Bài 28
VÙNG TÂY NGUYÊN
I. VỊ TRÍ ĐỊA LÍ VÀ GIỚI HẠN LÃNH THỔ
Các tỉnh: Kon Tum, Gia Lai, Đắc Lắk, Đắk Nông, Lâm Đồng
Diện tích: 54.475 km2
Dân số: 4,4 triệu người ( 2002 )
II. ĐIỀU KIỆN TỰ NHIÊN VÀ TÀI NGUYÊN THIÊN NHIÊN
Đặc điểm
Thuận lợi
- Khó khăn
III. Đặc điểm dân cư, xã hội ( Học sinh tự học )
MỘT GÓC ĐÀ LẠT
BIỂN HỒ
THÁC PONGOUR
Hình 28.1: Lược đồ tự nhiên vùng Tây Nguyên
I. Vị trí địa lí và giới hạn lãnh thổ
Hãy xác định giới hạn lãnh thổ và nêu ý nghĩa vị trí địa lí vùng Tây Nguyên.
Hình 28.1: Lược đồ tự nhiên vùng Tây Nguyên
I. Vị trí địa lí và giới hạn lãnh thổ
Hình ảnh cột mốc ngã ba biên giới ba nước Việt Nam, Lào, Campuchia ( Ngã ba Đông Dương ).
I. Vị trí địa lí và giới hạn lãnh thổ
- Diện tích 54.475 km2
- Là vùng duy nhất không giáp biển.
- Tiếp giáp:
+ ĐB, Đ, ĐN: giáp với DHNTB.
+ TN: giáp ĐNB.
+ Tây: giáp hạ Lào và ĐB Cam-pu-chia.
- Ý nghĩa:
+ Gần vùng Đông Nam Bộ có kinh tế phát triển và là thị trường tiêu thụ sản phẩm.
+ Có mối liên hệ với Duyên hải NTB, mở rộng quan hệ với Lào và Cam-pu-chia.
Hình 28.1: Lược đồ tự nhiên vùng Tây Nguyên
II. Điều kiện tự nhiên và tài nguyên thiên nhiên
1. Đặc điểm
900-1300
750-800
300-800
900-1600
800-1000
Vùng Tây Nguyên có các dạng địa hình gì ? Kể ra.
ĐỊA HÌNH CAO NGUYÊN XẾP TẦNG
CN KOM TUM
CN PLÂY-KU
CN LÂM VIÊN
CN ĐẮK LẮK
CN KonTum
CN Lâm Viên
CN Di linh
CN Di linh
Hình 28.1. Lược đồ tự nhiên vùng Tây Nguyên
S.Ba
S. Đồng Nai
S. Xê Xan
S. Srê Pôk
II. Điều kiện tự nhiên và tài nguyên thiên nhiên
1. Đặc điểm
Hãy xác định các dòng sông bắt nguồn từ Tây Nguyên chảy về các vùng lãnh thổ lân cận?
S. BA ( P LÂY-KU)
S. XRÊPÔK (ĐẮK LẮK)
S. XÊ-XAN ( KON-TUM)
S. ĐỒNG NAI (LÂM VIÊN)
Hình 28.1: Lược đồ tự nhiên vùng Tây Nguyên
Vườn quốc gia Chư Mơm Rây (KonTum)
Vườn quốc gia Kon Ka Kinh (Gia Lai)
Vườn quốc gia Yok Đôn (Đắk Lắk)
Vườn quốc gia Chư Yang Sin (Đắk Lắk)
II. Điều kiện tự nhiên và tài nguyên thiên nhiên
1. Đặc điểm
+ Có địa hình cao nguyên xếp tầng: Kon Tum, Plây Ku, Đăk Lăc, Mơ Nông, Lâm Viên, Di Linh.
+ Nơi đầu nguồn của các dòng sông chảy về các vùng lãnh thổ lân cận: Xê Xan, Xrê Pôk, Đồng Nai, sông Ba.
+ Nhiều tài nguyên thiên nhiên.
Bảng 28.1. Một số tài nguyên thiên nhiên chủ yếu ở Tây Nguyên
Hình 28.1. Lược đồ tự nhiên vùng Tây Nguyên
Bảng 28.1. Một số tài nguyên thiên nhiên chủ yếu ở Tây Nguyên
Đất badan: 1,36 triệu ha (chiếm 66% diện tích đất badan cả nước), thích hợp với việc trồng cây công nghiệp: cà phê, cao su, điều, hồ tiêu, bông, chè, dâu tằm.
Đất badan: 1,36 triệu ha
- Nông nghiệp: trồng cây công nghiệp
- Công nghiệp chế biến nông sản
- Rừng tự nhiên: gần 3 triệu ha (chiếm 29,2% diện tích rừng tự nhiên cả nước)
Rừng tự nhiên: gần 3 triệu ha
- Công nghiệp khai thác, chế biến lâm sản.
Bảng 28.1. Một số tài nguyên thiên nhiên chủ yếu ở Tây Nguyên
Đất badan: 1,36 triệu ha (chiếm 66% diện tích đất badan cả nước), thích hợp với việc trồng cây công nghiệp: cà phê, cao su, điều, hồ tiêu, bông, chè, dâu tằm.
Đất badan: 1,36 triệu ha
- Nông nghiệp: trồng cây công nghiệp
- Công nghiệp chế biến nông sản
- Rừng tự nhiên: gần 3 triệu ha (chiếm 29,2% diện tích rừng tự nhiên cả nước)
Rừng tự nhiên: gần 3 triệu ha
- Công nghiệp khai thác, chế biến lâm sản.
Du lịch.
Khí hậu cận xích đạo, khí hậu cao nguyên thích hợp với nhiều loại cây trồng, đặc biệt là cây công nghiệp.
Khí hậu cận xích đạo, khí hậu cao nguyên.
Nông nghiệp: trồng cây công nghiệp. Du lịch.
Bảng 28.1. Một số tài nguyên thiên nhiên chủ yếu ở Tây Nguyên
Đất badan: 1,36 triệu ha (chiếm 66% diện tích đất badan cả nước), thích hợp với việc trồng cây công nghiệp: cà phê, cao su, điều, hồ tiêu, bông, chè, dâu tằm.
Đất badan: 1,36 triệu ha
- Nông nghiệp: trồng cây công nghiệp
- Công nghiệp chế biến nông sản
- Rừng tự nhiên: gần 3 triệu ha (chiếm 29,2% diện tích rừng tự nhiên cả nước)
Rừng tự nhiên: gần 3 triệu ha
- Công nghiệp khai thác, chế biến lâm sản.
Du lịch.
Khí hậu cận xích đạo, khí hậu cao nguyên thích hợp với nhiều loại cây trồng, đặc biệt là cây công nghiệp.
Khí hậu cận xích đạo, khí hậu cao nguyên.
- Nông nghiệp: trồng cây công nghiệp. Du lịch.
Nguồn nước và tiềm năng thủy điện lớn (chiếm khoảng 21% trữ năng thủy điện cả nước)
Nguồn nước.
- Thủy điện và nông nghiệp.
- Bô xít có trữ lượng vào loại lớn (hơn 3 tỉ tấn)
- Công nghiệp khai thác khoáng sản
Qua phân tích bảng 28.1, nhận xét về tài nguyên thiên nhiên của vùng ?
ĐẤT BA DAN
CÀ PHÊ
CAO SU
HỒ TIÊU
+ Đất ba dan nhiều (66%)
+ Khí hậu cận xích đạo
Thuận lợi trồng cây công nghiệp nhiệt đới

TRỒNG CHÈ, HOA QUẢ ÔN ĐỚI
Rừng tự nhiên còn khá nhiều (29,2%)
Xác định các con sông bắt nguồn từ Tây Nguyên?
CÓ NHIỀU THÁC NƯỚC
THUỶ ĐIỆN Y-A-LY
THUỶ ĐIỆN XÊ XAN 3
Trữ năng thủy điện khá lớn (21%)
Thủy điện Đrây - Hlinh
Thủy điện Y-A-LY
KHAI THÁC BÔ XÍT
NÚI LANG BIANG
BIỂN HỒ
THÁC NƯỚC
ĐÀ LẠT
Nhiều tài nguyên để phát triển du lịch sinh thái: Đà Lạt,…
MÙA KHÔ KÉO DÀI SÔNG NGÒI KHÔ CẠN
GÂY HẠN HÁN
Nạn chặt phá rừng bừa bãi.
NẠN PHÁ RỪNG
Hậu quả của phá rừng?
Hình ảnh cháy rừng và hạn hán
Vậy bảo vệ rừng đầu nguồn có ý nghĩa gì ?
Nạn phá rừng đã gây ảnh hưởng xấu đến môi trường
Xói mòn, sạt lở đất
Khai thác rừng bừa bãi
Thiếu nước vào mùa khô
Săn bắn thú rừng
Đồi núi trọc, đất bị thoái hóa
Giải pháp góp phần bảo vệ môi trường của Tây Nguyên ?
PHÁT TRIỂN THUỶ LỢI
Hãy bảo vệ môi trường tự nhiên !
Thuận lợi: Có tài nguyên thiên nhiên phong phú để phát triển nhiều ngành kinh tế:
2. Thuận lợi
- Đất ba dan chiếm diện tích lớn nhất cả nước.
- Rừng tự nhiên còn khá nhiều.
- Khí hậu cận xích đạo.
- Trữ năng thủy điện khá lớn.
- Khoáng sản: Bô xít trữ lượng lớn.
- Cảnh đẹp thiên nhiên.
=> TNTN phong phú, thuận lợi phát triển kinh tế đa ngành.
3. Khó khăn
Thiếu nước vào mùa khô.
MỘT SỐ CHỈ TIÊU PHÁT TRIỂN DÂN CƯ-XÃ HỘI Ở VÙNG ( 1999)
Nhận xét sự chênh lệch các chỉ tiêu của vùng so với cả nước ?
Bảng 28.2. Một số chỉ tiêu phát triển kinh tế - xã hội ở Tây Nguyên, năm 1999
Xơ-đăng
Gia-rai
Ê-đê
Mnông
Ba-na
Cơ-ho
CÁC DÂN TỘC TÂY NGUYÊN
GIA RAI
BA NA
MƠ NÔNG
CƠ HO
Đặc điểm: + Là địa bàn cư trú của nhiều dân tộc ít người (Ba na, Ê đê,..),
Lễ hội đua voi
Vũ điệu - Đàn T’rưng
Lễ hội đâm trâu
Lễ hội cồng chiêng
Uống rượu cần
Lễ hội đâm trâu
Lễ hội cà phê
Lễ hội bỏ mã
Đua voi
Nhà mồ
Là địa bàn cư trú của nhiều dân tộc, Tây Nguyên có thuận lợi gì?
Văn hóa Cồng Chiêng
Ngày 15-11-2005, không gian văn hóa Cồng Chiêng Tây Nguyên
chính thức được UNESCO công nhận là Kiệt tác truyền khẩu và di sản
văn hóa phi vật thể của nhân loại.
Dân tộc Việt( Kinh) phân bố chủ yếu ở các đô thị, ven đường giao thông, các nông, lâm trường.
Thuận lợi: Có nền văn hóa giàu bản sắc để phát triển du lịch.
Trong đời sống sinh hoạt, người dân Tây Nguyên còn gặp những khó khăn gì?
ĐƯỜNG ĐẾN TRƯỜNG
LỚP HỌC VÀ NƠI Ở CỦA HỌC SINH
Khó khăn: + Cơ sở hạ tầng còn thiếu thốn.
+ Thiếu lao động và trình độ lao động chưa cao.
Giải pháp góp phần nâng cao đời sống, văn hóa cho người dân Tây Nguyên ?
VẬN ĐỘNG NGƯỜI DÂN ĐỊNH CANH, ĐỊNH CƯ
GIAO ĐẤT, GIAO RỪNG ĐẾN TỪNG HỘ DÂN
XÓA ĐÓI, GIẢM NGHÈO
CHUYỂN ĐỔI CƠ CẤU CÂY TRỒNG
ĐƯỜNG GIAO THÔNG
ĐIỆN
TRƯỜNG HỌC
BỆNH VIỆN
PHÁT TRIỂN CƠ SỞ HẠ TẦNG
VIỄN THÔNG
DẠY NGHỀ CHO CON EM NGƯỜI DÂN TỘC
Săn bắt, vận chuyển thú trái phép bị bắt giữ
III. Đặc điểm dân cư, xã hội
1. Đặc điểm
- Địa bàn cư trú của nhiều dân tộc ít người: Gia-rai, Ê-đê, Ba-na, Mnông, Cơ-ho.
- Vùng thưa dân nhất nước ta.
- Phân bố dân cư không đều. Dân tộc Kinh phần lớn sinh sống ở các đô thị, ven đường giao thông và các nông, lâm trường.
2. Thuận lợi
Nền văn hóa giàu bản sắc, thuận lợi cho phát triển du lịch.
3. Khó khăn
Thiếu lao động, trình độ lao động chưa cao.
X
X
X
X
X
X
X
X
X
X
Đọc và nhận xét các ý sau đây. Ý nào đúng, ý nào sai so với đặc điểm tự nhiên và dân cư-xã hội vùng Tây Nguyên?
BÀI TẬP 3 SGK TRANG 105
Bảng 28.3. Độ che phủ rừng của các tỉnh ở Tây Nguyên, năm 2003
Vẽ biểu đồ thanh ngang thể hiện độ che phủ rừng theo các tỉnh và nêu nhận xét.
Biểu đồ thể hiện độ che phủ rừng của các tỉnh (Đơn vị %)
20
40
60
80
100
Lâm Đồng
Đắc Lắc
Gia Lai
Kon Tum
Các tỉnh
%
63.5
50.2
49.2
64
Câu 1. Hãy cho biết cao nguyên nào sau đây không thuộc vùng Tây Nguyên?
A. Đăk Lăk.
B. Mơ Nông.
C. Lâm Viên.
D. Mộc Châu.
Chọn câu đúng nhất
Câu 2. Tài nguyên nào có trữ lượng không lớn ở Tây Nguyên?
A. Thủy điện.
B. Thủy sản.
C. Đất badan.
D. Rừng.
Câu 3. Vùng Tây Nguyên có nhiều điều kiện thuận lợi để phát triển ngành gì ?
A. Trồng cây ăn quả.
B. Trồng cây lương thực.
C. Trồng cây công nghiệp ngắn ngày.
D. Trồng cây công nghiệp lâu năm.
Câu 4. Những sông nào bắt nguồn từ vùng Tây Nguyên và chảy về Campuchia ?
Sông Xê Xan và sông Xrê Pôk.
B. Sông Ba và sông Xrê Pôk.
C. Sông Đồng Nai và sông Xrê Pôk.
D. Sông Đa Nhim và sông Xê Xan.
Chuẩn bị nội dung Bài 29
VÙNG TÂY NGUYÊN ( tiếp theo )
IV. TÌNH HÌNH PHÁT TRIỂN KINH TẾ
Nông nghiệp
2. Công nghiệp
3. Dịch vụ
V. CÁC TRUNG TÂM KINH TẾ