳng
Thật
Từ láy
ngay thẳng, ngay thật, ngay lưng, ngay đơ,…

ngay ngắn,…
thẳng băng, thẳng cánh, thẳng cẳng, thẳng đuột, thẳng đứng, thẳng góc, thẳng tay, thẳng tắp, thẳng tuột, thẳng tính,…
thẳng thắn, thẳng thớm,...
chân thật, thành thật, thật lòng, thật lực, thật tình, thật tâm,…
thật thà,…
Có hai cách chính để tạo từ phức.
Ghép những tiếng có nghĩa lại với nhau. Đó là các từ ghép.
M: tình thương, thương mến,….
2. Phối hợp những tiếng có âm đầu hay vần (hoặc cả âm đầu và vần) giống nhau. Đó là các từ láy.
M: săn sóc, khéo léo, luôn luôn,…
II- Ghi nhớ
Vận dụng
Tên phù thủy độc ác, nham hiểm đã bắt cóc hết sinh vật biển
Em hãy giúp các nàng tiên cá giải cứu các sinh vật biển nhé!
VỀ NHÀ THÔI
Em hãy tìm từ ghép có chứa tiếng “học”
Em hãy tìm từ láy có chứa tiếng “ xinh”
Em hãy đặt câu với từ ghép “chống dịch”

Cảm ơn bạn vì đã giúp đỡ chúng mình ^-^
Định hướng học tập tiếp theo
- Tìm thêm nhiều từ láy, từ ghép và đặt câu với các từ đó.
- Chuẩn bị bài: Luyện tập về từ ghép và từ láy.
XIN CHÂN THÀNH CẢM ƠN
QUÝ THẦY CÔ